Dijana Mlikota, Edina Kozić, Aida Mehić, Ivana Haraĉić. Ms Dijana Mlikota, Ms Edina Kozić, Ms Aida Mehić, Ms Ivana Haračić

Слични документи
Транскрипт:

2 / December 2012

Štampa: Publisher: Agencija za statistiku Bosne i Hercegovine, Bosna i Hercegovina, Sarajevo, Zelenih beretki 26 Agency for Statistics of Bosnia and Herzegovina, Bosnia and Herzegovina, Sarajevo, Zelenih beretki 26 Odgovara: Editor: Podatke pripremili: Data prepared by: Izrada grafika: Graphs prepared by: Zdenko Milinović, direktor Mr Zdenko Milinović, director Dijana Mlikota, Edina Kozić, Aida Mehić, Ivana Haraĉić, Vanja Papaz, Rade Ĉolaković Ms Dijana Mlikota, Ms Edina Kozić, Ms Aida Mehić, Ms Ivana Haračić, Ms Vanja Papaz, Mr Rade Čolaković Dijana Mlikota, Edina Kozić, Aida Mehić, Ivana Haraĉić Ms Dijana Mlikota, Ms Edina Kozić, Ms Aida Mehić, Ms Ivana Haračić Lektor: Amra Kapetanović Proofread by: Ms. Selveta Hot Dizajn i prijelom: Design and pre-press: Štampa: Printed by: Lejla Rakić Ms. Lejla Rakić Avery d.o.o Avery d.o.o. Molimo korisnike Biltena da prilikom upotrebe podataka obavezno navedu izvor Users are kindly requested to mention data source

SADRŢAJ / C O N T E N T S PREDGOVOR 7 FOREWORD 9 BRUTO DOMAĆI PROIZVOD PREMA PROIZVODNOM I DOHODOVNOM PRISTUPU 11 GROSS DOMESTIC PRODUCT BY PRODUCTION AND INCOME APPROACH 11 METODOLOŠKA OBJAŠNJENJA 21 NOTES ON METHODOLOGY 21 TABELE I GRAFOVI 29 TABLES AND GRAPHS 29 Tabela 1.1 Table 1.1 Osnovni agregati nacionalnih računa za BiH, tekuće cijene, 2000 2011 Main aggregates of national accounts for BiH, current prices, 2000 2011 30 30 Tabela 1.2 Bruto domaći proizvod za BiH i entitete, tekuće cijene, 2000 2011 30 Table 1.2 Gross domestic product for BiH and entities, current prices, 2000 2011 30 Tabela 1.3 Učešće entiteta u BDP BiH, 2000 2011 30 Table 1.3 Share of entities in GDP of BiH, 2000 2011 30 Tabela 2.1 Table 2.1 Tabela 2.2 Table 2.2 Tabela 2.3 Table 2.3 BiH Bruto dodana vrijednost po djelatnostima i bruto domaći proizvod, tekuće cijene, 2000 2011 BiH Gross value added by activities and gross domestic product, current prices, 2000 2011 BiH Bruto dodana vrijednost po djelatnostima i bruto domaći proizvod, tekuće cijene, struktura BiH Gross value added by activities and gross domestic product, current prices, structure BiH Bruto dodana vrijednost po djelatnostima i bruto domaći proizvod, tekuće cijene, nominalni indeksi BiH Gross value added by activities and gross domestic product, current prices, nominal indicies 32 32 38 38 44 44 BiH Račun proizvodnje po djelatnostima u 2010. godini, tekuće 50 Tabela 3.1 cijene Table 3.1 BiH Production account by activities in 2010, current prices 50 BiH Račun proizvodnje po djelatnostima u 2011. godini, tekuće Tabela 3.2 53 cijene Table 3.2 BiH Production account by activities in 2011, current prices 53

Tabela 4.1 Table 4.1 Tabela 4.2 Table 4.2 Bruto dodana vrijednost po djelatnostima i bruto domaći proizvod, stalne cijene, 2001 2011 Gross value added by activities and gross domestic product, constant prices, 2001 2011 Bruto dodana vrijednost po djelatnostima i bruto domaći proizvod, stalne cijene, realni indeksi Gross value added by activities and gross domestic product, constant prices, real indices 56 56 58 58 Tabela 5.1 BiH Račun stvaranja dohotka u 2005. godini, tekuće cijene 60 Table 5.1 BiH Generation of income account in 2005, current prices 60 Tabela 5.2 BiH Račun stvaranja dohotka u 2006. godini, tekuće cijene 61 Table 5.2 BiH Generation of income account in 2006, current prices 61 Tabela 5.3 BiH Račun stvaranja dohotka u 2007. godini, tekuće cijene 62 Table 5.3 BiH Generation of income account in 2007, current prices 62 Tabela 5.4 BiH Račun stvaranja dohotka u 2008. godini, tekuće cijene 63 Table 5.4 BiH Generation of income account in 2008, current prices 63 Tabela 5.5 BiH Račun stvaranja dohotka u 2009. godini, tekuće cijene 64 Table 5.5 BiH Generation of income account in 2009, current prices 64 Tabela 5.6 BiH Račun stvaranja dohotka u 2010. godini, tekuće cijene 65 Table 5.6 BiH Generation of income account in 2010, current prices 65 Tabela 5.7 BiH Račun stvaranja dohotka u 2011. godini, tekuće cijene 66 Table 5.7 BiH Generation of income account in 2011, current prices 66 BRUTO DOMAĆI PROIZVOD PREMA RASHODNOM PRISTUPU 69 GROSS DOMESTIC PRODUCT BY EXPENDITURE APPROACH 69 METODOLOŠKA OBJAŠNJENJA 79 NOTES ON METHODOLOGY 79 TABELE I GRAFOVI 105 TABLES AND GRAPHS 105 Tabela 1.1 Table 1.1 Tabela 1.2 Table 1.2 Bruto domaći proizvod prema rashodnom pristupu, tekuće cijene, 2007 2011 Gross domestic product by expenditure approach, current prices, 2007-2011 Bruto domaći proizvod prema rashodnom pristupu, tekuće cijene, 2007 2011, struktura Gross domestic product by expenditure approach, current prices, 2007 2011, structure 107 107 107 107

Tabela 2.1 Table 2.1 Tabela 2.2 Table 2.2 Bruto domaći proizvod prema rashodnom pristupu, stalne cijene, 2007-2011 Gross domestic product by expenditure approach, constant prices, 2007-2011 Bruto domaći proizvod prema rashodnom pristupu, stalne cijene, 2007 2011, struktura Gross domestic product by expenditure approach, constant prices, 2007 2011, structure 108 108 108 108 Tabela 3.1 Bruto domaći proizvod prema rashodnom pristupu, nominalni indeksi 109 Table 3.1 Gross domestic product by expenditure approach, nominal indices 109 Tabela 3.2 Bruto domaći proizvod prema rashodnom pristupu, realni indeksi 109 Table 3.2 Gross domestic product by expenditure approach, real indices 109 Tabela 4.1 Izdaci za krajnju potrošnju domaćinstava, tekuće cijene, 2007-2011 111 Table 4.1 Households final consumption expenditure, current prices, 2007-2011 111 Tabela 4.2 Table 4.2 Izdaci za krajnju potrošnju domaćinstava, tekuće cijene, 2007 2011, struktura Households final consumption expenditure, current prices, 2007 2011, structure 111 111 Tabela 5.1 Izdaci za krajnju potrošnju domaćinstava, stalne cijene, 2007 2011 112 Table 5.1 Households final consumption expenditure, constant prices, 2007 2011 112 Tabela 5.2 Table 5.2 Izdaci za krajnju potrošnju domaćinstava, stalne cijene, 2007 2011, struktura Households final consumption expenditure, constant prices, 2007 2011, structure 112 112 Tabela 6.1 Izdaci za krajnju potrošnju domaćinstava, nominalni indeksi 113 Table 6.1 Households final consumption expenditure, nominal indices 113 Tabela 6.2 Izdaci za krajnju potrošnju domaćinstava, realni indeksi 113 Table 6.2 Households final consumption expenditure, real indices 113 Tabela 7.1 Bruto investicije u stalna sredstva, tekuće cijene, 2007-2011 115 Table 7.1 Gross fixed capital formation, current prices, 2007-2011 115 Tabela 7.2 Table 7.2 Bruto investicije u stalna sredstva, tekuće cijene, 2007 2011, struktura Gross fixed capital formation, current prices, 2007 2011, structure 115 115 Tabela 7.3 Bruto investicije u stalna sredstva, nominalni indeksi, 2007-2011 115 Table 7.3 Gross fixed capital formation, nominal indices, 2007-2011 115 Table 8.1 Bruto investicije u stalna sredstva, stalne cijene, 2007-2011 116 Table 8.1 Gross fixed capital formation, constant prices, 2007-2011 116

Tabela 8.2 Bruto investicije u stalna sredstva, stalne cijene, 2007 2011, struktura 116 Table 8.2 Gross fixed capital formation, at constant prices, 2007 2011, structure 116 Tabela 8.3 Bruto investicije u stalna sredstva, realni indeksi, 2007-2011 116 Table 8.3 Gross fixed capital formation, real indices, 2007-2011 116 Tabela 9.1 Table 9.1 Tabela 9.2 Table 9.2 Tabela 10.1 Table 10.1 Tabela 10.2 Table 10.2 Tabela 11.1 Table 11.1 Tabela 11.2 Table 11.2 Razlike između nove i ranije objavljenih procjena Bruto domaćeg proizvoda, tekuće cijene, 2007-2011 Differences between the new and previously published estimates of Gross domestic product, current prices, 2007-2011 Razlike između nove i ranije objavljenih procjena Bruto domaćeg proizvoda, stalne cijene, 2007-2011 Differences between the new and previously published estimates of Gross domestic product, constant prices, 2007-2011 Razlike između nove i ranije objavljenih procjena Izdataka za krajnju potrošnju domaćinstava, tekuće cijene, 2007-2011 Differences between the new and previously published Household final consumption expenditure estimates, current prices, 2007-2011 Razlike između nove i ranije objavljenih procjena Izdataka za krajnju potrošnju domaćinstava, stalne cijene, 2007-2011 Differences between the new and previously published Household final consumption expenditure estimates, constant prices, 2007-2011 Razlike između nove i ranije objavljenih procjena Bruto investicije u stalna sredstva, tekuće cijene, 2007-2011 Differences between the new and previously published Gross fixed capital formation estimates, current prices, 2007-2011 Razlike između nove i ranije objavljenih procjena Bruto investicije u stalna sredstva, stalne cijene, 2007-2011 Differences between the new and previously published Gross fixed capital formation estimates, constant prices, 2007-2011 117 117 117 117 118 118 118 118 119 119 119 119

PREDGOVOR Bilten Nacionalni računi - Bruto domaći proizvod za Bosnu i Hercegovinu urađen je u okviru redovnih aktivnosti Agencije za statistiku Bosne i Hercegovine, na agregiranju i publikovanju podataka za nivo Bosne i Hercegovine. Podaci publikovani u Biltenu rezultat su zajedničkog rada Agencije za statistiku Bosne i Hercegovine, Federalnog zavoda za statistiku, Republičkog zavoda za statistiku Republike Srpske i Ekspoziture BHAS-a u Brčko Distriktu. U Biltenu se publikuju osnovni agregati nacionalnih računa za Bosnu i Hercegovinu. Bruto domaći proizvod Bosne i Hercegovine obračunat je prema metodologiji Sistema nacionalnih računa Ujedinjenih naroda SNA93 i Evropskog sistema nacionalnih računa ESA95. Rad na daljnoj primjeni ovih preporuka zavisi od obima, kvaliteta i sadržaja baznih statističkih podatka na kojima se Sistem temelji. Saglasno tome Sistem će se i razvijati u narednom periodu. Krajnji cilj je uvođenje i dosljedna primjena metodologije i preporuka SNA/ESA, i uspostava zaokruženog Sistema nacionalnih računa za Bosnu i Hercegovinu. U prvom dijelu su prezentirani podaci o bruto domaćem proizvodu (BDP) po proizvodnom pristupu, u tekućim i stalnim cijenama za period 2000. 2011. i bruto domaćem proizvodu po dohodovnom pristupu za period 2005. - 2011. U drugom dijelu biltena prezentirani su revidirani podaci o Bruto domaćem proizvodu po rashodnom pristupu u tekućim i stalnim cijenama za period 2007. - 2011. Procjene prezentirane u ovoj publikaciji razlikuju se od ranije objavljenih procjena, a razlike su nastale kao posljedica revizije raspoložive serije podataka. Glavna svrha revizije bila je poboljšanje kvalitete podataka, te dobivanje serije podataka od 2007. - 2011. koja bi bila usporediva s podacima od 2012. nadalje. Podaci za period 2004. 2006. će biti pripremljena kada budu raspoloživi neophodni izvori podataka. Potrebno je imati u vidu da se procjene BDP mogu proizvesti korištenjem tri različita pristupa (proizvodni, rashodni i dohodovni), a svaki od navedenih pokazuje drugačiji pogled na ekonomsku sliku. Premda bi teoretski, mjerenja BDP korištenjem različitih pristupa trebala da se podudare, u praksi se javljaju razlike uslijed razlika u izvorima podataka kao i korištenim metodama. Uobičajna je praksa da zemlje eksciplitno prezentiraju ovu razliku u publikacijama, a u isto vrijeme poduzimaju aktivnosti da se ove razlike zadrže na relativno malom nivou. U slučaju Bosne i Hercegovine, zvanični pokazatelji BDP su zasnovani na proizvodnom pristupu, te prema tome pokazuju stvaranje dodane vrijednosti i njene stope rasta iz godine u godinu po industrijskom porijeklu ekonomske aktivnosti, dok procjene BDP po rashodnom pristupu pokazuju na koji način je vrijednost stvorena kroz ekonomsku aktivnost utrošena u različitim ekonomskim sektorima, za potrebe potrošnje, investicija ili je prodata u inostranstvu kao izvoz. Uvjereni smo da će prikazani podaci omogućiti sveobuhvatnije praćenje ekonomske aktivnosti i pružitit važne informacije širokom krugu korisnika. Sarajevo, decembar 2012. Direktor

SKRAĆENICE: SNA ESA BDP FISIM EU NACE Rev.1.1 CPA COICOP PRODCOM CPI PPI NPISH BoP UVI - Sistem nacionalnih računa - Evropski sistem računa - Bruto domaći proizvod - Usluge finansijskog posredovanja indirektno mjerene - Klasifikacija ekonomskih aktivnosti u EU - Klasifikacija proizvoda po aktivnostima - Klasifikacija individualne potrošnje po namjeni - Nomenklatura industrijskih proizvoda - Indeks potrošačkih cijena - Indeks cijena proizvođača - Neprofitne institucije koje usluge pružaju domaćinstvima - Platni bilans - Indeksi izvoznih i uvoznih cijena ZNAKOVI: - - nema pojave 0 - podatak je manji od 0,5 upotrebljene mjerne jedinice -- - podatak ne može da se prikaže

FOREWORD The Bulletin National Accounts - Gross Domestic Product for Bosnia and Herzegovina was prepared as a part of the regular activities of the Agency for Statistics of Bosnia and Herzegovina on the aggregation and publication of data at the level of Bosnia and Herzegovina. Data in the Bulletin presents results of the joint work of the Agency for Statistics of B&H, the Federal Office for Statistics, Republic Srpska Institute for Statistics and BHAS Branch Office in Brcko District. Main aggregates of national accounts for Bosnia and Herzegovina are presented in this publication. Gross domestic product of Bosnia and Herzegovina has been calculated according to the methodology of System of National Accounts SNA 93 and European System of National Accounts ESA95. Activities on further application of these recommendations depend on volume, quality and content of primary statistical data the system is based on, and directly will reflect on future development of the System. Final goal is introduction and consistent application of SNA methodology and recommendations in order to achieve comprehensive system of national accounts for Bosnia and Herzegovina. Data of gross domestic product (GDP) by production approach at current and constant prices for period 2000 2011 and gross domestic product for period 2005 2011 by income approach are given in the first part. Revised data of gross domestic product by expenditure approach at current and constant prices for period of 2007 2011 are given in the second part. The estimates presented in this publication differ from previously published data. The differences have arisen as a result of the revision of available data sources and some methodological improvements. The main purpose of the revision was to improve data quality of the gross domestic product by the expenditure approach estimates, and obtaining the new data series from 2007 to 2011, that would be comparable with data from 2012 onwards. The data for period 2004 2006 will be prepared when the necessary data sources are available. It should be noted that GDP estimates can be produced using three different approaches (production, expenditure, and income), each one showing a different aspect of the economic picture. Although theoretically the measurements of GDP using different approaches should coincide, in practice, discrepancies arise due to the differences in data sources and methods used. It is common practice that countries present these discrepancies explicitly in their publications, at the same time that efforts are made to keep them at a reasonable small relative magnitude. In the case of B&H the official figures of GDP are based on the production approach, thus showing the creation of value and its growth rate from year to year by industrial origin of economic activity, whereas the GDP estimates by final expenditures show how the value created through economic activity is spent by the different economic sectors in consumption, investment or sold abroad as exports We are fully convinced that the data presented will facilitate a comprising observance of economic activity and offer the crucial information for a wide range of users. Sarajevo, December 2012 Director

ABBREVATIONS: SNA ESA GDP FISIM EU NACE Rev.1.1 CPA COICOP PRODCOM CPI PPI NPISH BoP UVI - System of National Accounts - European system of accounts - Gross domestic product - Financial intermediation services indirectly measured - Classification of Economic Activities in the European Community - Classification of Products by Activity - Classification of Individual Consumption by Purpose - Nomenclature of industrial products - Consumer Price Index - Producer Price Index - Non Profit Institutions Serving Households - Balance of Payments - Unit Values Index SYMBOLS: - - no occurrence 0 - values less than 0.5 of the unit of measure used -- - data can not be shown

BRUTO DOMAĆI PROIZVOD PREMA PROIZVODNOM PRISTUPU 2000 2011 BRUTO DOMAĆI PROIZVOD PREMA DOHODOVNOM PRISTUPU 2005 2011 GROSS DOMESTIC PRODUCT BY PRODUCTION APPROACH 2000-2011 GROSS DOMESTIC PRODUCT BY INCOME APPROACH 2005-2011

Uvodne napomene U obračunu Bruto domaćeg proizvoda za Bosnu i Hercegovinu i entitete primjenjuju se metodologija Ujedinjenih nacija «Sistem nacionalnih računa 1993» SNA93 i njena evropska verzija «Evropski sistem nacionalnih računa 1995» ESA95. Za izvođenje obračuna Bruto domaćeg proizvoda, za BiH i entitete, koriste se raspoloživi statistički podaci poslovnih subjekata (preduzeća, banaka, osiguravajućih društava, ustanova, organa uprave i ostalih subjekata) koji su rezidentni na prostoru Bosne i Hercegovine, kao i podaci o poljoprivrednoj i nepoljoprivrednoj proizvodnji (gazdinstva i radnje) koja se obavlja u okviru domaćinstva. Obračun se izvodi na osnovu podataka poslovnih subjekata registrovanih i raspoređenih prema Klasifikaciji djelatnosti, koja je usklađena sa evropskom klasifikacijom NACE Rev. 1.1. Poslovni subjekti su, za sada, za obračun BDP-a grupisani u područja djelatnosti kao institucionalne jedinice, prema sjedištu i pretežnoj djelatnosti preduzeća, a ne prema jedinicama homogene aktivnosti (jedinice u sastavu). Preračunavanje BDP a u USD odnosno EUR vrši se po prosječnom godišnjem kursu Centralne banke Bosne i Hercegovine, a obračun BDP-a po stanovniku na osnovu procijenjenog ukupnog broja stanovnika sredinom godine. Bruto domaći proizvod (BDP), obračunat prema proizvodnom pristupu u tekućim cijenama, procijenjen je u iznosu od 25.666 mil. KM u 2011. godini sa nominalnim rastom od 3,6 % u odnosu na 2010. godinu. Bruto domaći proizvod po stanovniku u 2011. godini iznosio je 6.684 KM ili 4.753 USD ili 3.417 EUR. Korištenjem podataka Centralne banke BiH (neto primarni dohoci iz inostranstva i neto primljeni transferi iz inostranstva), izračunat je bruto nacionalni dohodak i bruto nacionalni raspoloživi dohodak. Bruto nacionalni dohodak za BiH u 2011. godini iznosio je 25.983 mil. KM a bruto nacionalni raspoloživi dohodak 29.487 mil. KM. U proizvodnim djelatnostima (poljoprivreda, ribarstvo, rudarstvo, prerađivačka industrija, snadbijevanje električnom energijom i građevinarstvo) stvara se 34,0 % dodane vrijednosti a u uslužnim djelatnostima 66,0 %. Najveći učešće u BDP ima dodana vrijednost stvorena u trgovini (13,1%), prerađivačkoj industriji (11,3%), javnoj upravi (9,3%) kao i poslovanju nekretninama (8,9%). Posmatrano po djelatnostima pad bruto dodane vrijednosti zabilježen je u građevinarstvu (4,2%) i proizvodnji električne energije (2,0%). Najveći rast bruto dodane vrijednosti zabilježen je u ribarstvu (29,0%), rudarstvu (18,2%), ostalim djelatnostima (6,6%), zdravstvu (6,3%) i finansijskom posredovanju (6,3%). Najveći doprinos stopi rasta BDP od 3,6 % imale su trgovina (13,6%), prerađivačka industrija (11,7%), javna uprava (9,6%), poslovanje nekretninama (9,2%). Bruto domaći proizvod u stalnim cijenama (cijenama prethodne godine) za 2011. godinu procijenjen je u iznosu od 25.026 mil. KM. Realni rast u odnosu na prethodnu godinu iznosio je 1,0%. 13

Posebne napomene korisnicima Korisnicima podataka želimo skrenuti pažnju na činjenice koje mogu biti korisne za razumjevanje sadržaja i obima pojedinih agregata prezentiranih u Biltenu. Obračun bruto domaćeg proizvoda izvodi se na osnovu administrativnih izvora podataka, kao i na osnovu podataka dobivenih iz zvaničnih statističkih istraživanja koja provode statističke institucije. Broj i sadržaj statističkih istraživanja koja se provode ne zadovoljava potrebe statističara nacionalnih računa da odgovore zahtjevima doslijedne i potpune primjene pomenutih međunarodnih standarda i metodologija. Jedna od opštih metodoloških karakteristika nacionalnih računa jeste mogućnost revizije ne samo u vidu korekcija početnih procjena i preliminarnih rezultata, već i finalnih obračuna i objavljenih statističkih podataka. U sistemu nacionalnih računa, generalno, revizije se sprovode kao posljedica uvođenja novih i bitnih poboljšanja postojećih izvora podataka, promjena u klasifikacijama i uspostavljanja novih principa, regulativa i međunarodnih preporuka. U prvom dijelu biltena prezentovani su podaci o BDP po proizvodnom i dohodovnom pristupu. Svi podaci prema proizvodnom pristupu u tekućim cijenama iskazani su na nivou oblasti djelatnosti (A60), a podaci u stalnim cijenama na nivou područje djelatnosti (A17). Po dohodovnom pristupu podaci su iskazani na nivou područja djelatnosti (A17). U cilju obezbjeđenja konzistentnosti u primjeni metodoloških postavki iz SNA93 i ESA95 urađena su određena metodološka poboljšanja u procjeni Bruto domaćeg proizvoda prema proizvodnom pristupu. Metodološka poboljšanja odnose se na obračun dodane vrijednosti za osiguravajuća društva. Polazeći od metodoloških poboljšanja primjenjenih na obračun za 2010. godinu urađene su korekcije do sada publikovanih serija podataka. Na taj način, za potrebe makroekonomske analize obezbjeđuje se uporediva serija podataka (2000-2011). Obračun BDP u stalnim cijenama je veoma važan pokazatelj dinamike i nivoa ekonomskog razvoja i pokazuje ekonomski rast između različitih perioda kada se eliminiše utjecaj promjena cijena. Zbog ograničenja u pogledu adekvatnih deflatora međufazne potrošnje obračun BDP u stalnim cijenama, rađen je metodom jednostrukih indikatora (indikator outputa). Primjena jednostrukih indikatora implicira pretpostavku fiksnih I/O koeficijenata. Metod jednostruke ekstrapolacije predstavlja ekstrapolaciju bruto vrijednosti proizvodnje bazne godine odgovarajućim indeksima fizičkog obima. Metod jednostruke deflacije predstavlja deflacioniranje bruto vrijednosti proizvodnje tekuće godine sa odgovarajućim indeksima vrijednosti. Procijene su rađene u cijenama prethodne godine. U obračun bruto domaćeg proizvoda uključena je vrijednost imputirane rente kao i procjene neobuhvaćenih ekonomskih aktivnosti. Ilegalne aktivnosti nisu uključene u obračun BDP-a. Od 2000 godine egzistira Brčko Distrikt, kao posebna administrativna cjelina. Obračun bruto domaćeg proizvoda za Brčko Distrikt, urađen je na bazi prikupljenih i obrađenih podataka od strane Statističkog biroa Brčko Distrikta, kasnije Ekspoziture BHAS-a. Agencija za statistiku BiH obračunava komponente računa proizvodnje i računa formiranja dohotka za Institucije Bosne i Hercegovine i Centralnu banku BiH. Dobiveni rezultati su raspoređeni u entitetske obračune kao i Brčko Distrikt koristeći koeficijente za raspored prikupljenih indirektnih poreza sa jedinstvenog računa. Usluge finansijskog posredovanja indirektno mjerene (FISIM) predstavljaju kamatnu maržu i dio su vrijednosti proizvodnje finansijskog sektora a izračunavaju se kao razlika između potraživanja po kamatama (aktivne kamate) i obaveza po kamatama (pasivne kamate) za institucionalne jedinice finansijskog posredovanja. FISIM nije alociran po djelatnostima, njime je korigovana dodana vrijednost na nivou ekonomije. U tom slučaju cjelokupna vrijednost proizvodnje FISIM-a smatra se kao intermedijarna potrošnja sa nultom proizvodnjom te negativnom dodanom vrijednošću u jednakom iznosu. U računu stvaranja dohotka vrijednost FISIM-a je uključena u bruto dodanu vrijednost odnosno poslovni višak. 15

Introductory remarks In calculating the gross domestic product for Bosnia and Herzegovina and the entities the methodology of United Nations System of National Accounts 1993 SNA93 and its European version European System of national accounts 1995 ESA95 is used. In order to determine the gross domestic product for BiH and the entities, all available statistical data of the businesses (enterprises, banks, insurance societies, institutions, authority bodies and other subjects), which are residents in the territory of BiH, as well as data regarding agricultural and non-agricultural production (holdings and shops) done within the household, are used. The calculation is based on the data of business enterprises registered and allocated according to the Classification of activities, which has been harmonized with the European classification NACE Rev.1.1. The business enterprises are at present, for the GDP calculation, grouped, as institutional units, according to the areas of activities, according to the headquarters and main activity, and not according to the units of homogenous activity. The recalculation of gross domestic product into USD and EUR is based on the average annual exchange rate and the calculation of GDP per capita is computed according to the estimated total population in mid-year. GDP based on production approach at current prices is estimated at 25.666 millions of KM in 2011 with a nominal increase of 3.6% from 2010 to 2011. Gross domestic product per capita is estimated 6,684 of KM or 4,753 of USD or 3,417 EUR in 2011. Data of Central Bank of BiH about net primary income from the rest of the world and net current transfers from the rest of the world are used for calculation gross national income and gross national disposable income. Gross national income for BIH in 2011 is estimated at 25,983 millions KM and gross national disposable income is estimated at 29,487 millions KM. In the basic activities (agriculture, fishing, mining, manufacturing industry, electricity and construction) is made 34.0% of value added and in services activities 66.0%. The highest share in GDP has value added of Trade by 13.1%, Manufacturing by 11.3%, Public administration by 9.3 % and Real estate by 8.9%. Observed by activities decrease of the gross value added was recorded in: Construction (4.2%) and Electrcity (2.0%). The largest growth of the gross value added was recorded in: Fishing (29.0%), Mining (18.2%), Other activities (6.6%), Health (6.3%) and Financial intermediation (6.3%). The main contributors to the GDP growth rate of 3.6% were: Trade (13.6%), Manufacturing (11.7%), Public administration (9.6%), Real estate (9.2%). GDP at constant prices (prices of previous year) for 2011 is estimated at 25,026 millions KM. In volume terms (at constant prices) the increase in GDP was 1.0%. 17

A note of explanation for data users The attention of data users is drawn to some facts that could be useful in understanding the content and the size of the aggregates presented in the Bulletin. The calculation of the gross domestic product has been determined based on the existing data sources, as well as based on official statistical surveys, which had been done in the statistical institutions. The number of and the content of the surveys do not yet satisfy the needs of the national accounts statisticians in order to meet the demands of full implementation of the above-mentioned international methodologies. One of the general methodological characteristics of National Accounts is possibility of making revisions performing corrections not only to original estimates and preliminary results, but also to final calculations and published statistical data. In the System National Accounts, revisions generally occur due to the introduction of new data sources, the essential improvements to the existing ones, the changes of classifications or establishment of new principles, regulations and international recommendations. In the first part of this Bulletin the estimates of GDP by production approach and GDP by income approach are presented. GDP data by production approach at current prices are presented at the level divisions (A60), while data at constant prices are presented at the level section (A17). GDP data by income approach are presented at current prices at level section (A17). In order to ensure consistency in application of methodological principles of SNA93 and ESA95, methodological improvements have been done in estimation GDP by production approach. Methodological improvements are related to the value added calculation for insurance companies. Mentioned revision of the data requires the needs for revision of previously calculated and published data series of GDP. Thus provide comparable data series for macroeconomic analysis (2000-2011). Calculation of gross domestic product at constant prices is very important indicator of measuring of the dynamics and level of economic development deprived from the influence of prices. For the calculation of GDP at constant prices the concept of the single indicator method is used, due to the lack of adequate deflators of intermediate consumption. The most common single indicator used is a volume index of output. Applying a single indicator has implicit the assumption of fixed I/O coefficients. Single extrapolation method presents extrapolation of output in the base year by adequate volume index. Single deflation method presents deflation of output in current year by adequate price indices. The estimates were compiled at prices of previous year. Non observed economy (NOE) estimations are included in calculation of GDP. Illegal activities are not included. The estimate of imputed rental of owner-occupied dwellings is included in the GDP. Brcko District exists as a separate administrative unit since 2000, estimate of gross domestic product for 2000 and next years are made on the basis of available data that are compiled and processed by the Brcko District Bureau of Statistics, now branch office of BHAS. Agency for Statistics of Bosnia and Herzegovina calculates components of production account and income account for the Institutions of General Government of Bosnia and Herzegovina and the Central Bank of B&H. The components of the production account compiled by BHAS are allocated to the entities and the Brcko District using the coefficients of the distribution of indirect taxes from single account of Indirect Tax Authorities of BiH to the entities. Financial intermediation services indirectly measured (FISIM) presents an interest margin and it is part of output of financial sector, is calculated as the difference between the claims of interest 19

(active interest) and interest obligations under (passive interest) for the institutional units of financial intermediation. FISIM is not allocated by activities; value added on total economy is corrected by FISIM. In such a case the whole of the value of the output of FISIM is treated as intermediate consumption with zero output and negative value added equal in size but opposite in sign from the intermediate consumption. Value of FISIM is included in the gross value added and net operating surplus in generation of income accounts. 20

METODOLOŠKA OBJAŠNJENJA NOTES ON METHODOLOGY

Koncepti i definicije Sistem makroekonomskih računa je makroekonomski sistem prezentacije podataka koji pruža uvid u cjelokupnu ekonomiju. Računi imaju centralno mjesto u statističkom sistemu i nezaobilazna su osnova za vođenje ekonomske politike i donošenje odluka na svim nivoima jer omogućavaju mjerenje nivoa ekonomske razvijenosti, stope ekonomskog rasta, promjena u proizvodnji, potrošnji, štednji, investicijama, izozu i uvozu. Sistem nacionalnih računa se bazira na jedinstvenom konceptu, definicijama, konvencijama, klasifikacijama i pravilima za izradu računa koji su detaljno opisani u dva priručnika: Sistem nacionalnih računa 1993(SNA93) i Evropski system nacionalnih računa 1995 (ESA95). SNA93pruža više teoretski okvir, dok ESA95 obuhvata i dodatne detalje u cilju približavanja evropskom okruženju i praksi. Integrisani nacionalni računi daju opsežnu ekonomsku sliku, koja olakšava shvatanje ekonomskih odnosa između privrednih subjekata kao i strukture i dinamike najvažnijih agregata koji opisuju ekonomski razvoj. Sistem nacionalnih računa je međunarodno usvojen standard za makroekonomske račune, koji polazi od šireg koncepta proizvodnje. Prema ovom konceptu, proizvodnja, pored materijalne proizvodnje i materijalnih usluga, obuhvata i nematerijalne usluge u djelatnostima obrazovanja, zdravstva i socijalne zaštite, kulture, usluge bankarskih i osiguravajućih organizacija, usluge državnih organa na svim nivoima i sve ostale usluge koje nisu u vezi s materijalnom proizvodnjom. U sistemu nacionalnih računa postoje vrijednosne kategorije koje se nazivaju agregati i koje imaju široku primjenu u svakodnevnoj praksi. Agregati su važni makroekonomski indikatori koji mjere rezultate aktivnosti ekonomije jedne zemlje i koji se koriste za makroekonomske analize. Osnovni i najvažniji makroekonomski agregat u sistemu nacionalnih računa jeste bruto domaći proizvod (BDP). Bruto domaći proizvod je indikator ekonomskih aktivnosti na nivou cijele zemlje. Postoje tri metode obračuna BDP: proizvodna, rashodna i dohodovna metoda. Prema proizvodnom pristupu bruto domaći proizvod je zbir bruto dodanih vrijednosti svih rezidentnih institicionalnih jedinica uvećan za iznos poreza na proizvode i umanjen za iznos subvencija i za FISIM. Bruto dodana vrijednost, kao povećanje vrijednosti proizvodnje jednaka je razlici između bruto vrijednosti proizvodnje i međufazne potrošnje. Prema rashodnom pristupu bruto domaći proizvod je zbir: a) finalne potrošnje (potrošnja domaćinstava, neprofitnih institucija koje služe domaćinstvima i vladina potrošnja), b) bruto investicija (bruto investicije u stalna sredstva, promjene u stanju zaliha i neto nabavke dragocjenosti) i c) neto izvoza roba i usluga (izvoz roba i usluga manje uvoz roba i usluga). Prema dohodovnom pristupu bruto domaći proizvod je zbir potrošnje fiksnog kapitala, sredstava zaposlenih, neto poreza na proizvodnju i izvoz, poslovnog viška i mješovitog dohotka. Računom proizvodnje prikazuju se rezultati proizvodnih aktivnosti po pojedinim djelatnostima i sektorima. Osnovne stavke u računu proizvodnje su: bruto vrijednost proizvodnje, međufazna potrošnja i bruto dodana vrijednost kao njihova razlika i rezultat proizvodnih aktivnosti. Bruto dodana vrijednost u sebi sadrži: sredstva zaposlenih, bruto poslovni višak ili mješoviti dohodak i ostale poreze na proizvodnju Bruto vrijednost proizvodnje se definiše kao tržišna vrijednost svih proizvedenih roba i usluga koje proizvedu rezidentni proizvođači tokom obračunskog razdoblja. Razlikuju se tri kategorije proizvodnje: a) tržišna proizvodnja, b) proizvodnja za vlastitu finalnu upotrebu i c) ostala netržišna proizvodnja. 23

Međufazna potrošnja, po nabavnim cijenama, je vrijednost proizvoda i usluga koje se transformišu, koriste i troše u procesu proizvodnje. Međufazna potrošnja obuhvata: troškove sirovina i materijala, troškove energije i rezervnih dijelova, troškove usluga i ostale troškove poslovanja. Dodana vrijednost, kao povećanje vrijednosti proizvodnje jednaka je razlici između bruto vrijednosti proizvodnje i međufazne potrošnje. Dodana vrijednost za institucionalne jedinice iskazuje se prema baznim (osnovnim) cijenama, tj. cijenama koje ne obuhvaćaju poreze na proizvode, a obuhvaćaju subvencije na proizvode. Bruto domaći proizvod, u tržišnim cijenama iskazuje vrijednost svih proizvedenih dobara i usluga rezidentnih jedinica. BDP prema proizvodnoj metodi jednak je zbiru bruto dodanih vrijednosti po djelatnostima uz uključivanje u obračun na nivou ukupne ekonomije stavki koje nisu raspoređene po djelatnostima a to su: a) usluge finansijskog posredovanja indirektno mjerene FISIM i b) porezi na proizvode i usluge minus subvencije na proizvode i usluge. Bruto nacionalni dohodak je jednak zbiru bruto domaćeg proizvoda i salda primarnih dohodaka (od rada i kapitala) iz inostranstva. Bruto nacionalni raspoloživi dohodak je jednak zbiru bruto nacionalnog dohotka i salda tekućih transfera iz inostranstva. Porezi na proizvode i usluge su porezi koji se plaćaju po proizvedenom ili proslijeđenom dobru i usluzi. Ovi porezi obuhvataju uvozne i izvozne dadžbine, porez na dodanu vrijednost, posebne poreze (akcize), sl. Ostali porezi na proizvodnju uključuju sve poreze koji mogu teretiti preduzeća zbog angažovanja u proizvodnji neovisno o količini ili vrijednosti proizvedenih ili prodatih dobara i usluga (npr. porez na firmu, naknade, takes i slično). Subvencije na proizvode i usluge su nepovratna plaćanja državnih institucija tržišnim proizvođačima namjenjena za proizvodni proces preduzeća ili za prodaju ili izvoz proizvoda. Subvencije na proizvode se isplaćuju po jedinici dobra ili usluge. Ostale subvencije na proizvodnju sastoje se od subvencija koje rezidentne proizvođačke jedinice mogu dobiti na osnovu angažovanja u proizvodnji i ne mogu se iskazati po jedinici proizvoda ili usluge. FISIM (usluge finansijskog posredovanja indirektno mjerene) predstavlja vrijednost usluga finansijskog posredovanja koje se izračunavaju indirektno. FISIM se izračunava kao razlika između potraživanja po kamatama (aktivne kamate) i obaveza po kamatama (pasivne kamate) za institucionalne jedinice finansijskog posredovanja. Potrošnja fiksnog kapitala predstavlja vrijednost iskorištenih stalnih sredstava, u toku obračunskog perioda, koja se u procesu proizvodnje prenese na nove proizvode i usluge. U sistemu nacionalnih računa svaka izravnavajuća stavka može se iskazati u bruto i neto izrazu. Iskazivanje u «bruto» izrazu znači da nije oduzeta potrošnja fiksnog kapitala, dok «neto» iskazivanje znači prikaz podatka nakon oduzimanja potrošnje fiksnog kapitala. Sredstva zaposlenih obuhvaćaju sva primanja zaposlenih u novcu i naturi, koja su zaposleni primili kao naknadu za svoj rad i sve uplate na ime socijalnog osiguranja zaposlenih. Bruto poslovni višak je rezidualna kategorija dodane vrijednosti po djelatnostima, koja se dobije kada se bruto dodana vrijednost umanji za sredstva zaposlenih i neto ostale poreze na proizvodnju (od ostalih poreza na proizvodnju oduzmu se subvencije na proizvodnju). Mješoviti dohodak je alternativni izraz za poslovni višak neinkorporiranih preduzeća u vlasništvu domaćinstava, jer za njih nije moguće razdvojiti naknade po osnovu vlasništva od naknada po osnovu rada. 24

Imputirana renta predstavlja vrijednost usluga korištenja stambenih objekata nastanjenih njihovim vlasnicima. Procjena imputirane rente rađena je prema troškovnoj (user-cost) metodi a zasnovana na podacima Ankete o potrošnji domaćinstava iz 2004. godine. Implicitni deflator je indeks dobiven djeljenjem podataka u tekućim cijenama s podacima u stalnim cijenama. 25

Concepts and definitions System of National Accounts is a system of macroeconomic data presentation that provides insight into the economy as a whole. The National Accounts have a central place in the statistical system and of course are the basis for economic policy and decision making at all levels, enabling the measurement of the level of economic development, the rate of economic growth, changes in production, consumption, saving, gross fixed capital formation, export and imports. SNA is based on a unique concept, definitions and rules international standard which are described in detail in two reference manuals: the System of national Accounts 1993 (SNA93) and the European System of National Accounts 1995 (ESA95). The SNA93 provides more theoretical frame while the ESA95 includes additional details in order to come closer to the European environment and practices. Integrated national accounts provide a comprehensive picture of the economy, which facilitates understanding of the economic relations among economic subjects and the structure and dynamic of the main aggregates describing the economic development. System National Accounts is an internationally accepted standard for macroeconomic accounts based on border concept of production. According to this concept the production covers, besides material production and material services, also, non-material services in education, health and social care, culture, banking and insurance organizations, services of government organizations on all levels and all other services that are not in connection with material production. The System National Accounts contains value categories called aggregates. The Aggregates are important macroeconomic indicators that measure the results of the activities of the economy of the country and used for economic analysis. The main and the most important macroeconomic aggregates in the System of National Accounts is the Gross Domestic Product (GDP). Gross domestic product is the indicator of economic activity in the whole country. There are three methods of calculating gross domestic product: production, expenditure and income methods. According to the production approach, gross domestic product is the sum of gross value added generated in all activities, calculated according to basic prices and corrected for net taxes on products and for FISIM. Gross value added, as the output value increase equals to the difference between gross output and intermediate consumption.. According to the expenditure approach, gross domestic product is the sum of the final consumption (households, NPISH and general government consumption), gross capital formation (gross fixed capital formation, changes in inventories and net acquisition of valuables) and the external balance of goods and services (exports of the goods and services less imports of goods and services). According to the income approach, gross domestic product is the sum of the consumption of fixed capital, compensation of employees, net taxes on products and operating surplus or mixed income. The results of the production activities according to the particular activities and sectors are shown in the production account. The basic items in the production account are: the gross output, intermediate consumption and gross value added as their derivation and result of the production activities. The gross value added consists of: compensation of employees, gross operating surplus or mixed income and other taxes on production. The gross output is defined as the market value of all produced goods and services that are generated by resident producers during an accounting period. There are three categories of production: a) market production, b) production for own final use and c) other non-market production. Intermediate consumption, according to purchaser's prices, is the value of products and services 27

that are transformed, used and spent in the production process. Intermediate consumption includes: costs of raw material and equipment, energy costs and spare parts, costs of services, other business costs. Value added, as the increase in the value of production is equal to the difference between gross output and intermediate consumption. Value added for institutional units is expressed according to basic prices that are prices that do not include taxes on products, but also include subsidies on products. Gross domestic product is a measure of the total value added generated by all resident producer units plus net taxes on products (not included in value added) during the reference period. Gross national income equals the sum of gross domestic product and balance of primary incomes (from labor and capital) with the rest of the world. Gross national disposable income equals the sum of gross national income and the balance of current transfers with the rest of the world. Taxes on products and services are taxes paid according to the produced or delivered goods and service. All taxes on products and import duties, value added tax (VAT), special taxes-excise, etc. Other taxes on production consist of all taxes that enterprises incur as a result of engaging in production, independently of the quantity or value of goods and services produced or sold. Subsidies on products and services are non-returnable payments of government institutions to market producers, provided for the production process of enterprises or for the sale or import of products. Subsidies on products are paid per unit of produced goods and services. Other subsidies on production consist of subsidies except subsidies on products which resident producer units may receive as a consequence of engaging in production. Subsidies on production could not be calculated by unit of goods or services. FISIM (financial intermediation services indirectly measured) presents the value of services of financial intermediation, which are indirectly measured. FISIM is calculated as the difference between the claims according to interest (active interest) and obligations according to interest (passive interest) for the institutional units for financial intermediation. Consumption of fixed capital is the value of used fixed capital, during an accounting period, which is used, during the process of production of new products and services. In the national accounts system, every aggregate is expressed in gross and net form. Expressing it in gross form means that the consumption of fixed capital had not been subtracted, while net form means that the data is shown after the consumption of fixed capital had been subtracted. Compensation of employees includes all remuneration to employees, both in cash or in kind, that the employees receive in return for their work done, as well as all payments to the compulsory social security schemes of employees. Gross operating surplus is a residual category of gross value added by the activities that remain after reducing gross value added by compensation of employees and net other taxes on production (subsidies on production have been subtracted from other taxes). Mixed income is an alternative term for the operating surplus of unincorporated enterprises owned by households, since it is impossible to separate their remuneration for work carried out from their profits as entrepreneur. Imputed rent refers to value of services to owner-occupied dwellings. The estimates of imputed rent according to the user-cost approach are based on the Household Budget Survey (HBS) data from 2004. Implicit deflator is an index calculated as dividing data at current prices by data at constant prices. 28

TABELE I GRAFOVI TABLES AND GRAPHS

1.1 OSNOVNI AGREGATI NACIONALNIH RAĈUNA ZA BiH 1.1 MAIN AGGREGATES OF NATIONAL ACCOUNTS FOR BIH 2000 1) 2001 1) 2002 1) 2003 1) 2004 1) 2005 Bruto domaći proizvod, mil.km 11.820 12.678 13.982 14.728 15.998 17.218 Neto primarni dohoci iz inostranstva, mil.km 2) 1.253 1.163 1.055 925 798 736 Bruto nacionalni dohodak, mil.km 13.073 13.841 15.037 15.653 16.796 17.954 Neto tekući transferi iz inostranstva, mil.km Bruto nacionalni raspoloživi dohodak, mil.km Bruto domaći proizvod po stanovniku, KM 3.379 3.180 2.933 2.860 3.138 3.181 16.452 17.021 17.970 18.513 19.934 21.135 3.126 3.338 3.653 3.843 4.164 4.480 Bruto domaći proizvod, mil. EUR 6.044 6.482 7.149 7.530 8.180 8.804 Bruto domaći proizvod po stanovniku, EUR 1.598 1.707 1.868 1.965 2.129 2.291 Bruto domaći proizvod, mil.usd 5.578 5.801 6.732 8.496 10.154 10.947 Bruto domaći proizvod po stanovniku, USD 1.475 1.527 1.759 2.217 2.643 2.849 Stanovništvo, procjena sredinom godine, hilj. 3) 3.781 3.798 3.828 3.832 3.842 3.843 Prosječan godišnji kurs KM / EUR 4) 1,9558 1,9558 1,9558 1,9558 1,9558 1,9558 Prosječan godišnji kurs KM / USD 4) 2,1189 2,1856 2,0768 1,7335 1,5755 1,5728 1.2 BRUTO DOMAĆI PROIZVOD ZA BiH I ENTITETE 1.2 GROSS DOMESTIC PRODUCT FOR BIH AND ENTITIES 2000 1) 2001 1) 2002 1) 2003 1) 2004 1) 2005 BDP za BiH, mil KM 11.820 12.678 13.982 14.728 15.998 17.218 BDP za Federaciju BiH 5), mil KM 8.208 8.719 9.397 9.755 10.403 11.007 BDP za Republiku Srpsku 6), mil KM 3.373 3.666 4.208 4.563 5.116 5.763 BDP za Brčko Distrikt, mil KM 238 293 377 410 480 449 1.3 UĈEŠĆE ENTITETA U BDP BiH - u % 1.3 SHARE OF ENTITIES IN GDP OF BIH -in % 2000 1) 2001 1) 2002 1) 2003 1) 2004 1) 2005 BDP za BiH 100,00 100,00 100,00 100,00 100,00 100,00 BDP za Federaciju BiH 69,44 68,77 67,21 66,23 65,03 63,93 BDP za Republiku Srpsku 28,54 28,92 30,10 30,98 31,98 33,47 BDP za Brčko Distrikt 2,01 2,31 2,70 2,78 3,00 2,61 1) Revidirani podaci/revised data 2)Podaci za period 2007-2011 su revidirani/data for the period 2007-2011 have been revised 3) Izvor: Bilten Agencije za statistiku BiH / Source: Bulletin of Agency for statistics of BIH 4) Izvor: Bilten Centralne banke BiH / Source: Bulletin of Central bank of BIH 5) Izvor: Bilten Federalnog zavoda za statistiku / Source: Bulletin of Federal Office of Statistics 6) Izvor: Saopštenje Republičkog zavoda za statistiku / Source: Republika Srpska Institut of statistics Release 30

2006 2007 2008 2009 2010 2011 19.500 21.981 24.898 24.202 24.773 25.666 Gross domestic product, mln KM 611 723 943 955 584 317 Net primary income from the rest of the world. mln.km 2) 20.111 22.704 25.841 25.157 25.357 25.983 Gross national income, mln.km 3.472 3.901 3.827 3.341 3.512 3.504 Net current transfers from the rest of the world, mln.km 23.583 26.605 29.668 28.498 28.869 29.487 Gross national disposable income, mln.km 5.074 5.721 6.480 6.298 6.446 6.684 Gross domestic product per capita, KM 9.970 11.239 12.730 12.374 12.666 13.123 Gross domestic product, mln.eur 2.594 2.925 3.313 3.220 3.296 3.417 Gross domestic product per capita, EUR 12.505 15.377 18.626 17.204 16.774 18.253 Gross domestic product, mln.usd 3.254 4.002 4.848 4.477 4.365 4.753 Gross domestic product per capita, USD 3.843 3.842 3.842 3.843 3.843 3.840 Population, mid year estimate, 0003 ) 1,9558 1,9558 1,9558 1,9558 1,9558 1,9558 1,5594 1,4295 1,3367 1,4068 1,4769 1,4061 Annual average exchange rate KM / EUR 4) Annual average exchange rate KM / USD 4) 2006 2007 2008 2009 2010 2011 19.500 21.981 24.898 24.202 24.773 25.666 GDP for BIH, mln KM 12.489 14.082 15.827 15.429 15.901 16.402 GDP for FBIH 5), mln KM 6.544 7.351 8.489 8.223 8.308 8.669 GDP for RS 6), mln KM 467 548 581 550 563 596 GDP for Brcko District, mln KM 2006 2007 2008 2009 2010 2011 100,00 100,00 100,00 100,00 100,00 100,00 GDP for BIH 64,05 64,06 63,57 63,75 64,19 63,91 GDP for FBIH 33,56 33,44 34,10 33,98 33,54 33,78 GDP for RS 2,39 2,49 2,33 2,27 2,27 2,32 GDP for Brcko District 31

2.1 BIH - BRUTO DODANA VRIJEDNOST PO DJELATNOSTIMA I BRUTO DOMAĆI PROIZVOD, TEKUĆE CIJENE 2.1 BIH - GROSS VALUE ADDED BY ACTIVITIES AND GROSS DOMESTIC PRODUCT, CURRENT PRICES Djelatnost 2000 2001 2002 2003 2004 2005 A Poljoprivreda, lov i šumarstvo 1.092.275 1.151.538 1.219.558 1.166.880 1.387.453 1.454.504 01 02 Poljoprivreda, lov i pripadajuće uslužne djelatnosti Šumarstvo i iskorištavanje šuma i pripadajuće uslužne djelatnosti 930.394 983.398 1.033.067 979.939 1.209.906 1.265.406 161.881 168.140 186.491 186.941 177.547 189.098 B Ribarstvo 3.133 2.262 3.060 2.492 3.007 3.206 05 Ribolov, uzgoj ribe i pripadajuće uslužne djelatnosti 3.133 2.262 3.060 2.492 3.007 3.206 C Vađenje ruda i kamena 212.365 214.902 223.712 245.781 285.149 335.456 10 Vađenje uglja i lignita; vađenje treseta 161.938 161.462 174.797 195.882 212.427 217.477 11 Vađenje sirove nafte i prirodnog gasa, osim istraživačkih radova 0 0 0 0 0 0 13 Vađenje ruda metala 15.311 14.909 10.578 9.888 22.964 59.503 14 Vađenje ostalih ruda i kamena 35.116 38.531 38.337 40.011 49.758 58.476 D Prerađivačka industrija 1.203.712 1.270.523 1.381.829 1.505.649 1.645.554 1.753.055 15 Proizvodnja prehrambenih proizvoda i pića 285.529 311.148 379.258 389.572 395.501 434.777 16 Proizvodnja duhanskih proizvoda 45.271 51.418 60.078 51.592 57.712 47.059 17 Proizvodnja tekstila 26.297 30.816 27.763 41.726 45.951 51.390 18 Proizvodnja odjevnih predmeta, dorada i bojenje krzna 49.789 51.108 56.405 65.720 73.626 73.691 19 Štavljenje i obrada kože 34.689 44.836 44.796 40.993 38.129 50.409 20 21 22 23 24 25 26 Prerada drveta i proizvoda od drveta i pluta, osim namještaja Proizvodnja celuloze, papira i proizvoda od papira Izdavačka djelatnost, štampanje i umnožavanje snimljenih zapisa Proizvodnja koksa, derivata nafte i nuklearnog goriva Proizvodnja hemikalija i hemijskih proizvoda Proizvodnja proizvoda od gume i plastičnih masa Proizvodnja ostalih proizvoda od nemetalnih minerala 151.280 132.359 126.002 123.446 142.333 144.930 8.267 11.717 11.407 17.404 16.741 18.346 63.668 72.573 82.094 87.684 95.525 88.152-13.474-8.875 2.047-1.678 12.058-13.165 48.848 36.134 38.305 56.434 58.560 63.566 28.773 36.423 40.514 44.458 47.100 57.586 101.911 117.963 139.006 147.053 145.035 166.833 27 Proizvodnja baznih metala 69.461 88.935 66.411 77.914 105.085 126.078 28 Proizvodnja metalnih proizvoda, osim mašina i opreme 102.344 92.669 108.790 135.355 159.829 164.007 29 Proizvodnja mašina i uređaja, d.n. 28.548 28.451 29.553 28.149 34.498 50.097 30 Proizvodnja kancelarijskih mašina i računara 8.408 11.272 12.831 14.297 13.953 15.290 32

000 KM 2006 2007 2008 2009 2010 2011 Activity 1.613.051 1.735.435 1.842.644 1.759.391 1.734.973 1.763.184 A Agriculture, hunting and forestry 1.396.523 1.517.689 1.592.688 1.561.149 1.529.069 1.542.512 01 216.528 217.746 249.956 198.242 205.903 220.672 02 Agriculture, hunting and related service activities Forestry, logging and related service activities 4.662 7.289 8.036 10.546 6.720 8.671 B Fishing 4.662 7.289 8.036 10.546 6.720 8.671 05 Fishing, fish farming and related service activities 356.941 432.479 512.295 500.558 493.750 583.649 C Mining and quarrying 245.843 296.010 351.530 369.187 359.626 420.278 10 0 0 0 0 0 0 11 Mining of coal and lignite; extract.of peat Extraction of crude petroleum and natural gas, excluding surveying 56.926 62.950 65.945 51.092 59.519 83.956 13 Mining of metal ores 54.173 73.518 94.820 80.278 74.605 79.415 14 Other mining and quarrying 2.015.400 2.472.159 2.848.826 2.624.924 2.793.633 2.909.876 D Manufacturing 460.708 530.332 578.400 626.456 625.319 617.191 15 Manufacture of food products and beverages 50.636 50.541 51.178 52.547 36.809 36.607 16 Manufacture of tobacco products 67.852 71.465 83.278 115.060 130.088 128.267 17 Manufacture of textiles 77.027 94.031 99.710 91.061 95.658 102.450 18 Manufacture of wearing apparel; dressing and dyeing of fur 81.240 83.556 100.214 90.379 106.704 110.692 19 Tanning and dressing of leather 162.711 200.212 216.445 174.208 180.928 181.003 20 21.961 23.229 25.211 35.336 54.332 65.566 21 96.446 96.540 114.944 116.201 115.089 115.922 22 14.306 37.970 52.457 59.052 18.869 64.369 23 53.696 92.725 103.035 121.153 111.436 128.610 24 65.337 85.707 101.917 115.879 102.570 105.709 25 176.628 210.873 261.968 230.506 202.998 181.216 26 Mfr. of wood and products of wood and cork, except furniture Manufacture of pulp, paper and paper products Publishing, printing and reproduction of recorded media Manufacture of coke, refined petrol.products and nuclear fuel Manufacture of chemicals and chemical products Manufacture of rubber and plastic products Manufacture of other non-metallic mineral products 179.948 266.499 281.521 102.297 256.783 290.852 27 Manufacture of basic metals 202.903 257.475 340.384 302.693 301.509 320.126 28 59.596 73.252 104.444 88.291 101.493 102.150 29 12.846 23.514 29.241 28.072 29.043 26.521 30 Mfr. of fabricated metal products, except machinery and equipment Manufacture of machinery and equipment n.e.c. Manufacture of office machinery and computers 33

2.1 BRUTO DODANA VRIJEDNOST PO DJELATNOSTIMA I BRUTO DOMAĆI PROIZVOD, TEKUĆE CIJENE-nastavak 2.1 GROSS VALUE ADDED BY ACTIVITIES AND GROSS DOMESTIC PRODUCT, CURRENT PRICES - continued Djelatnost 2000 2001 2002 2003 2004 2005 31 32 33 34 Proizvodnja električnih mašina i aparata, d.n. Proizvodnja radio, televizijske i komunikacione opreme i aparata Proizvodnja medicinskih, preciznih i optičkih instrumenata, satova Proizvodnja motornih vozila, prikolica i poluprikolica 31.227 27.184 38.760 31.596 32.089 38.377 4.408 5.178 1.057 7.432 4.883 6.133 19.208 17.764 11.377 14.211 15.961 13.948 13.903 16.316 16.220 21.921 31.325 32.678 35 Proizvodnja ostalih saobraćajnih sredstava 1.439 1.856 2.163 2.469 8.865 10.615 36 Proizvodnja namještaja, ostala prerađivačka industrija, d.n. 89.901 88.890 80.048 98.406 94.889 93.148 37 Reciklaža 4.018 4.387 6.945 9.494 15.905 19.110 E Proizvodnja i snabdijevanje elektr. energijom, gasom i vodom 593.432 635.850 585.062 708.736 806.189 849.473 40 Proizvodnja i snabdijevanje električnom energijom, gasom, parom i toplom vodom 501.626 531.839 480.459 595.066 693.041 727.793 41 Sakupljanje, prečišćavanje i distribucija vode 91.807 104.011 104.603 113.670 113.148 121.680 F Građevinarstvo 690.808 660.876 655.940 652.503 676.364 752.308 45 Građevinarstvo 690.808 660.876 655.940 652.503 676.364 752.308 G Trgovina na veliko i na malo; popravak motornih vozila, motocikla i predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 992.399 1.198.270 1.411.197 1.606.564 1.857.754 2.039.902 50 51 Trgovina, održavanje i popravak motor. vozila i motocikla; trgovina na malo gorivima i mazivima Trgovina na veliko i posredovanje u trgovini, osim trgovine motornim vozilima i motociklima 130.790 171.454 200.780 221.171 241.274 263.871 389.416 486.445 631.465 702.879 871.100 941.419 52 Trgovina na malo, osim trgovine motornim vozilima i motociklima; popravak predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 472.193 540.371 578.952 682.513 745.380 834.613 H Ugostiteljstvo 310.319 327.543 358.165 381.257 378.925 397.476 55 Ugostiteljstvo 310.319 327.543 358.165 381.257 378.925 397.476 I Saobraćaj, skladištenje i komunikacije 843.837 953.203 1.041.434 1.139.620 1.233.503 1.278.519 Kopneni saobraćaj, cjevovodni transport; 60,61 vodeni saobraćaj 264.602 286.237 305.369 303.547 314.851 353.145 62 Zračni saobraćaj 19.495 12.073 4.403-3.073 1.271 4.238 63 Prateće i pomoćne djelatnosti u saobraćaju; djelatnost put. agencija 48.503 57.664 60.518 70.030 76.474 84.983 64 Pošta i telekomunikacije 511.237 597.229 671.144 769.116 840.906 836.153 34

000 KM 2006 2007 2008 2009 2010 2011 Activity 44.285 53.759 58.829 45.963 62.584 58.999 31 7.176 6.504 10.111 14.319 15.049 14.282 32 16.201 17.622 20.324 19.077 18.830 19.686 33 26.949 39.446 40.643 42.061 54.201 62.534 34 8.215 13.881 19.407 18.038 13.131 14.532 35 100.959 117.436 127.649 118.701 121.850 120.519 36 Manufacture of electrical machinery and apparatus n.e.c. Manufacture of radio, television and comm. equipment and appar. Mfr. of medical, precision and optical instr., watches and clocks Manufacture of motor vehicles, trailers and semi-trailers Manufacture of other transport equipment Manufacture of furniture, manufacturing n.e.c. 27.774 25.589 27.517 17.574 38.358 42.074 37 Recycling 826.193 761.748 1.022.046 1.061.498 1.098.299 1.077.697 E Electricity, gas and water supply 714.237 632.706 887.200 919.608 957.075 926.593 40 111.957 129.042 134.847 141.890 141.224 151.104 41 Electricity, gas, steam and hot water supply Collection, purification and distribution of water 829.412 1.058.668 1.340.151 1.269.079 1.076.319 1.030.948 F Construction 829.412 1.058.668 1.340.151 1.269.079 1.076.319 1.030.948 45 Construction 2.336.996 2.699.737 3.299.982 3.143.085 3.257.269 3.370.906 G Wholesale and retail trade; repair of motor vehicles, motorcycles 302.662 353.103 418.975 389.690 410.490 456.157 50 1.119.577 1.307.163 1.699.452 1.612.420 1.612.979 1.586.459 51 914.757 1.039.470 1.181.556 1.140.975 1.233.800 1.328.290 52 Sale, maintenance and repair of motor vehicles; retail sale of automotive fuel Wholesale trade and commission trade, except of motor vehicles and motorcycles Retail trade, except of motor vehicles and motorcycles; repairs of personal and household goods 427.040 468.597 496.686 484.537 520.797 520.342 H Hotels and restaurants 427.040 468.597 496.686 484.537 520.797 520.342 55 Hotels and restaurants 1.352.634 1.492.607 1.661.487 1.648.936 1.694.003 1.761.313 I Transport, storage and communication Land transport, transport via pipelines; 391.866 461.036 543.110 523.110 562.242 581.537 60,61 water transport 2.161 5.019 5.949-4.160-11.715-4.960 62 Air transport 98.069 107.540 125.239 118.946 122.012 126.092 63 Supporting and auxiliary transport activities; activities of travel agenc. 860.537 919.013 987.190 1.011.041 1.021.464 1.058.643 64 Post and telecommunications 35

2.1 BRUTO DODANA VRIJEDNOST PO DJELATNOSTIMA I BRUTO DOMAĆI PROIZVOD, TEKUĆE CIJENE-nastavak 2.1 GROSS VALUE ADDED BY ACTIVITIES AND GROSS DOMESTIC PRODUCT, CURRENT PRICES - continued Djelatnost 2000 2001 2002 2003 2004 2005 J Finansijsko posredovanje 343.183 354.513 409.645 462.127 521.151 631.943 K 65 66 67 Finansijsko posredovanje, osim osiguranja i penzijskih fondova Osiguranje i penzijski fondovi, osim obaveznog socijalnog osiguranja Pomoćne djelatnosti u finansijskom posredovanju Poslovanje nekretninama, iznajmljivanje i posl. djelatnosti 268.653 264.115 322.583 373.920 418.100 512.646 72.877 86.197 81.541 81.168 93.851 106.880 1.654 4.201 5.521 7.039 9.200 12.416 1.386.008 1.443.413 1.568.405 1.623.914 1.696.797 1.806.895 70 Poslovanje nekretninama 1.061.051 1.099.518 1.152.830 1.150.953 1.166.618 1.157.840 71 Od toga: stambena djelatnost domaćinstva (imputirana renta) Iznajmljivanje mašina i opreme bez rukovaoca i iznajmljivanje predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 1.023.531 1.066.421 1.110.519 1.096.169 1.108.142 1.121.939 1.784 4.108 2.355 3.433 5.899 11.915 72 Računarske i srodne djelatnosti 13.272 13.742 17.382 701 5.995 42.039 73 Istraživanje i razvoj 19.967 19.454 23.035 18.000 17.475 22.288 74 Ostale poslovne djelatnosti 289.934 306.592 372.803 450.827 500.810 572.812 L Državna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 1.174.920 1.295.856 1.484.583 1.385.437 1.441.577 1.489.260 75 Javna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 1.174.920 1.295.856 1.484.583 1.385.437 1.441.577 1.489.260 M Obrazovanje 517.030 520.819 565.993 590.653 643.938 682.645 80 Obrazovanje 517.030 520.819 565.993 590.653 643.938 682.645 N Zdravstveni i socijalni rad 468.815 483.956 541.663 598.926 638.196 669.947 85 Zdravstveni i socijalni rad 468.815 483.956 541.663 598.926 638.196 669.947 O Ostale javne komunalne, društv. i lične uslužne djelatnosti 201.662 214.598 237.283 259.122 290.761 314.755 90 Uklanjanje otpadnih voda, odvoz smeća, sanitarne i slične djelatnosti 43.718 48.065 50.197 48.493 53.732 57.769 91 Djelatnosti organizacija na bazi učlanjenja 21.349 18.917 22.049 30.217 34.885 36.740 92 Rekreativne, sportske i kulturne djel. 82.740 96.828 118.282 133.263 149.795 164.398 93 Ostale uslužne djelatnosti 53.856 50.788 46.755 47.149 52.349 55.848 Ukupno sve djelatnosti 10.033.899 10.728.122 11.687.530 12.329.662 13.506.317 14.459.344 FISIM (-) 167.084 182.316 221.177 279.587 322.626 408.025 Bruto dodana vrijednost, bazne cijene 9.866.815 10.545.806 11.466.353 12.050.075 13.183.691 14.051.319 Porezi na proizvode i usluge i uvoz minus subvencije (+) Bruto domaći proizvod (BDP) u tržišnim cijenama 1.952.787 2.132.367 2.516.034 2.677.931 2.814.456 3.167.103 11.819.602 12.678.173 13.982.387 14.728.006 15.998.147 17.218.422 36

000 KM 2006 2007 2008 2009 2010 2011 Activity 694.765 854.345 893.645 915.915 935.156 994.074 J Financial intermediation 567.240 715.726 778.483 797.511 799.665 848.559 65 112.618 107.529 96.138 96.284 107.328 110.684 66 14.907 31.090 19.024 22.120 28.162 34.831 67 1.850.450 1.922.577 2.038.110 2.121.418 2.183.451 2.280.173 K Financial intemediation, except insurance and pension funding Insurance and pension funding, except compulsory social security Activities auxiliary to financial intermediation Real estate, renting and business activities 1.151.966 1.152.852 1.185.789 1.258.650 1.274.685 1.281.411 70 Real estate activities 1.114.312 1.112.128 1.128.851 1.164.414 1.164.876 1.163.989 Of which: imputed rent 14.436 18.798 22.939 17.426 19.812 19.511 71 Renting of machinery and equipment without operator 50.248 67.171 86.685 89.833 102.964 122.860 72 Computer and related activities 22.597 21.222 23.628 24.107 25.850 25.221 73 Research and development 611.202 662.534 719.068 731.402 760.139 831.170 74 Other business activities 1.654.973 1.866.652 2.191.304 2.361.376 2.274.239 2.382.630 L 1.654.973 1.866.652 2.191.304 2.361.376 2.274.239 2.382.630 75 Public administration and defence; compulsory social security Public administration and defence; compulsory social security 782.763 900.944 1.114.566 1.160.528 1.181.404 1.252.472 M Education 782.763 900.944 1.114.566 1.160.528 1.181.404 1.252.472 80 Education 730.445 832.401 1.091.845 1.095.379 1.140.042 1.211.407 N Health and social work 730.445 832.401 1.091.845 1.095.379 1.140.042 1.211.407 85 Health and social work 349.337 422.394 473.797 482.531 520.076 554.266 O 61.377 77.400 86.690 93.064 93.747 91.995 90 39.391 45.700 55.316 46.192 54.739 65.543 91 Other community, social and personal service activities Sewage and refuse disposal, sanitation and similar activities Activities of membership organizations n.e.c. 177.678 223.673 248.229 264.367 289.893 308.853 92 Recreational, cultural and spor.act. 70.890 75.622 83.561 78.909 81.698 87.875 93 Other service activities 15.825.064 17.928.032 20.835.420 20.639.701 20.910.130 21.701.609 Total of activities 468.589 626.870 682.945 675.832 674.924 735.407 FISIM (-) 15.356.475 17.301.162 20.152.475 19.963.869 20.235.206 20.966.202 Gross value added, basic prices 4.143.291 4.680.119 4.745.251 4.238.119 4.537.573 4.700.236 19.499.766 21.981.280 24.897.726 24.201.988 24.772.779 25.666.437 Taxes on products and services and import less subsidies (+) Gross domestic product (GDP) at market prices 37

2.2 BIH - BRUTO DODANA VRIJEDNOST PO DJELATNOSTIMA I BRUTO DOMAĆI PROIZVOD, TEKUĆE CIJENE 2.2 BIH - GROSS VALUE ADDED BY ACTIVITIES AND GROSS DOMESTIC PRODUCT, CURRENT PRICES Djelatnost 2000 2001 2002 2003 2004 2005 A Poljoprivreda, lov i šumarstvo 9,24 9,08 8,72 7,92 8,67 8,45 01 02 Poljoprivreda, lov i pripadajuće uslužne djelatnosti Šumarstvo i iskorištavanje šuma i pripadajuće uslužne djelatnosti 7,87 7,76 7,39 6,65 7,56 7,35 1,37 1,33 1,33 1,27 1,11 1,10 B Ribarstvo 0,03 0,02 0,02 0,02 0,02 0,02 05 Ribolov, uzgoj ribe i pripadajuće uslužne djelatnosti 0,03 0,02 0,02 0,02 0,02 0,02 C Vađenje ruda i kamena 1,80 1,70 1,60 1,67 1,78 1,95 10 11 Vađenje uglja i lignita; vađenje treseta Vađenje sirove nafte i prirodnog gasa, osim istraživačkih radova 1,37 1,27 1,25 1,33 1,33 1,26 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 13 Vađenje ruda metala 0,13 0,12 0,08 0,07 0,14 0,35 14 Vađenje ostalih ruda i kamena 0,30 0,30 0,27 0,27 0,31 0,34 D Prerađivačka industrija 10,18 10,02 9,88 10,22 10,29 10,18 15 Proizvodnja prehrambenih proizvoda i pića 2,42 2,45 2,71 2,65 2,47 2,53 16 Proizvodnja duhanskih proizvoda 0,38 0,41 0,43 0,35 0,36 0,27 17 Proizvodnja tekstila 0,22 0,24 0,20 0,28 0,29 0,30 18 Proizvodnja odjevnih predmeta, dorada i bojenje krzna 0,42 0,40 0,40 0,45 0,46 0,43 19 Štavljenje i obrada kože 0,29 0,35 0,32 0,28 0,24 0,29 20 21 Prerada drveta i proizvoda od drveta i pluta, osim namještaja Proizvodnja celuloze, papira i proizvoda od papira 1,28 1,04 0,90 0,84 0,89 0,84 0,07 0,09 0,08 0,12 0,10 0,11 22 23 24 25 26 Izdavačka djelatnost, štampanje i umnožavanje snimljenih zapisa Proizvodnja koksa, derivata nafte i nuklearnog goriva Proizvodnja hemikalija i hemijskih proizvoda Proizvodnja proizvoda od gume i plastičnih masa Proizvodnja ostalih proizvoda od nemetalnih minerala 0,54 0,57 0,59 0,60 0,60 0,51 -- -- 0,01 -- 0,08 -- 0,41 0,29 0,27 0,38 0,37 0,37 0,24 0,29 0,29 0,30 0,29 0,33 0,86 0,93 0,99 1,00 0,91 0,97 27 Proizvodnja baznih metala 0,59 0,70 0,47 0,53 0,66 0,73 28 Proizvodnja metalnih proizvoda, osim mašina i opreme 0,87 0,73 0,78 0,92 1,00 0,95 29 Proizvodnja mašina i uređaja, d.n. 0,24 0,22 0,21 0,19 0,22 0,29 30 Proizvodnja kancelarijskih mašina i računara 0,07 0,09 0,09 0,10 0,09 0,09 38

% 2006 2007 2008 2009 2010 2011 Activity 8,27 7,90 7,40 7,27 7,00 6,87 A Agriculture, hunting and forestry 7,16 6,90 6,40 6,45 6,17 6,01 01 1,11 0,99 1,00 0,82 0,83 0,86 02 Agriculture, hunting and related service activities Forestry, logging and related service activities 0,02 0,03 0,03 0,04 0,03 0,03 B Fishing 0,02 0,03 0,03 0,04 0,03 0,03 05 Fishing, fish farming and related service activities 1,83 1,97 2,06 2,07 1,99 2,27 C Mining and quarrying 1,26 1,35 1,41 1,53 1,45 1,64 10 Mining of coal and lignite; extract.of peat 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 11 0,29 0,29 0,26 0,21 0,24 0,33 13 Mining of metal ores Extraction of crude petroleum and natural gas, excluding surveying 0,28 0,33 0,38 0,33 0,30 0,31 14 Other mining and quarrying 10,34 11,25 11,44 10,85 11,28 11,34 D Manufacturing 2,36 2,41 2,32 2,59 2,52 2,40 15 Manufacture of food products and beverages 0,26 0,23 0,21 0,22 0,15 0,14 16 Manufacture of tobacco products 0,35 0,33 0,33 0,48 0,53 0,50 17 Manufacture of textiles 0,40 0,43 0,40 0,38 0,39 0,40 18 Manufacture of wearing apparel; dressing and dyeing of fur 0,42 0,38 0,40 0,37 0,43 0,43 19 Tanning and dressing of leather 0,83 0,91 0,87 0,72 0,73 0,71 20 0,11 0,11 0,10 0,15 0,22 0,26 21 Mfr. of wood and products of wood and cork, except furniture Manufacture of pulp, paper and paper products 0,49 0,44 0,46 0,48 0,46 0,45 22 0,07 0,17 0,21 0,24 0,08 0,25 23 0,28 0,42 0,41 0,50 0,45 0,50 24 Publishing, printing and reproduction of recorded media Manufacture of coke, refined petrol.products and nuclear fuel Manufacture of chemicals and chemical products 0,34 0,39 0,41 0,48 0,41 0,41 25 Manufacture of rubber and plastic products 0,91 0,96 1,05 0,95 0,82 0,71 26 Manufacture of other non-metallic mineral products 0,92 1,21 1,13 0,42 1,04 1,13 27 Manufacture of basic metals 1,04 1,17 1,37 1,25 1,22 1,25 28 0,31 0,33 0,42 0,36 0,41 0,40 29 0,07 0,11 0,12 0,12 0,12 0,10 30 Mfr. of fabricated metal products, except machinery and equipment Manufacture of machinery and equipment n.e.c. Manufacture of office machinery and computers 39

2.2 BRUTO DODANA VRIJEDNOST PO DJELATNOSTIMA I BRUTO DOMAĆI PROIZVOD, TEKUĆE CIJENE - nastavak 2.2 GROSS VALUE ADDED BY ACTIVITIES AND GROSS DOMESTIC PRODUCT, CURRENT PRICES - continued Djelatnost 2000 2001 2002 2003 2004 2005 31 32 33 34 35 36 Proizvodnja električnih mašina i aparata, d.n. Proizvodnja radio, televizijske i komunikacione opreme i aparata Proizvodnja medicinskih, preciznih i optičkih instrumenata, satova Proizvodnja motornih vozila, prikolica i poluprikolica Proizvodnja ostalih saobraćajnih sredstava Proizvodnja namještaja, ostala prerađivačka industrija, d.n. 0,26 0,21 0,28 0,21 0,20 0,22 0,04 0,04 0,01 0,05 0,03 0,04 0,16 0,14 0,08 0,10 0,10 0,08 0,12 0,13 0,12 0,15 0,20 0,19 0,01 0,01 0,02 0,02 0,06 0,06 0,76 0,70 0,57 0,67 0,59 0,54 37 Reciklaža 0,03 0,03 0,05 0,06 0,10 0,11 E Proizvodnja i snabdijevanje elektr. energijom, gasom i vodom 5,02 5,02 4,18 4,81 5,04 4,93 40 Proizvodnja i snabdijevanje električnom energijom, gasom, parom i toplom vodom 4,24 4,19 3,44 4,04 4,33 4,23 41 Sakupljanje, prečišćavanje i distribucija vode 0,78 0,82 0,75 0,77 0,71 0,71 F Građevinarstvo 5,84 5,21 4,69 4,43 4,23 4,37 45 Građevinarstvo 5,84 5,21 4,69 4,43 4,23 4,37 G Trgovina na veliko i na malo; popravak motornih vozila, motocikla i predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 8,40 9,45 10,09 10,91 11,61 11,85 50 51 52 Trgovina, održavanje i popravak motor. vozila i motocikla; trgovina na malo gorivima i mazivima Trgovina na veliko i posredovanje u trgovini, osim trgovine motornim vozilima i motociklima Trg. na malo, osim trg. motor. vozilima i motoc.; popravak predm. za ličnu upot. i domać. 1,11 1,35 1,44 1,50 1,51 1,53 3,29 3,84 4,52 4,77 5,45 5,47 3,99 4,26 4,14 4,63 4,66 4,85 H Ugostiteljstvo 2,63 2,58 2,56 2,59 2,37 2,31 55 Ugostiteljstvo 2,63 2,58 2,56 2,59 2,37 2,31 I Saobraćaj, skladištenje i komunikacije 7,14 7,52 7,45 7,74 7,71 7,43 Kopneni saobraćaj, cjevovodni 60,61 transport; vodeni saobraćaj 2,24 2,26 2,18 2,06 1,97 2,05 62 Zračni saobraćaj 0,16 0,10 0,03 -- 0,01 0,02 63 Prateće i pomoćne djelatnosti u saobraćaju; djelatnost put. agencija 0,41 0,45 0,43 0,48 0,48 0,49 64 Pošta i telekomunikacije 4,33 4,71 4,80 5,22 5,26 4,86 40

% 2006 2007 2008 2009 2010 2011 Activity 0,23 0,24 0,24 0,19 0,25 0,23 31 0,04 0,03 0,04 0,06 0,06 0,06 32 0,08 0,08 0,08 0,08 0,08 0,08 33 0,14 0,18 0,16 0,17 0,22 0,24 34 Manufacture of electrical machinery and apparatus n.e.c. Manufacture of radio, television and comm. equipment and appar. Mfr. of medical, precision and optical instr., watches and clocks Manufacture of motor vehicles, trailers and semi-trailers 0,04 0,06 0,08 0,07 0,05 0,06 35 Manufacture of other transport equipment 0,52 0,53 0,51 0,49 0,49 0,47 36 0,14 0,12 0,11 0,07 0,15 0,16 37 Recycling Manufacture of furniture, manufacturing n.e.c. 4,24 3,47 4,10 4,39 4,43 4,20 E Electricity, gas and water supply 3,66 2,88 3,56 3,80 3,86 3,61 40 Electricity, gas, steam and hot water supply 0,57 0,59 0,54 0,59 0,57 0,59 41 4,25 4,82 5,38 5,24 4,34 4,02 F Construction 4,25 4,82 5,38 5,24 4,34 4,02 45 Construction Collection, purification and distribution of water 11,98 12,28 13,25 12,99 13,15 13,13 G Wholesale and retail trade; repair of motor vehicles, motorcycles 1,55 1,61 1,68 1,61 1,66 1,78 50 Sale, maintenance and repair of motor vehicles; retail sale of automotive fuel 5,74 5,95 6,83 6,66 6,51 6,18 51 4,69 4,73 4,75 4,71 4,98 5,18 52 Wholesale trade and commission trade, except of motor vehicles and motorcycles Retail trade, except of motor vehicles and motorcycles; repairs of personal and household goods 2,19 2,13 1,99 2,00 2,10 2,03 H Hotels and restaurants 2,19 2,13 1,99 2,00 2,10 2,03 55 Hotels and restaurants 6,94 6,79 6,67 6,81 6,84 6,86 I Transport, storage and communication Land transport, transport via pipelines; 2,01 2,10 2,18 2,16 2,27 2,27 60,61 water transport 0,01 0,02 0,02 -- -- -- 62 Air transport 0,50 0,49 0,50 0,49 0,49 0,49 63 Supporting and auxiliary transport activities; activities of travel agenc. 4,41 4,18 3,96 4,18 4,12 4,12 64 Post and telecommunications 41

2.2 BRUTO DODANA VRIJEDNOST PO DJELATNOSTIMA I BRUTO DOMAĆI PROIZVOD, TEKUĆE CIJENE - nastavak 2.2 GROSS VALUE ADDED BY ACTIVITIES AND GROSS DOMESTIC PRODUCT, CURRENT PRICES - continued Djelatnost 2000 2001 2002 2003 2004 2005 J Finansijsko posredovanje 2,90 2,80 2,93 3,14 3,26 3,67 65 66 67 Finansijsko posredovanje, osim osiguranja i penzijskih fondova Osiguranje i penzijski fondovi, osim obavez. socijalnog osiguranja Pomoćne djelatnosti u finansijskom posredovanju 2,27 2,08 2,31 2,54 2,61 2,98 0,62 0,68 0,58 0,55 0,59 0,62 0,01 0,03 0,04 0,05 0,06 0,07 K Poslovanje nekretninama, iznajmljivanje i posl. djelatnosti 11,73 11,39 11,22 11,03 10,61 10,49 70 Poslovanje nekretninama 8,98 8,67 8,24 7,81 7,29 6,72 Od toga: stambena djelatnost domaćinstva (imputirana renta) 8,66 8,41 7,94 7,44 6,93 6,52 71 Iznajmljivanje mašina i opreme bez rukovaoca i iznajmljivanje predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 0,02 0,03 0,02 0,02 0,04 0,07 72 Računarske i srodne djelatnosti 0,11 0,11 0,12 0,00 0,04 0,24 73 Istraživanje i razvoj 0,17 0,15 0,16 0,12 0,11 0,13 74 Ostale poslovne djelatnosti 2,45 2,42 2,67 3,06 3,13 3,33 L 75 Državna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje Javna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 9,94 10,22 10,62 9,41 9,01 8,65 9,94 10,22 10,62 9,41 9,01 8,65 M Obrazovanje 4,37 4,11 4,05 4,01 4,03 3,96 80 Obrazovanje 4,37 4,11 4,05 4,01 4,03 3,96 N Zdravstveni i socijalni rad 3,97 3,82 3,87 4,07 3,99 3,89 85 Zdravstveni i socijalni rad 3,97 3,82 3,87 4,07 3,99 3,89 O Ostale javne komunalne, društv. i lične uslužne djelatnosti 1,71 1,69 1,70 1,76 1,82 1,83 90 91 92 Uklanjanje otpadnih voda, odvoz smeća, sanitarne i slične djelatnosti Djelatnosti organizacija na bazi učlanjenja Rekreativne, sportske i kulturne djelatnosti 0,37 0,38 0,36 0,33 0,34 0,34 0,18 0,15 0,16 0,21 0,22 0,21 0,70 0,76 0,85 0,90 0,94 0,95 93 Ostale uslužne djelatnosti 0,46 0,40 0,33 0,32 0,33 0,32 Ukupno sve djelatnosti 84,89 84,62 83,59 83,72 84,42 83,98 FISIM (-) 1,41 1,44 1,58 1,90 2,02 2,37 Bruto dodana vrijednost, bazne cijene Porezi na proizvode i usluge i uvoz minus subvencije (+) Bruto domaći proizvod (BDP) u tržišnim cijenama 83,48 83,18 82,01 81,82 82,41 81,61 16,52 16,82 17,99 18,18 17,59 18,39 100,00 100,00 100,00 100,00 100,00 100,00 42

% 2006 2007 2008 2009 2010 2011 Activity 3,56 3,89 3,59 3,78 3,77 3,87 J Financial intermediation 2,91 3,26 3,13 3,30 3,23 3,31 65 0,58 0,49 0,39 0,40 0,43 0,43 66 0,08 0,14 0,08 0,09 0,11 0,14 67 Financial intemediation, except insurance and pension funding Insurance and pension funding, except compulsory social security Activities auxiliary to financial intermediation 9,49 8,75 8,19 8,77 8,81 8,88 K Real estate, renting and business activities 5,91 5,24 4,76 5,20 5,15 4,99 70 Real estate activities 5,71 5,06 4,53 4,81 4,70 4,54 Of which: imputed rent 0,07 0,09 0,09 0,07 0,08 0,08 71 Renting of machinery and equipment without operator 0,26 0,31 0,35 0,37 0,42 0,48 72 Computer and related activities 0,12 0,10 0,09 0,10 0,10 0,10 73 Research and development 3,13 3,01 2,89 3,02 3,07 3,24 74 Other business activities 8,49 8,49 8,80 9,76 9,18 9,28 L 8,49 8,49 8,80 9,76 9,18 9,28 75 4,01 4,10 4,48 4,80 4,77 4,88 M Education 4,01 4,10 4,48 4,80 4,77 4,88 80 Education Public administration and defence; compulsory social security Public administration and defence; compulsory social security 3,75 3,79 4,39 4,53 4,60 4,72 N Health and social work 3,75 3,79 4,39 4,53 4,60 4,72 85 Health and social work 1,79 1,92 1,90 1,99 2,10 2,16 O 0,31 0,35 0,35 0,38 0,38 0,36 90 Other community, social and personal service activities Sewage and refuse disposal, sanitation and similar activities 0,20 0,21 0,22 0,19 0,22 0,26 91 Activities of membership organizations n.e.c. 0,91 1,02 1,00 1,09 1,17 1,20 92 Recreational, cultural and spor.act. 0,36 0,34 0,34 0,33 0,33 0,34 93 Other service activities 81,16 81,56 83,68 85,28 84,41 84,55 Total of activities 2,40 2,85 2,74 2,79 2,72 2,87 FISIM (-) 78,75 78,71 80,94 82,49 81,68 81,69 Gross value added, basic prices 21,25 21,29 19,06 17,51 18,32 18,31 100,00 100,00 100,00 100,00 100,00 100,00 Taxes on products and services and import less subsidies (+) Gross domestic product (GDP) at market prices 43

2.3 BIH - BRUTO DODANA VRIJEDNOST PO DJELATNOSTIMA I BRUTO DOMAĆI PROIZVOD, TEKUĆE CIJENE NOMINALNI INDEKSI 2.3 BIH - GROSS VALUE ADDED BY ACTIVITIES AND GROSS DOMESTIC PRODUCT, CURRENT PRICES NOMINAL INDICIES Djelatnost 2001 2002 2003 2004 2005 2006 A Poljoprivreda, lov i šumarstvo 105,43 105,91 95,68 118,90 104,83 110,90 01 02 Poljoprivreda, lov i pripadajuće uslužne djelatnosti Šumarstvo i iskorištavanje šuma i pripadajuće uslužne djelatnosti 105,70 105,05 94,86 123,47 104,59 110,36 103,87 110,91 100,24 94,98 106,51 114,51 B Ribarstvo 72,20 135,29 81,44 120,68 106,60 145,41 05 Ribolov, uzgoj ribe i pripadajuće uslužne djelatnosti 72,20 135,29 81,44 120,68 106,60 145,41 C Vađenje ruda i kamena 101,19 104,10 109,87 116,02 117,64 106,40 10 Vađenje uglja i lignita; vađenje treseta 99,71 108,26 112,06 108,45 102,38 113,04 11 Vađenje sirove nafte i prirodnog gasa, osim istraživačkih radova 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 13 Vađenje ruda metala 97,37 70,95 93,48 232,24 259,12 95,67 14 Vađenje ostalih ruda i kamena 109,72 99,50 104,37 124,36 117,52 92,64 D Prerađivačka industrija 105,55 108,76 108,96 109,29 106,53 114,97 15 Proizvodnja prehrambenih proizvoda i pića 108,97 121,89 102,72 101,52 109,93 105,96 16 Proizvodnja duhanskih proizvoda 113,58 116,84 85,87 111,86 81,54 107,60 17 Proizvodnja tekstila 117,19 90,09 150,30 110,12 111,84 132,03 18 Proizvodnja odjevnih predmeta, dorada i bojenje krzna 102,65 110,36 116,51 112,03 100,09 104,53 19 Štavljenje i obrada kože 129,25 99,91 91,51 93,01 132,21 161,16 20 21 22 23 24 25 26 Prerada drveta i proizvoda od drveta i pluta, osim namještaja Proizvodnja celuloze, papira i proizvoda od papira Izdavačka djelatnost, štampanje i umnožavanje snimljenih zapisa Proizvodnja koksa, derivata nafte i nuklearnog goriva Proizvodnja hemikalija i hemijskih proizvoda Proizvodnja proizvoda od gume i plastičnih masa Proizvodnja ostalih proizvoda od nemetalnih minerala 87,49 95,20 97,97 115,30 101,82 112,27 141,73 97,36 152,57 96,19 109,59 119,71 113,99 113,12 106,81 108,94 92,28 109,41 65,87 -- -- -- -- -- 73,97 106,01 147,33 103,77 108,55 84,47 126,59 111,23 109,73 105,94 122,26 113,46 115,75 117,84 105,79 98,63 115,03 105,87 27 Proizvodnja baznih metala 128,04 74,67 117,32 134,87 119,98 142,73 28 Proizvodnja metalnih proizvoda, osim mašina i opreme 90,55 117,40 124,42 118,08 102,61 123,72 29 Proizvodnja mašina i uređaja, d.n. 99,66 103,87 95,25 122,55 145,22 118,96 30 Proizvodnja kancelarijskih mašina i računara 134,07 113,83 111,42 97,60 109,58 84,01 44

Prethodna godina =100/Previous year=100 2007 2008 2009 2010 2011 Activity 107,59 106,18 95,48 98,61 101,63 A Agriculture, hunting and forestry 108,68 104,94 98,02 97,95 100,88 01 100,56 114,79 79,31 103,86 107,17 02 Agriculture, hunting and related service activities Forestry, logging and related service activities 156,34 110,25 131,24 63,72 129,04 B Fishing 156,34 110,25 131,24 63,72 129,04 05 Fishing, fish farming and related service activities 121,16 118,46 97,71 98,64 118,21 C Mining and quarrying 120,41 118,76 105,02 97,41 116,87 10 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 11 Mining of coal and lignite; extract.of peat Extraction of crude petroleum and natural gas, excluding surveying 110,58 104,76 77,48 116,49 141,06 13 Mining of metal ores 135,71 128,97 84,66 92,93 106,45 14 Other mining and quarrying 122,66 115,24 92,14 106,43 104,16 D Manufacturing 115,11 109,06 108,31 99,82 98,70 15 Manufacture of food products and beverages 99,81 101,26 102,68 70,05 99,45 16 Manufacture of tobacco products 105,33 116,53 138,16 113,06 98,60 17 Manufacture of textiles 122,08 106,04 91,33 105,05 107,10 18 Manufacture of wearing apparel; dressing and dyeing of fur 102,85 119,94 90,19 118,06 103,74 19 Tanning and dressing of leather 123,05 108,11 80,49 103,86 100,04 20 105,77 108,53 140,16 153,76 120,68 21 100,10 119,06 101,09 99,04 100,72 22 265,41 138,15 112,57 31,95 341,13 23 172,68 111,12 117,58 91,98 115,41 24 131,18 118,91 113,70 88,51 103,06 25 119,39 124,23 87,99 88,07 89,27 26 Mfr. of wood and products of wood and cork, except furniture Manufacture of pulp, paper and paper products Publishing, printing and reproduction of recorded media Manufacture of coke, refined petrol.products and nuclear fuel Manufacture of chemicals and chemical products Manufacture of rubber and plastic products Manufacture of other non-metallic mineral products 148,10 105,64 36,34 251,02 113,27 27 Manufacture of basic metals 126,90 132,20 88,93 99,61 106,17 28 122,91 142,58 84,53 114,95 100,65 29 183,05 124,35 96,00 103,46 91,32 30 Mfr. of fabricated metal products, except machinery and equipment Manufacture of machinery and equipment n.e.c. Manufacture of office machinery and computers 45

2.3 BRUTO DODANA VRIJEDNOST PO DJELATNOSTIMA I BRUTO DOMAĆI PROIZVOD, TEKUĆE CIJENE - nastavak NOMINALNI INDEKSI 2.3 GROSS VALUE ADDED BY ACTIVITIES AND GROSS DOMESTIC PRODUCT, CURRENT PRICES - continued NOMINAL INDICIES Djelatnost 2001 2002 2003 2004 2005 2006 31 32 33 34 35 36 Proizvodnja električnih mašina i aparata, d.n. Proizvodnja radio, televizijske i komunikacione opreme i aparata Proizvodnja medicinskih, preciznih i optičkih instrumenata, satova Proizvodnja motornih vozila, prikolica i poluprikolica Proizvodnja ostalih saobraćajnih sredstava Proizvodnja namještaja, ostala prerađivačka industrija, d.n. 87,05 142,58 81,52 101,56 119,60 115,40 117,47 20,41 703,10 65,71 125,58 117,02 92,48 64,05 124,91 112,32 87,39 116,15 117,36 99,41 135,15 142,90 104,32 82,47 129,05 116,53 114,15 358,99 119,74 77,39 98,88 90,05 122,93 96,43 98,16 108,39 37 Reciklaža 109,19 158,30 136,71 167,53 120,15 145,34 E Proizvodnja i snabdijevanje elektr. energijom, gasom i vodom 107,15 92,01 121,14 113,75 105,37 97,26 40 41 Proizvodnja i snabdijevanje električnom energijom, gasom, parom i toplom vodom Sakupljanje, prečišćavanje i distribucija vode 106,02 90,34 123,85 116,46 105,01 98,14 113,29 100,57 108,67 99,54 107,54 92,01 F Građevinarstvo 95,67 99,25 99,48 103,66 111,23 110,25 45 Građevinarstvo 95,67 99,25 99,48 103,66 111,23 110,25 G Trgovina na veliko i na malo; popravak motornih vozila, motocikla i predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 120,74 117,77 113,84 115,64 109,80 114,56 50 Trgovina, održavanje i popravak motor. vozila i motocikla; trgovina na malo gorivima i mazivima 131,09 117,10 110,16 109,09 109,37 114,70 51 Trgovina na veliko i posredovanje u trgovini, osim trgovine motornim vozilima i motociklima 124,92 129,81 111,31 123,93 108,07 118,92 52 Trg. na malo, osim trg. motor. vozilima i motoc.; popravak predm. za ličnu upot. i domać. 114,44 107,14 117,89 109,21 111,97 109,60 H Ugostiteljstvo 105,55 109,35 106,45 99,39 104,90 107,44 55 Ugostiteljstvo 105,55 109,35 106,45 99,39 104,90 107,44 I 60,61 Saobraćaj, skladištenje i komunikacije Kopneni saobraćaj, cjevovodni transport; vodeni saobraćaj 112,96 109,26 109,43 108,24 103,65 105,80 108,18 106,68 99,40 103,72 112,16 110,96 62 Zračni saobraćaj 61,93 36,47 -- -- 333,49 50,98 63 Prateće i pomoćne djelatnosti u saobraćaju; djelatnost put. agencija 118,89 104,95 115,72 109,20 111,13 115,40 64 Pošta i telekomunikacije 116,82 112,38 114,60 109,33 99,43 102,92 46

Prethodna godina =100/Previous year=100 2007 2008 2009 2010 2011 Activity 121,39 109,43 78,13 136,16 94,27 31 90,64 155,45 141,63 105,10 94,90 32 108,78 115,33 93,87 98,70 104,55 33 Manufacture of electrical machinery and apparatus n.e.c. Manufacture of radio, television and comm. equipment and appar. Mfr. of medical, precision and optical instr., watches and clocks 146,37 103,04 103,49 128,86 115,37 34 168,96 139,82 92,94 72,80 110,67 35 116,32 108,70 92,99 102,65 98,91 36 92,13 107,53 63,87 218,26 109,69 37 Recycling Manufacture of motor vehicles, trailers and semi-trailers Manufacture of other transport equipment Manufacture of furniture, manufacturing n.e.c. 92,20 134,17 103,86 103,47 98,12 E Electricity, gas and water supply 88,58 140,22 103,65 104,07 96,82 40 Electricity, gas, steam and hot water supply 115,26 104,50 105,22 99,53 107,00 41 127,64 126,59 94,70 84,81 95,78 F Construction 127,64 126,59 94,70 84,81 95,78 45 Construction Collection, purification and distribution of water 115,52 122,23 95,25 103,63 103,49 G Wholesale and retail trade; repair of motor vehicles, motorcycles 116,67 118,65 93,01 105,34 111,13 50 Sale, maintenance and repair of motor vehicles; retail sale of automotive fuel 116,76 130,01 94,88 100,03 98,36 51 113,63 113,67 96,57 108,14 107,66 52 Wholesale trade and commission trade, except of motor vehicles and motorcycles Retail trade, except of motor vehicles and motorcycles; repairs of personal and household goods 109,73 105,99 97,55 107,48 99,91 H Hotels and restaurants 109,73 105,99 97,55 107,48 99,91 55 Hotels and restaurants 110,35 111,31 99,24 102,73 103,97 I Transport, storage and communication 117,65 117,80 96,32 107,48 103,43 60,61 232,29 118,52 -- 281,59 42,34 62 Air transport 109,66 116,46 94,98 102,58 103,34 63 Land transport, transport via pipelines; water transport Supporting and auxiliary transport activities; activities of travel agenc. 106,80 107,42 102,42 101,03 103,64 64 Post and telecommunications 47

2.3 BRUTO DODANA VRIJEDNOST PO DJELATNOSTIMA I BRUTO DOMAĆI PROIZVOD, TEKUĆE CIJENE - nastavak NOMINALNI INDEKSI 2.3 GROSS VALUE ADDED BY ACTIVITIES AND GROSS DOMESTIC PRODUCT, CURRENT PRICES - continued NOMINAL INDICIES Djelatnost 2001 2002 2003 2004 2005 2006 J Finansijsko posredovanje 103,30 115,55 112,81 112,77 121,26 109,94 65 66 67 Finansijsko posredovanje, osim osiguranja i penzijskih fondova Osiguranje i penzijski fondovi, osim obavez. socijalnog osiguranja Pomoćne djelatnosti u finansijskom posredovanju 98,31 122,14 115,91 111,82 122,61 110,65 118,28 94,60 99,54 115,63 113,88 105,37 254,00 131,43 127,50 130,70 134,97 120,06 K Poslovanje nekretninama, iznajmljivanje i posl. djelatnosti 104,14 108,66 103,54 104,49 106,49 102,41 70 Poslovanje nekretninama 103,63 104,85 99,84 101,36 99,25 99,49 71 Od toga: stambena djelatnost domaćinstva (imputirana renta) Iznajmljivanje mašina i opreme bez rukovaoca i iznajmljivanje predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 104,19 104,14 98,71 101,09 101,25 99,32 230,27 57,32 145,79 171,84 201,98 121,16 72 Računarske i srodne djelatnosti 103,54 126,49 4,03 855,18 701,27 119,53 73 Istraživanje i razvoj 97,43 118,41 78,14 97,08 127,55 101,39 74 Ostale poslovne djelatnosti 105,75 121,60 120,93 111,09 114,38 106,70 L Državna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 110,29 114,56 93,32 104,05 103,31 111,13 75 Javna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 110,29 114,56 93,32 104,05 103,31 111,13 M Obrazovanje 100,73 108,67 104,36 109,02 106,01 114,67 80 Obrazovanje 100,73 108,67 104,36 109,02 106,01 114,67 N Zdravstveni i socijalni rad 103,23 111,92 110,57 106,56 104,98 109,03 85 Zdravstveni i socijalni rad 103,23 111,92 110,57 106,56 104,98 109,03 O Ostale javne komunalne, društv. i lične uslužne djelatnosti 106,41 110,57 109,20 112,21 108,25 110,99 90 91 92 Uklanjanje otpadnih voda, odvoz smeća, sanitarne i slične djelatnosti Djelatnosti organizacija na bazi učlanjenja Rekreativne, sportske i kulturne djelatnosti 109,94 104,44 96,61 110,80 107,51 106,25 88,61 116,55 137,05 115,45 105,32 107,22 117,03 122,16 112,67 112,41 109,75 108,08 93 Ostale uslužne djelatnosti 94,30 92,06 100,84 111,03 106,68 126,93 Ukupno sve djelatnosti 106,92 108,94 105,49 109,54 107,06 109,45 FISIM (-) 109,12 121,32 126,41 115,39 126,47 114,84 Bruto dodana vrijednost, bazne cijene 106,88 108,73 105,09 109,41 106,58 109,29 Porezi na proizvode i usluge i uvoz minus subvencije (+) Bruto domaći proizvod (BDP) u tržišnim cijenama 109,20 117,99 106,43 105,10 112,53 130,82 107,26 110,29 105,33 108,62 107,63 113,25 48

Prethodna godina =100/Previous year=100 2007 2008 2009 2010 2011 Activity 122,97 104,60 102,49 102,10 106,30 J Financial intermediation 126,18 108,77 102,44 100,27 106,11 65 95,48 89,41 100,15 111,47 103,13 66 208,56 61,19 116,28 127,32 123,68 67 103,90 106,01 104,09 102,92 104,43 K Financial intemediation, except insurance and pension funding Insurance and pension funding, except compulsory social security Activities auxiliary to financial intermediation Real estate, renting and business activities 100,08 102,86 106,14 101,27 100,53 70 Real estate activities 99,80 101,50 103,15 100,04 99,92 Of which: imputed rent 130,21 122,03 75,97 113,69 98,48 71 Renting of machinery and equipment without operator 133,68 129,05 103,63 114,62 119,32 72 Computer and related activities 93,91 111,34 102,03 107,23 97,56 73 Research and development 108,40 108,53 101,72 103,93 109,34 74 Other business activities 112,79 117,39 107,76 96,31 104,77 L Public administration and defence; compulsory social security 112,79 117,39 107,76 96,31 104,77 75 115,10 123,71 104,12 101,80 106,02 M Education 115,10 123,71 104,12 101,80 106,02 80 Education Public administration and defence; compulsory social security 113,96 131,17 100,32 104,08 106,26 N Health and social work 113,96 131,17 100,32 104,08 106,26 85 Health and social work 120,91 112,17 101,84 107,78 106,57 O 126,10 112,00 107,35 100,73 98,13 90 116,01 121,04 83,51 118,50 119,74 91 Other community, social and personal service activities Sewage and refuse disposal, sanitation and similar activities Activities of membership organizations n.e.c. 125,89 110,98 106,50 109,66 106,54 92 Recreational, cultural and spor.act. 106,67 110,50 94,43 103,53 107,56 93 Other service activities 113,29 116,22 99,06 101,31 103,79 Total of activities 133,78 108,95 98,96 99,87 108,96 FISIM (-) 112,66 116,48 99,06 101,36 103,61 Gross value added, basic prices 112,96 101,39 89,31 107,07 103,58 112,73 113,27 97,21 102,36 103,61 Taxes on products and services and import less subsidies (+) Gross domestic product (GDP) at market prices 49

3.1 BIH - RAĈUN PROIZVODNJE PO DJELATNOSTIMA U 2010. GODINI, TEKUĆE CIJENE 3.1 BIH - PRODUCTION ACCOUNT BY ACTIVITIES IN 2010, CURRENT PRICES Djelatnost Bruto proizvodnja Output MeĊufazna potrošnja Intermediate consumption Bruto dodana vrijednost Gross value added Activity 000 KM A Poljoprivreda, lov i šumarstvo 3.926.040 2.191.067 1.734.973 A Agriculture, hunting and forestry 01 Poljoprivreda, lov i pripadajuće uslužne djelatnosti 3.550.753 2.021.683 1.529.069 01 Agriculture, hunting and related service activities 02 Šumarstvo i iskorištavanje šuma i pripadajuće uslužne djelatnosti 375.287 169.384 205.903 02 Forestry, logging and related service activities B Ribarstvo 23.281 16.560 6.720 B Fishing 05 Ribolov, uzgoj ribe i pripadajuće uslužne djelatnosti 23.281 16.560 6.720 05 Fishing, fish farming and related service activities C VaĊenje ruda i kamena 865.232 371.483 493.750 C Mining and quarrying 10 11 Vađenje uglja i lignita; vađenje treseta Vađenje sirove nafte i prirodnog gasa, osim istraživačkih radova 553.983 194.357 359.626 10 0 0 0 11 Mining of coal and lignite; extract.of peat Extraction of crude petroleum and natural gas, excluding surveying 13 Vađenje ruda metala 141.784 82.265 59.519 13 Mining of metal ores 14 Vađenje ostalih ruda i kamena 169.466 94.861 74.605 14 Other mining and quarrying D PreraĊivaĉka industrija 11.163.432 8.369.799 2.793.633 D Manufacturing 15 Proizvodnja prehrambenih proizvoda i pića 2.340.481 1.715.162 625.319 15 Manufacture of food products and beverages 16 Proizvodnja duhanskih proizvoda 100.252 63.443 36.809 16 Manufacture of tobacco products 17 Proizvodnja tekstila 458.677 328.590 130.088 17 Manufacture of textiles 18 Proizvodnja odjevnih predmeta, dorada i bojenje krzna 177.426 81.768 95.658 18 Manufacture of wearing apparel; dressing and dyeing of fur 19 Štavljenje i obrada kože 249.531 142.827 106.704 19 Tanning and dressing of leather 20 21 Prerada drveta i proizvoda od drveta i pluta, osim namještaja Proizvodnja celuloze, papira i proizvoda od papira 631.610 450.682 180.928 20 219.165 164.833 54.332 21 Mfr. of wood and products of wood and cork, except furniture Manufacture of pulp, paper and paper products 22 Izdavačka djelatnost, štampanje i umnožavanje snimljenih zapisa 254.127 139.038 115.089 22 Publishing, printing and reproduction of recorded media 23 24 25 26 Proizvodnja koksa, derivata nafte i nuklearnog goriva Proizvodnja hemikalija i hemijskih proizvoda Proizvodnja proizvoda od gume i plastičnih masa Proizvodnja ostalih proizvoda od nemetalnih minerala 1.361.445 1.342.575 18.869 23 357.754 246.318 111.436 24 336.613 234.043 102.570 25 516.402 313.403 202.998 26 Manufacture of coke, refined petrol.products and nuclear fuel Manufacture of chemicals and chemical products Manufacture of rubber and plastic products Manufacture of other non-metallic mineral products 27 Proizvodnja baznih metala 1.735.271 1.478.487 256.783 27 Manufacture of basic metals 28 Proizvodnja metalnih proizvoda, osim mašina i opreme 852.282 550.773 301.509 28 Mfr. of fabricated metal products, except machinery and equipment 29 Proizvodnja mašina i uređaja, d.n. 284.699 183.206 101.493 29 30 Proizvodnja kancelarijskih mašina i računara 31 Proizvodnja električnih mašina i aparata, d.n. 71.303 42.260 29.043 30 245.844 183.260 62.584 31 Manufacture of machinery and equipment n.e.c. Manufacture of office machinery and computers Manufacture of electrical machinery and apparatus n.e.c. 50

3.1 BIH - RAĈUN PROIZVODNJE PO DJELATNOSTIMA U 2010. GODINI, TEKUĆE CIJENE - nastavak 3.1 BIH - PRODUCTION ACCOUNT BY ACTIVITIES IN 2010, CURRENT PRICES - continued Djelatnost Bruto proizvodnja Output MeĊufazna potrošnja Intermediate consumption Bruto dodana vrijednost Gross value added Activity 000 KM 32 Proizvodnja radio, televizijske i komunikacione opreme i aparata 46.422 31.373 15.049 32 Manufacture of radio, television and comm. equipment and appar. E 33 34 35 36 Proizvodnja medicinskih, preciznih i optičkih instrumenata, satova Proizvodnja motornih vozila, prikolica i poluprikolica Proizvodnja ostalih saobraćajnih sredstava Proizvodnja namještaja, ostala prerađivačka industrija, d.n. 48.974 30.144 18.830 33 250.303 196.102 54.201 34 22.751 9.619 13.131 35 376.376 254.526 121.850 36 37 Reciklaža 225.725 187.367 38.358 37 Recycling 40 41 Proizvodnja i snabdijevanje elektr. energijom, gasom i vodom Proizvodnja i snabdijevanje električnom energijom, gasom, parom i toplom vodom Sakupljanje, prečišćavanje i distribucija vode Mfr. of medical, precision and optical instr., watches and clocks Manufacture of motor vehicles, trailers and semi-trailers Manufacture of other transport equipment Manufacture of furniture, manufacturing n.e.c. 2.345.311 1.247.012 1.098.299 E Electricity, gas and water supply 2.130.765 1.173.690 957.075 40 214.546 73.322 141.224 41 Electricity, gas, steam and hot water supply Collection, purification and distribution of water F GraĊevinarstvo 3.102.284 2.025.965 1.076.319 F Construction G 45 Građevinarstvo 3.102.284 2.025.965 1.076.319 45 Construction 50 51 Trgovina na veliko i na malo; popravak motornih vozila, motocikla i predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo Trgovina, održavanje i popravak motor. vozila i motocikla; trgovina na malo gorivima i Trgovina na veliko i posredovanje u trgovini, osim trgovine motornim vozilima i motociklima 5.479.388 2.222.119 3.257.269 G 650.482 239.992 410.490 50 2.950.462 1.337.483 1.612.979 51 Wholesale and retail trade; repair of motor vehicles, motorcycles Sale, maintenance and repair of motor vehicles; retail sale of automotive fuel Wholesale trade and commission trade, except of motor vehicles and motorcycles 52 Trgovina na malo, osim trgovine motornim vozilima i motociklima; popravak predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 1.878.444 644.644 1.233.800 52 Retail trade, except of motor vehicles and motorcycles; repairs of personal and household goods H Ugostiteljstvo 1.005.081 484.284 520.797 H Hotels and restaurants I 55 Ugostiteljstvo 1.005.081 484.284 520.797 55 Hotels and restaurants Saobraćaj, skladištenje i komunikacije Kopneni saobraćaj, cjevovodni 60,61 transport; vodeni saobraćaj Transport, storage and 3.082.330 1.388.327 1.694.003 I communication Land transport; transport via 1.293.508 731.265 562.242 60, 61 pipelines, water transport 62 Zračni saobraćaj 39.555 51.271-11.715 62 Air transport 63 Prateće i pomoćne djelatnosti u saobraćaju; djelatnost put. agencija 261.687 139.675 122.012 63 Supporting and auxiliary transport activities; activities of travel agenc. 64 Pošta i telekomunikacije 1.487.580 466.116 1.021.464 64 Post and telecommunications J Finansijsko posredovanje 1.423.909 488.753 935.156 J Financial intermediation 65 Finansijsko posredovanje, osim osiguranja i penzijskih fondova 1.162.415 362.750 799.665 65 Financial intemediation, except insurance and pension funding 51

3.1 BIH - RAĈUN PROIZVODNJE PO DJELATNOSTIMA U 2010. GODINI, TEKUĆE CIJENE - nastavak 3.1 BIH - PRODUCTION ACCOUNT BY ACTIVITIES IN 2010, CURRENT PRICES - continued Djelatnost Bruto proizvodnja Output MeĊufazna potrošnja Intermediate consumption Bruto dodana vrijednost Gross value added Activity 000 KM 66 67 Osiguranje i penzijski fondovi, osim obaveznog socijalnog osiguranja Pomoćne djelatnosti u finansijskom posredovanju 221.447 114.119 107.328 66 40.047 11.884 28.162 67 Insurance and pension funding, except compulsory social security Activities auxiliary to financial intermediation K Poslovanje nekretninama, iznajmljivanje i posl. djelatnosti 3.256.114 1.072.663 2.183.451 K Real estate, renting and business activities 70 Poslovanje nekretninama 1.596.829 322.144 1.274.685 70 Real estate activities 71 Od toga: stambena djelatnost domaćinstva (imputirana renta) Iznajmljivanje mašina i opreme bez rukovaoca i iznajmljivanje predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 1.370.283 205.407 1.164.876 Of which: imputed rent 33.192 13.380 19.812 71 Renting of machinery and equipment without operator 72 Računarske i srodne djelatnosti 175.978 73.014 102.964 72 Computer and related activities 73 Istraživanje i razvoj 43.022 17.172 25.850 73 Research and development 74 Ostale poslovne djelatnosti 1.407.093 646.954 760.139 74 Other business activities L Državna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 3.081.183 806.944 2.274.239 L Public administration and defence; compulsory social sec. 75 Javna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 3.081.183 806.944 2.274.239 75 Public administration and defence; compulsory social security M Obrazovanje 1.383.199 201.795 1.181.404 M Education 80 Obrazovanje 1.383.199 201.795 1.181.404 80 Education N Zdravstveni i socijalni rad 1.635.469 495.427 1.140.042 N Health and social work O 85 Zdravstveni i socijalni rad 1.635.469 495.427 1.140.042 85 Health and social work 90 91 92 Ostale javne komunalne, društv. i liĉne uslužne djelatnosti Uklanjanje otpadnih voda, odvoz smeća, sanitarne i slične djelatnosti Djelatnosti organizacija na bazi učlanjenja Rekreativne, sportske i kulturne djelatnosti 1.016.928 496.852 520.076 O 138.055 44.308 93.747 90 116.007 61.268 54.739 91 613.005 323.112 289.893 92 Other community, social and personal service activities Sewage and refuse disposal, sanitation and similar activities Activities of membership organizations Recreational, cultural and sporting activities 93 Ostale uslužne djelatnosti 149.861 68.163 81.698 93 Other service activities Ukupno sve djelatnosti 42.789.181 21.879.050 20.910.130 Total of activities FISIM (-) 674.924-674.924 FISIM (-) Bruto dodana vrijednost, bazne cijene 42.789.181 22.553.974 20.235.206 Gross value added, basic prices Porezi na proizvode i usluge i uvoz minus subvencije (+) Bruto domaći proizvod (BDP) u tržišnim cijenama 4.537.573 24.772.779 Taxes on products and services and import less subsidies (+) Gross domestic product (GDP) at market prices 52

3.2 BIH - RAĈUN PROIZVODNJE PO DJELATNOSTIMA U 2011. GODINI, TEKUĆE CIJENE 3.2 BIH - PRODUCTION ACCOUNT BY ACTIVITIES IN 2011, CURRENT PRICES Djelatnost Bruto proizvodnja Output MeĊufazna potrošnja Intermediate consumption Bruto dodana vrijednost Gross value added Activity A Poljoprivreda, lov i šumarstvo 3.965.623 2.202.439 1.763.184 A Agriculture, hunting and forestry 000 KM 01 Poljoprivreda, lov i pripadajuće uslužne djelatnosti 3.567.159 2.024.648 1.542.512 01 Agriculture, hunting and related service activities 02 Šumarstvo i iskorištavanje šuma i pripadajuće uslužne djelatnosti 398.464 177.792 220.672 02 Forestry, logging and related service activities B Ribarstvo 23.925 15.253 8.671 B Fishing 05 Ribolov, uzgoj ribe i pripadajuće uslužne djelatnosti 23.925 15.253 8.671 05 Fishing, fish farming and related service activities C VaĊenje ruda i kamena 1.025.221 441.572 583.649 C Mining and quarrying 10 Vađenje uglja i lignita; vađenje treseta 643.642 223.365 420.278 10 Mining of coal and lignite; extract.of peat 11 Vađenje sirove nafte i prirodnog gasa, osim istraživačkih radova 0 0 0 11 Extraction of crude petroleum and natural gas, excluding surveying 13 Vađenje ruda metala 194.190 110.234 83.956 13 Mining of metal ores 14 Vađenje ostalih ruda i kamena 187.389 107.973 79.415 14 Other mining and quarrying D PreraĊivaĉka industrija 12.848.992 9.939.116 2.909.876 D Manufacturing 15 Proizvodnja prehrambenih proizvoda i pića 2.586.170 1.968.979 617.191 15 Manufacture of food products and beverages 16 Proizvodnja duhanskih proizvoda 92.354 55.747 36.607 16 Manufacture of tobacco products 17 Proizvodnja tekstila 511.883 383.615 128.267 17 Manufacture of textiles 18 Proizvodnja odjevnih predmeta, dorada i bojenje krzna 193.265 90.815 102.450 18 Manufacture of wearing apparel; dressing and dyeing of fur 19 Štavljenje i obrada kože 339.525 228.833 110.692 19 Tanning and dressing of leather 20 21 Prerada drveta i proizvoda od drveta i pluta, osim namještaja Proizvodnja celuloze, papira i proizvoda od papira 719.325 538.322 181.003 20 277.069 211.503 65.566 21 Mfr. of wood and products of wood and cork, except furniture Manufacture of pulp, paper and paper products 22 Izdavačka djelatnost, štampanje i umnožavanje snimljenih zapisa 249.038 133.116 115.922 22 Publishing, printing and reproduction of recorded media 23 24 25 26 Proizvodnja koksa, derivata nafte i nuklearnog goriva Proizvodnja hemikalija i hemijskih proizvoda Proizvodnja proizvoda od gume i plastičnih masa Proizvodnja ostalih proizvoda od nemetalnih minerala 1.815.896 1.751.526 64.369 23 415.084 286.474 128.610 24 370.866 265.158 105.709 25 488.506 307.290 181.216 26 Manufacture of coke, refined petrol.products and nuclear fuel Manufacture of chemicals and chemical products Manufacture of rubber and plastic products Manufacture of other non-metallic mineral products 27 Proizvodnja baznih metala 2.077.670 1.786.817 290.852 27 Manufacture of basic metals 28 Proizvodnja metalnih proizvoda, osim mašina i opreme 988.874 668.748 320.126 28 Mfr. of fabricated metal products, except machinery and equipment 29 Proizvodnja mašina i uređaja, d.n. 288.545 186.395 102.150 29 30 Proizvodnja kancelarijskih mašina i računara 31 Proizvodnja električnih mašina i aparata, d.n. 60.638 34.117 26.521 30 259.187 200.188 58.999 31 Manufacture of machinery and equipment n.e.c. Manufacture of office machinery and computers Manufacture of electrical machinery and apparatus n.e.c. 53

3.2 BIH - RAĈUN PROIZVODNJE PO DJELATNOSTIMA U 2011. GODINI, TEKUĆE CIJENE - nastavak 3.2 BIH - PRODUCTION ACCOUNT BY ACTIVITIES IN 2011, CURRENT PRICES - continued Djelatnost Bruto proizvodnja Output MeĊufazna potrošnja Intermediate consumption Bruto dodana vrijednost Gross value added Activity 000 KM E 32 33 34 35 36 Proizvodnja radio, televizijske i komunikacione opreme i aparata Proizvodnja medicinskih, preciznih i optičkih instrumenata, satova Proizvodnja motornih vozila, prikolica i poluprikolica Proizvodnja ostalih saobraćajnih sredstava Proizvodnja namještaja, ostala prerađivačka industrija, d.n. 44.517 30.235 14.282 32 50.623 30.937 19.686 33 315.113 252.579 62.534 34 22.595 8.063 14.532 35 381.298 260.779 120.519 36 37 Reciklaža 300.952 258.879 42.074 37 Recycling 40 41 Proizvodnja i snabdijevanje elektr. energijom, gasom i vodom Proizvodnja i snabdijevanje električnom energijom, gasom, parom i toplom vodom Sakupljanje, prečišćavanje i distribucija vode Manufacture of radio, television and comm. equipment and appar. Mfr. of medical, precision and optical instr., watches and clocks Manufacture of motor vehicles, trailers and semi-trailers Manufacture of other transport equipment Manufacture of furniture, manufacturing n.e.c. 2.118.144 1.040.448 1.077.697 E Electricity, gas and water supply 1.888.688 962.095 926.593 40 229.456 78.353 151.104 41 Electricity, gas, steam and hot water supply Collection, purification and distribution of water F GraĊevinarstvo 3.164.914 2.133.966 1.030.948 F Construction 45 Građevinarstvo 3.164.914 2.133.966 1.030.948 45 Construction G Trgovina na veliko i na malo; popravak motornih vozila, motocikla i predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 5.763.920 2.393.014 3.370.906 G Wholesale and retail trade; repair of motor vehicles, motorcycles 50 Trgovina, održavanje i popravak motor. vozila i motocikla; trgovina na malo gorivima i mazivima 717.135 260.978 456.157 50 Sale, maintenance and repair of motor vehicles; retail sale of automotive fuel 51 Trgovina na veliko i posredovanje u trgovini, osim trgovine motornim vozilima i motociklima 2.994.002 1.407.543 1.586.459 51 Wholesale trade and commission trade, except of motor vehicles and motorcycles 52 Trgovina na malo, osim trgovine motornim vozilima i motociklima; popravak predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 2.052.783 724.493 1.328.290 52 Retail trade, except of motor vehicles and motorcycles; repairs of personal and household goods H Ugostiteljstvo 1.027.711 507.369 520.342 H Hotels and restaurants I 55 Ugostiteljstvo 1.027.711 507.369 520.342 55 Hotels and restaurants Saobraćaj, skladištenje i komunikacije Kopneni saobraćaj, cjevovodni 60,61 transport; vodeni saobraćaj Transport, storage and 3.298.998 1.537.685 1.761.313 I communication Land transport; transport via 1.378.707 797.170 581.537 60, 61 pipelines, water transport 62 Zračni saobraćaj 37.858 42.818-4.960 62 Air transport 63 Prateće i pomoćne djelatnosti u saobraćaju; djelatnost put. agencija 299.893 173.801 126.092 63 Supporting and auxiliary transport activities; activities of travel agenc. 64 Pošta i telekomunikacije 1.582.539 523.896 1.058.643 64 Post and telecommunications J Finansijsko posredovanje 1.508.874 514.800 994.074 J Financial intermediation 65 Finansijsko posredovanje, osim osiguranja i penzijskih fondova 1.239.069 390.510 848.559 65 Financial intemediation, except insurance and pension funding 54

3.2 BIH - RAĈUN PROIZVODNJE PO DJELATNOSTIMA U 2011. GODINI, TEKUĆE CIJENE - nastavak 3.2 BIH - PRODUCTION ACCOUNT BY ACTIVITIES IN 2011, CURRENT PRICES - continued Djelatnost Bruto proizvodnja Output MeĊufazna potrošnja Intermediate consumption Bruto dodana vrijednost Gross value added Activity 000 KM 66 67 Osiguranje i penzijski fondovi, osim obaveznog socijalnog osiguranja Pomoćne djelatnosti u finansijskom posredovanju 224.772 114.088 110.684 66 45.034 10.203 34.831 67 Insurance and pension funding, except compulsory social security Activities auxiliary to financial intermediation K Poslovanje nekretninama, iznajmljivanje i posl. djelatnosti 3.340.612 1.060.439 2.280.173 K Real estate, renting and business activities 70 Poslovanje nekretninama 1.599.059 317.648 1.281.411 70 Real estate activities 71 Od toga: stambena djelatnost domaćinstva (imputirana renta) Iznajmljivanje mašina i opreme bez rukovaoca i iznajmljivanje predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 1.369.235 205.246 1.163.989 Of which: imputed rent 30.910 11.400 19.511 71 Renting of machinery and equipment without operator 72 Računarske i srodne djelatnosti 209.352 86.492 122.860 72 Computer and related activities 73 Istraživanje i razvoj 37.135 11.915 25.221 73 Research and development 74 Ostale poslovne djelatnosti 1.464.154 632.984 831.170 74 Other business activities L Državna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 3.180.649 798.019 2.382.630 L Public administration and defence; compulsory social sec. 75 Javna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 3.180.649 798.019 2.382.630 75 Public administration and defence; compulsory social security M Obrazovanje 1.455.245 202.773 1.252.472 M Education 80 Obrazovanje 1.455.245 202.773 1.252.472 80 Education N Zdravstveni i socijalni rad 1.726.887 515.480 1.211.407 N Health and social work O 85 Zdravstveni i socijalni rad 1.726.887 515.480 1.211.407 85 Health and social work 90 91 92 Ostale javne komunalne, društv. i liĉne uslužne djelatnosti Uklanjanje otpadnih voda, odvoz smeća, sanitarne i slične djelatnosti Djelatnosti organizacija na bazi učlanjenja Rekreativne, sportske i kulturne djelatnosti 1.118.668 564.402 554.266 O 136.278 44.283 91.995 90 119.824 54.281 65.543 91 707.405 398.553 308.853 92 Other community, social and personal service activities Sewage and refuse disposal, sanitation and similar activities Activities of membership organizations Recreational, cultural and sporting activities 93 Ostale uslužne djelatnosti 155.160 67.285 87.875 93 Other service activities Ukupno sve djelatnosti 45.568.383 23.866.775 21.701.609 Total of activities FISIM (-) 735.407-735.407 FISIM (-) Bruto dodana vrijednost, bazne cijene 45.568.383 24.602.182 20.966.202 Gross value added, basic prices Porezi na proizvode i usluge i uvoz minus subvencije (+) 4.700.236 Taxes on products and services and import less subsidies (+) Bruto domaći proizvod (BDP) u tržišnim cijenama 25.666.437 Gross domestic product (GDP) at market prices 55

4.1 BIH - BRUTO DODANA VRIJEDNOST PO DJELATNOSTIMA I BRUTO DOMAĆI PROIZVOD, STALNE CIJENE (U CIJENAMA PRETHODNE GODINE) 4.1 BIH - GROSS VALUE ADDED BY ACTIVITIES AND GROSS DOMESTIC PRODUCT, CONSTANT PRICES (AT PRICES OF THE PREVIOUS YEAR) Područje djelatnosti 2001 2002 2003 2004 2005 2006 A Poljoprivreda, lov i šumarstvo 1.166.865 1.285.063 1.138.326 1.350.487 1.465.389 1.540.064 B Ribarstvo 3.774 2.950 2.626 2.746 3.392 4.600 C Vađenje ruda i kamena 212.883 222.966 243.045 279.052 314.662 366.278 D Prerađivačka industrija 1.240.697 1.365.999 1.424.932 1.577.868 1.759.277 2.013.490 E Proizvodnja i snabdijevanje elektr. energijom, gasom i vodom 615.176 605.084 630.985 799.464 848.377 894.083 F Građevinarstvo 658.501 635.856 678.522 656.020 742.107 768.369 G Trgovina na veliko i na malo; popravak motornih vozila, motocikla i predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 1.089.750 1.356.118 1.605.939 1.843.558 1.958.835 2.155.224 H Ugostiteljstvo 313.810 350.303 350.733 374.031 373.856 447.784 I Saobraćaj, skladištenje i komunikacije 936.932 1.039.153 1.113.827 1.246.185 1.283.451 1.357.690 J Finansijsko posredovanje 346.343 403.484 458.901 538.624 600.818 717.843 K Poslovanje nekretninama, iznajmljivanje i posl. djelatnosti 1.376.209 1.519.645 1.641.531 1.687.153 1.761.657 1.817.613 Od toga: imputirana renta 1.026.320 1.074.701 1.111.937 1.099.198 1.108.610 1.122.013 L Državna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 1.128.764 1.235.062 1.479.907 1.316.819 1.361.866 1.503.511 M Obrazovanje 526.063 536.066 586.624 607.196 652.840 704.998 N Zdravstveni i socijalni rad 473.152 499.213 559.068 600.196 652.556 683.453 O Ostale javne komunalne, društv. i lične uslužne djelatnosti 193.690 219.471 242.561 272.577 297.954 351.110 Ukupno sve djelatnosti 10.282.607 11.276.431 12.157.528 13.151.976 14.077.037 15.326.109 FISIM (-) 203.864 222.532 265.456 353.707 396.548 503.516 Bruto dodana vrijednost, bazne cijene 10.078.743 11.053.899 11.892.072 12.798.269 13.680.489 14.822.593 Porezi na proizvode i usluge i uvoz minus subvencije (+) 2.027.285 2.261.662 2.631.033 2.861.323 2.941.135 3.344.000 Bruto domaći proizvod (BDP) u tržišnim cijenama 12.106.028 13.315.562 14.523.104 15.659.591 16.621.623 18.166.593 56

000 KM 2007 2008 2009 2010 2011 Activity 1.643.490 1.809.547 1.809.333 1.694.933 1.730.522 A Agriculture, hunting and forestry 5.923 8.992 9.327 8.241 6.879 B Fishing 373.633 484.641 471.033 505.409 559.710 C Mining and quarrying 2.229.752 2.631.590 2.689.306 2.800.120 2.817.780 D Manufacturing 829.983 835.668 1.030.635 1.096.865 1.062.401 E Electricity, gas and water supply 949.457 1.237.091 1.243.209 1.111.959 1.020.917 F Construction 2.593.829 2.894.435 3.101.534 3.148.714 3.305.769 G Wholesale and retail trade; repair of motor vehicles, motorcycles 444.452 458.418 457.821 510.308 515.811 H Hotels and restaurants 1.423.622 1.602.290 1.592.946 1.651.939 1.741.659 I Transport, storage and communication 807.319 881.442 950.350 920.739 964.760 J Financial intermediation 1.925.668 1.953.933 2.019.907 2.165.665 2.247.583 K Real estate, renting and business activities 1.114.223 1.112.208 1.129.026 1.162.258 1.163.989 Of which: imputed rent 1.666.293 1.934.610 2.229.828 2.371.759 2.275.817 L Public administration and defence; compulsory social security 799.748 935.954 1.134.202 1.185.755 1.202.726 M Education 749.676 851.588 1.123.461 1.123.952 1.158.693 N Health and social work 377.266 443.752 475.796 498.165 540.288 O Other community, social and personal service activities 16.820.112 18.963.951 20.338.689 20.794.523 21.151.315 Total of activities 558.588 693.922 760.570 683.236 710.815 FISIM (-) 16.261.524 18.270.029 19.578.119 20.111.287 20.440.500 Gross value added, basic prices 4.403.022 4.939.149 4.615.216 4.264.155 4.585.554 20.664.546 23.209.179 24.193.335 24.375.442 25.026.053 Taxes on products and services and import less subsidies (+) Gross domestic product (GDP) at market prices 57

4.2 BIH - BRUTO DODANA VRIJEDNOST PO DJELATNOSTIMA I BRUTO DOMAĆI PROIZVOD, STALNE CIJENE REALNI INDEKSI 4.2 BIH - GROSS VALUE ADDED BY ACTIVITIES AND GROSS DOMESTIC PRODUCT, CONSTANT PRICES REAL INDICIES Područje djelatnosti 2001 2002 2003 2004 2005 2006 A Poljoprivreda, lov i šumarstvo 106,83 111,60 93,34 115,73 105,62 105,88 B Ribarstvo 120,45 130,41 85,81 110,19 112,78 143,48 C Vađenje ruda i kamena 100,24 103,75 108,64 113,54 110,35 109,19 D Prerađivačka industrija 103,07 107,51 103,12 104,80 106,91 114,86 E Proizvodnja i snabdijevanje elektr. energijom, gasom i vodom 103,66 95,16 107,85 112,80 105,23 105,25 F Građevinarstvo 95,32 96,21 103,44 100,54 109,72 102,13 G Trgovina na veliko i na malo; popravak motornih vozila, motocikla i predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 109,81 113,17 113,80 114,75 105,44 105,65 H Ugostiteljstvo 101,13 106,95 97,92 98,10 98,66 112,66 I Saobraćaj, skladištenje i komunikacije 111,03 109,02 106,95 109,35 104,05 106,19 J Finansijsko posredovanje 100,92 113,81 112,02 116,55 115,29 113,59 K Poslovanje nekretninama, iznajmljivanje i posl. djelatnosti 99,29 105,28 104,66 103,89 103,82 100,59 Od toga: imputirana renta 100,27 100,78 100,13 100,28 100,04 100,01 L Državna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 96,07 95,31 99,69 95,05 94,47 100,96 M Obrazovanje 101,75 102,93 103,65 102,80 101,38 103,27 N Zdravstveni i socijalni rad 100,93 103,15 103,21 100,21 102,25 102,02 O Ostale javne komunalne, društv. i lične uslužne djelatnosti 96,05 102,27 102,22 105,19 102,47 111,55 Ukupno sve djelatnosti 102,48 105,11 104,02 106,67 104,23 105,99 FISIM (-) 122,01 122,06 120,02 126,51 122,91 123,40 Bruto dodana vrijednost, bazne cijene 102,15 104,82 103,71 106,21 103,77 105,49 Porezi na proizvode i usluge i uvoz minus subvencije (+) 103,81 106,06 104,57 106,85 104,50 105,59 Bruto domaći proizvod (BDP) u tržišnim cijenama 102,42 105,03 103,87 106,33 103,90 105,51 58

Prethodna godina =100/Previous year=100 2007 2008 2009 2010 2011 Activity 101,89 104,27 98,19 96,34 99,74 A Agriculture, hunting and forestry 127,05 123,37 116,07 78,15 102,37 B Fishing 104,68 112,06 91,95 100,97 113,36 C Mining and quarrying 110,64 106,45 94,40 106,67 100,86 D Manufacturing 100,46 109,70 100,84 103,33 96,73 E Electricity, gas and water supply 114,47 116,85 92,77 87,62 94,85 F Construction 110,99 107,21 93,99 100,18 101,49 G Wholesale and retail trade; repair of motor vehicles, motorcycles 104,08 97,83 92,18 105,32 99,04 H Hotels and restaurants 105,25 107,35 95,87 100,18 102,81 I Transport, storage and communication 116,20 103,17 106,35 100,53 103,17 J Financial intermediation 104,06 101,63 99,11 102,09 102,94 K Real estate, renting and business activities 99,99 100,01 100,02 99,81 99,92 Of which: imputed rent 100,68 103,64 101,76 100,44 100,07 L Public administration and defence; compulsory social security 102,17 103,89 101,76 102,17 101,80 M Education 102,63 102,31 102,90 102,61 101,64 N Health and social work 107,99 105,06 100,42 103,24 103,89 O Other community, social and personal service activities 106,29 105,78 97,62 100,75 101,15 Total of activities 119,21 110,70 111,37 101,10 105,32 FISIM (-) 105,89 105,60 97,15 100,74 101,01 Gross value added, basic prices 106,27 105,53 97,26 100,61 101,06 105,97 105,59 97,17 100,72 101,02 Taxes on products and services and import less subsidies (+) Gross domestic product (GDP) at market prices 59

Područje djelatnosti 5.1 BIH - RAČUN STVARANJA DOHOTKA U 2005. GODINI, TEKUĆE CIJENE 5.1 BIH - GENERATION OF INCOME ACCOUNT IN 2005, CURRENT PRICES Bruto dodana vrijednost Gross value added Sredstva zaposlenih Compensati on of employees Neto ostali porezi na proizvodnju Net other taxes on production Bruto poslovni višak/ mješoviti dohodak Gross operating surplus/ mixed income Potrošnja fiksnog kapitala Consumptio n of fixed capital Neto poslovni višak/ mješoviti dohodak Net operating surplus/ mixed income A Poljoprivreda, lov i šumarstvo 1.454.504 191.077-19.116 1.282.544 156.094 1.126.450 A B Ribarstvo 3.206 4.092-289 -596 1.572-2.168 B Fishing Section of activity Agriculture, hunting and forestry C Vađenje ruda i kamena 335.456 260.814 10.052 64.591 88.157-23.566 C Mining and quarrying D Prerađivačka industrija 1.753.055 1.241.718 42.853 468.484 482.027-13.543 D Manufacturing 000 KM E Proizvodnja i snabdijevanje elektr. energijom, gasom i vodom 849.473 413.541 28.690 407.242 503.912-96.670 E Electricity, gas and water supply F Građevinarstvo 752.308 435.415 20.761 296.132 104.642 191.490 F Construction G Trgovina na veliko i na malo; popravak motornih vozila, motocikla i predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 2.039.902 1.001.485 53.982 984.435 288.469 695.965 G Wholesale and retail trade; repair of motor vehicles, motorcycles H Ugostiteljstvo 397.476 195.858 9.817 191.801 45.557 146.243 H Hotels and restaurants I Saobraćaj, skladištenje i komunikacije 1.278.519 603.240 14.282 660.997 380.967 280.029 I Transport, storage and communication J Finansijsko posredovanje 631.943 319.649 16.405 295.889 63.858 232.031 J Financial intermediation K Poslovanje nekretninama, iznajmljivanje i posl. djelatnosti 1.806.895 401.700 20.689 1.384.506 572.975 811.531 K Real estate, renting and business activities Od toga: imputirana renta 1.121.939 - - 1.121.939 487.483 634.456 Of which: imputed rent L Državna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 1.489.260 1.331.101 26.206 131.953 131.953 - L Public administration and defence; compulsory social security M Obrazovanje 682.645 624.448 12.910 45.287 35.821 9.467 M Education N Zdravstveni i socijalni rad 669.947 564.014 12.579 93.354 73.974 19.379 N Health and social work O Ostale javne komunalne, društv. i lične uslužne djelatnosti 314.755 224.568 8.722 81.465 40.475 40.990 O Other community, social and personal service activities Ukupno sve djelatnosti 14.459.344 7.812.720 258.542 6.388.082 2.970.454 3.417.627 Total of activities FISIM (-) -408.025 FISIM (-) Ukupno, bazne cijene 14.051.319 Total, basic prices Porezi na proizvode i usluge i uvoz minus subvencije (+) Bruto domaći proizvod (BDP) u tržišnim cijenama 3.167.103 17.218.422 Taxes on products and services and import less subsidies (+) Gross domestic product (GDP) at market prices 60

Područje djelatnosti 5.2 BIH - RAČUN STVARANJA DOHOTKA U 2006. GODINI, TEKUĆE CIJENE 5.2 BIH - GENERATION OF INCOME ACCOUNT IN 2006, CURRENT PRICES Bruto dodana vrijednost Gross value added Sredstva zaposlenih Compensati on of employees Neto ostali porezi na proizvodnju Net other taxes on production Bruto poslovni višak/ mješoviti dohodak Gross operating surplus/ mixed income Potrošnja fiksnog kapitala Consumptio n of fixed capital Neto poslovni višak/ mješoviti dohodak Net operating surplus/ mixed income A Poljoprivreda, lov i šumarstvo 1.613.051 212.999-34.504 1.434.557 171.761 1.262.796 A B Ribarstvo 4.662 4.242-8 428 1.725-1.297 B Fishing Section of activity Agriculture, hunting and forestry C Vađenje ruda i kamena 356.941 292.105 12.156 52.680 88.851-36.171 C Mining and quarrying D Prerađivačka industrija 2.015.400 1.334.278 48.952 632.169 486.351 145.819 D Manufacturing 000 KM E Proizvodnja i snabdijevanje elektr. energijom, gasom i vodom 826.193 472.769 24.845 328.580 361.978-33.398 E Electricity, gas and water supply F Građevinarstvo 829.412 508.524 21.657 299.230 104.210 195.020 F Construction G Trgovina na veliko i na malo; popravak motornih vozila, motocikla i predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 2.336.996 1.131.637 61.063 1.144.297 316.018 828.279 G Wholesale and retail trade; repair of motor vehicles, motorcycles H Ugostiteljstvo 427.040 215.212 10.544 201.285 48.813 152.471 H Hotels and restaurants I Saobraćaj, skladištenje i komunikacije 1.352.634 650.654 15.299 686.681 412.985 273.695 I Transport, storage and communication J Finansijsko posredovanje 694.765 356.547 18.460 319.758 64.924 254.834 J Financial intermediation K Poslovanje nekretninama, iznajmljivanje i posl. djelatnosti 1.850.450 456.591 19.989 1.373.869 572.121 801.749 K Real estate, renting and business activities Od toga: imputirana renta 1.114.312 - - 1.114.312 484.168 630.144 Of which: imputed rent L Državna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 1.654.973 1.479.594 28.882 146.497 146.498-1 L Public administration and defence; compulsory social security M Obrazovanje 782.763 712.563 14.821 55.379 40.769 14.610 M Education N Zdravstveni i socijalni rad 730.445 621.742 14.072 94.631 73.798 20.833 N Health and social work O Ostale javne komunalne, društv. i lične uslužne djelatnosti 349.337 257.158 9.419 82.759 44.385 38.374 O Other community, social and personal service activities Ukupno sve djelatnosti 15.825.064 8.706.615 265.648 6.852.800 2.935.186 3.917.614 Total of activities FISIM (-) -468.589 FISIM (-) Ukupno, bazne cijene 15.356.473 Total, basic prices Porezi na proizvode i usluge i uvoz minus subvencije (+) Bruto domaći proizvod (BDP) u tržišnim cijenama 4.143.291 19.499.764 Taxes on products and services and import less subsidies (+) Gross domestic product (GDP) at market prices 61

Područje djelatnosti 5.3 BIH - RAČUN STVARANJA DOHOTKA U 2007. GODINI, TEKUĆE CIJENE 5.3 BIH - GENERATION OF INCOME ACCOUNT IN 2007, CURRENT PRICES Bruto dodana vrijednost Gross value added Sredstva zaposlenih Compensati on of employees Neto ostali porezi na proizvodnju Net other taxes on production Bruto poslovni višak/ mješoviti dohodak Gross operating surplus/ mixed income Potrošnja fiksnog kapitala Consumptio n of fixed capital Neto poslovni višak/ mješoviti dohodak Net operating surplus/ mixed income A Poljoprivreda, lov i šumarstvo 1.735.435 231.584-55.293 1.559.144 186.934 1.372.211 A B Ribarstvo 7.289 5.708 69 1.511 1.743-231 B Fishing Section of activity Agriculture, hunting and forestry C Vađenje ruda i kamena 432.479 338.416 12.785 81.278 92.462-11.184 C Mining and quarrying D Prerađivačka industrija 2.472.159 1.554.034 55.145 862.980 561.740 301.240 D Manufacturing 000 KM E Proizvodnja i snabdijevanje elektr. energijom, gasom i vodom 761.748 521.552 18.229 221.966 358.745-136.779 E Electricity, gas and water supply F Građevinarstvo 1.058.668 599.177 24.152 435.339 112.482 322.858 F Construction G Trgovina na veliko i na malo; popravak motornih vozila, motocikla i predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 2.699.737 1.361.447 68.996 1.269.294 332.970 936.324 G Wholesale and retail trade; repair of motor vehicles, motorcycles H Ugostiteljstvo 468.597 257.178 11.769 199.650 52.887 146.764 H Hotels and restaurants I Saobraćaj, skladištenje i komunikacije 1.492.607 740.483 12.105 740.019 410.668 329.351 I Transport, storage and communication J Finansijsko posredovanje 854.345 450.755 23.525 380.064 81.379 298.686 J Financial intermediation K Poslovanje nekretninama, iznajmljivanje i posl. djelatnosti 1.922.577 484.954 21.995 1.415.628 579.472 836.156 K Real estate, renting and business activities Od toga: imputirana renta 1.112.128 - - 1.112.128 483.220 628.908 Of which: imputed rent L Državna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 1.866.652 1.673.061 31.343 162.248 162.248 - L Public administration and defence; compulsory social security M Obrazovanje 900.944 821.714 16.869 62.361 47.549 14.812 M Education N Zdravstveni i socijalni rad 832.401 716.169 16.065 100.166 74.955 25.211 N Health and social work O Ostale javne komunalne, društv. i lične uslužne djelatnosti 422.394 298.454 10.863 113.077 50.492 62.584 O Other community, social and personal service activities Ukupno sve djelatnosti 17.928.032 10.054.686 268.618 7.604.727 3.106.725 4.498.002 Total of activities FISIM (-) -626.870 FISIM (-) Ukupno, bazne cijene 17.301.161 Total, basic prices Porezi na proizvode i usluge i uvoz minus subvencije (+) Bruto domaći proizvod (BDP) u tržišnim cijenama 4.680.119 21.981.279 Taxes on products and services and import less subsidies (+) Gross domestic product (GDP) at market prices 62

Područje djelatnosti 5.4 BIH - RAČUN STVARANJA DOHOTKA U 2008. GODINI, TEKUĆE CIJENE 5.4 BIH - GENERATION OF INCOME ACCOUNT IN 2008, CURRENT PRICES Bruto dodana vrijednost Gross value added Sredstva zaposlenih Compensati on of employees Neto ostali porezi na proizvodnju Net other taxes on production Bruto poslovni višak/ mješoviti dohodak Gross operating surplus/ mixed income Potrošnja fiksnog kapitala Consumptio n of fixed capital Neto poslovni višak/ mješoviti dohodak Net operating surplus/ mixed income A Poljoprivreda, lov i šumarstvo 1.842.644 271.810-50.331 1.621.165 223.661 1.397.504 A B Ribarstvo 8.036 7.143-96 989 1.760-771 B Fishing Section of activity Agriculture, hunting and forestry C Vađenje ruda i kamena 512.295 396.453 15.326 100.516 99.506 1.010 C Mining and quarrying D Prerađivačka industrija 2.848.826 1.852.027 76.765 920.034 607.253 312.781 D Manufacturing 000 KM E Proizvodnja i snabdijevanje elektr. energijom, gasom i vodom 1.022.046 600.187 33.353 388.505 362.970 25.536 E Electricity, gas and water supply F Građevinarstvo 1.340.151 739.798 33.703 566.650 134.410 432.240 F Construction G Trgovina na veliko i na malo; popravak motornih vozila, motocikla i predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 3.299.982 1.662.295 91.953 1.545.734 388.966 1.156.768 G Wholesale and retail trade; repair of motor vehicles, motorcycles H Ugostiteljstvo 496.686 266.874 15.056 214.756 55.989 158.768 H Hotels and restaurants I Saobraćaj, skladištenje i komunikacije 1.661.487 844.777 8.619 808.092 430.268 377.823 I Transport, storage and communication J Finansijsko posredovanje 893.645 531.876 29.443 332.326 98.071 234.255 J Financial intermediation K Poslovanje nekretninama, iznajmljivanje i posl. djelatnosti 2.038.110 560.697 29.294 1.448.119 598.354 849.765 K Real estate, renting and business activities Od toga: imputirana renta 1.128.851 - - 1.128.851 490.486 638.365 Of which: imputed rent L Državna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 2.191.304 1.980.557 35.418 175.329 175.329 - L Public administration and defence; compulsory social security M Obrazovanje 1.114.566 1.023.532 20.391 70.642 56.192 14.451 M Education N Zdravstveni i socijalni rad 1.091.845 966.111 19.874 105.861 82.412 23.449 N Health and social work O Ostale javne komunalne, društv. i lične uslužne djelatnosti 473.797 360.773 14.056 98.967 56.046 42.921 O Other community, social and personal service activities Ukupno sve djelatnosti 20.835.420 12.064.909 372.825 8.397.686 3.371.186 5.026.500 Total of activities FISIM (-) -682.945 FISIM (-) Ukupno, bazne cijene 20.152.475 Total, basic prices Porezi na proizvode i usluge i uvoz minus subvencije (+) Bruto domaći proizvod (BDP) u tržišnim cijenama 4.745.251 24.897.726 Taxes on products and services and import less subsidies (+) Gross domestic product (GDP) at market prices 63

Područje djelatnosti 5.5 BIH - RAČUN STVARANJA DOHOTKA U 2009. GODINI, TEKUĆE CIJENE 5.5 BIH - GENERATION OF INCOME ACCOUNT IN 2009, CURRENT PRICES Bruto dodana vrijednost Gross value added Sredstva zaposlenih Compensati on of employees Neto ostali porezi na proizvodnju Net other taxes on production Bruto poslovni višak/ mješoviti dohodak Gross operating surplus/ mixed income Potrošnja fiksnog kapitala Consumptio n of fixed capital Neto poslovni višak/ mješoviti dohodak Net operating surplus/ mixed income A Poljoprivreda, lov i šumarstvo 1.759.391 256.721-47.106 1.549.776 209.196 1.340.580 A B Ribarstvo 10.546 7.623-262 3.185 1.978 1.207 B Fishing Section of activity Agriculture, hunting and forestry C Vađenje ruda i kamena 500.558 407.408 3.401 89.749 103.207-13.458 C Mining and quarrying D Prerađivačka industrija 2.624.924 1.774.854 18.684 831.387 682.737 148.650 D Manufacturing 000 KM E Proizvodnja i snabdijevanje elektr. energijom, gasom i vodom 1.061.498 638.290 16.959 406.249 378.885 27.364 E Electricity, gas and water supply F Građevinarstvo 1.269.079 678.457 9.858 580.764 144.857 435.907 F Construction G Trgovina na veliko i na malo; popravak motornih vozila, motocikla i predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 3.143.085 1.713.161 31.834 1.398.091 422.525 975.565 G Wholesale and retail trade; repair of motor vehicles, motorcycles H Ugostiteljstvo 484.537 263.469 4.645 216.423 59.485 156.938 H Hotels and restaurants I Saobraćaj, skladištenje i komunikacije 1.648.936 871.495-21.964 799.406 451.632 347.774 I Transport, storage and communication J Finansijsko posredovanje 915.915 549.470 13.019 353.426 110.446 242.980 J Financial intermediation K Poslovanje nekretninama, iznajmljivanje i posl. djelatnosti 2.121.418 580.266 15.475 1.525.677 609.545 916.133 K Real estate, renting and business activities Od toga: imputirana renta 1.164.415 - - 1.164.415 505.938 658.477 Of which: imputed rent L Državna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 2.361.376 2.175.982 5.895 179.500 179.500 - L Public administration and defence; compulsory social security M Obrazovanje 1.160.528 1.078.493 2.581 79.454 57.398 22.057 M Education N Zdravstveni i socijalni rad 1.095.379 975.347 3.164 116.868 90.278 26.591 N Health and social work O Ostale javne komunalne, društv. i lične uslužne djelatnosti 482.531 366.731 3.002 112.798 55.890 56.908 O Other community, social and personal service activities Ukupno sve djelatnosti 20.639.701 12.337.765 59.183 8.242.753 3.557.559 4.685.194 Total of activities FISIM (-) -675.832 FISIM (-) Ukupno, bazne cijene 19.963.868 Total, basic prices Porezi na proizvode i usluge i uvoz minus subvencije (+) Bruto domaći proizvod (BDP) u tržišnim cijenama 4.238.119 24.201.987 Taxes on products and services and import less subsidies (+) Gross domestic product (GDP) at market prices 64

Područje djelatnosti 5.6 BIH - RAČUN STVARANJA DOHOTKA U 2010. GODINI, TEKUĆE CIJENE 5.6 BIH - GENERATION OF INCOME ACCOUNT IN 2010, CURRENT PRICES Bruto dodana vrijednost Gross value added Sredstva zaposlenih Compensati on of employees Neto ostali porezi na proizvodnju Net other taxes on production Bruto poslovni višak/ mješoviti dohodak Gross operating surplus/ mixed income Potrošnja fiksnog kapitala Consumptio n of fixed capital Neto poslovni višak/ mješoviti dohodak Net operating surplus/ mixed income A Poljoprivreda, lov i šumarstvo 1.734.973 261.353-49.822 1.523.442 213.940 1.309.502 A B Ribarstvo 6.720 6.988-370 102 1.863-1.761 B Fishing Section of activity Agriculture, hunting and forestry C Vađenje ruda i kamena 493.750 418.235 3.828 71.687 106.919-35.233 C Mining and quarrying D Prerađivačka industrija 2.793.633 1.776.089 18.496 999.050 666.190 332.860 D Manufacturing 000 KM E Proizvodnja i snabdijevanje elektr. energijom, gasom i vodom 1.098.299 648.186 16.367 433.747 386.739 47.008 E Electricity, gas and water supply F Građevinarstvo 1.076.319 631.113 8.441 436.765 142.829 293.936 F Construction G Trgovina na veliko i na malo; popravak motornih vozila, motocikla i predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 3.257.269 1.720.388 33.769 1.503.112 421.877 1.081.234 G Wholesale and retail trade; repair of motor vehicles, motorcycles H Ugostiteljstvo 520.797 273.807 5.048 241.942 64.626 177.316 H Hotels and restaurants I Saobraćaj, skladištenje i komunikacije 1.694.003 881.601-16.317 828.718 455.437 373.281 I Transport, storage and communication J Finansijsko posredovanje 935.156 543.654 13.489 378.013 109.089 268.923 J Financial intermediation K Poslovanje nekretninama, iznajmljivanje i posl. djelatnosti 2.183.451 613.669 15.795 1.553.987 619.088 934.899 K Real estate, renting and business activities Od toga: imputirana renta 1.164.876 - - 1.164.876 506.139 658.737 Of which: imputed rent L Državna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 2.274.239 2.081.883 6.125 186.230 186.230 - L Public administration and defence; compulsory social security M Obrazovanje 1.181.404 1.098.516 2.876 80.013 58.710 21.303 M Education N Zdravstveni i socijalni rad 1.140.042 1.006.510 3.886 129.646 101.509 28.137 N Health and social work O Ostale javne komunalne, društv. i lične uslužne djelatnosti 520.076 394.373 1.744 123.960 56.758 67.202 O Other community, social and personal service activities Ukupno sve djelatnosti 20.910.130 12.356.363 63.355 8.490.414 3.591.806 4.898.608 Total of activities FISIM (-) -674.924 FISIM (-) Ukupno, bazne cijene 20.235.206 Total, basic prices Porezi na proizvode i usluge i uvoz minus subvencije (+) Bruto domaći proizvod (BDP) u tržišnim cijenama 4.537.573 24.772.779 Taxes on products and services and import less subsidies (+) Gross domestic product (GDP) at market prices 65

5.7 BIH - RAČUN STVARANJA DOHOTKA U 2011. GODINI, TEKUĆE CIJENE 5.7 BIH - GENERATION OF INCOME ACCOUNT IN 2011, CURRENT PRICES A Područje djelatnosti Poljoprivreda, lov i šumarstvo Bruto dodana vrijednost Gross value added Sredstva zaposlenih Compensation of employees Neto ostali porezi na proizvodnju Net other taxes on production Bruto poslovni višak/ mješoviti dohodak Gross operating surplus/ mixed income Potrošnja fiksnog kapitala Consumptio n of fixed capital Neto poslovni višak/ mješoviti dohodak Net operating surplus/ mixed income 1.763.184 278.541-35.635 1.520.278 202.877 1.317.401 A Section of activity Agriculture, hunting and forestry 000 KM B Ribarstvo 8.671 6.425 152 2.094 1.526 568 B Fishing C Vađenje ruda i kamena 583.649 485.337 8.324 89.987 116.347-26.360 C Mining and quarrying D Prerađivačka industrija 2.909.876 1.863.887 26.264 1.019.727 670.610 349.117 D Manufacturing E Proizvodnja i snabdijevanje elektr. energijom, gasom i vodom 1.077.697 673.784 13.758 390.154 395.934-5.780 E Electricity, gas and water supply F Građevinarstvo 1.030.948 614.984 8.977 406.988 136.848 270.139 F Construction G Trgovina na veliko i na malo; popravak motornih vozila, motocikla i predmeta za ličnu upotrebu i domaćinstvo 3.370.906 1.790.147 37.474 1.543.285 424.155 1.119.130 G Wholesale and retail trade; repair of motor vehicles, motorcycles H Ugostiteljstvo 520.342 270.644 5.580 244.118 62.525 181.593 H Hotels and restaurants I Saobraćaj, skladištenje i komunikacije 1.761.313 896.144-14.459 879.627 481.508 398.119 I Transport, storage and communication J Finansijsko posredovanje 994.074 558.573 15.609 419.892 105.489 314.403 J Financial intermediation K Poslovanje nekretninama, iznajmljivanje i posl. djelatnosti 2.280.173 673.742 17.755 1.588.677 622.857 965.819 K Real estate, renting and business activities Od toga: imputirana renta 1.163.989 - - 1.163.989 505.754 658.235 Of which: imputed rent L Državna uprava i odbrana; obavezno socijalno osiguranje 2.382.630 2.186.372 4.468 191.790 191.790 - L Public administration and defence; compulsory social security M Obrazovanje 1.252.472 1.167.572 2.983 81.917 59.865 22.052 M Education N Zdravstveni i socijalni rad 1.211.407 1.060.339 3.806 147.262 112.902 34.360 N Health and social work O Ostale javne komunalne, društv. i lične uslužne djelatnosti 554.266 433.660 2.895 117.712 58.459 59.252 O Other community, social and personal service activities Ukupno sve djelatnosti 21.701.609 12.960.151 97.952 8.643.508 3.643.692 4.999.816 Total of activities FISIM (-) -735.407 FISIM (-) Ukupno, bazne cijene 20.966.202 Total, basic prices Porezi na proizvode i usluge i uvoz minus subvencije (+) 4.700.236 Taxes on products and services and import less subsidies (+) Bruto domaći proizvod (BDP) u tržišnim cijenama 25.666.437 Gross domestic product (GDP) at market prices 66

30000 Bruto domaći proizvod, miliona KM Gross domestic product, mln KM 25000 20000 15000 10000 5000 0 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 BDP po stanovniku za BiH, KM GDP per capita, KM 2011 2010 2009 2008 6.684 6.446 6.298 6.480 2007 5.721 2006 5.074 2005 4.480 0 1.000 2.000 3.000 4.000 5.000 6.000 7.000 8.000 Struktura dodane vrijednosti u baznim cijenama po djelatnostima, 2011 Structure of value added at basic prices by activities, 2011 M 6% N 6% O 3% A 8% B 0% C 3% L 11% D 13% K 10% E 5% F 5% J 5% I 8% H 2% G 15% 67

BRUTO DOMAĆI PROIZVOD PREMA RASHODNOM PRISTUPU 2007-2011 GROSS DOMESTIC PRODUCT BY EXPENDITURE APPROACH 2007-2011

Uvodne napomene za korisnike S ciljem unapređenja statistike nacionalnih računa Bosne i Hercegovine, Agencija za statistiku BiH je 2006. godine počela kompilaciju bruto domaćeg proizvoda prema rashodnom pristupu. Kao referentni period, za uspostavljanje serije odabrana je 2004. godina, kao prva godina u kojoj su bili raspoloživi novi izvori podataka, koji su omogućili kompiliranje procjena bruto domaćeg proizvoda prema rashodnom pristupu. Procjene su sačinjene u tekućim i cijenama prethodne godine, čime je omogučeno poređenje procjena između dvije godine na kvantitativnoj osnovi. Imajući u vidu činjenicu, da kvalitet statistike nacionalnih računa ovisi, prvenstveno, o raspoloživosti i kvalitetu velikog broja različitih izvora podataka, značajne praznine koje su postojale, a i još uvijek postoje, obavezuju nacionalne račune, da u slučaju kada bolji izvori podataka postanu dostupni, revidira objavljene podatke. Procjene prezentirane u ovoj publikaciji razlikuju se od ranije objavljenih procjena, a razlike su nastale kao posljedica revizije raspoložive serije podataka. Glavna svrha revizije bila je poboljšanje kvalitete podataka, te dobivanje serije podataka od 2007. do 2011. koja bi bila usporediva s podacima od 2012. nadalje. Razlozi koji su doveli do revizije su višestruki, a kao najznačajnije treba navesti slijedeće: - Implementacija priručnika Međunarodnog Monetarnog Fonda Balance of Payments and International Investment Position Manual (BPM6) u statistiku Platnog bilansa BiH, koju kompilira Centralna banka Bosne i Hercegovine, - Obračun i eliminiranje vlasničkih dobitaka/gubitaka iz procjena vrijednosti promjena na zalihama koju drže proizvođači, - Korištenje rezultata Ankete o potrošnji domaćinstava provedene u 2011. godini, - Revizija podataka o investicionim ulaganjima u građevinske objekte, - Revizija podataka o ulaganjima u strojeve i opremu implementacijom nove Kombinovane nomenklature i Carinske tarife BiH - Revizije u drugim izvorima podataka. Detaljnija pojašnjenja izvršenih izmjena data su u dijelu Izvori i metode. Obzirom da je revizija podataka Centralne banke BiH koji se odnose na Platni bilans BiH, trenutno raspoloživa samo za period 2007 2011 revizija BDP-a prema rashodnom pristupu je ograničena na ovaj period. 71

Zaključci Podaci predstavljeni u ovoj publikaciji odnose se na revidirane podatke Bruto domaćeg proizvoda prema rashodnom pristupu, za period 2007. 2011. Pored revidiranih procjena osnovnih rashodnih komponenti, date su i procjene o izdacima za krajnju potrošnju domaćinstava prema Klasifikaciji individualne potrošnje prema namjeni (COICOP), kao i podaci o ulaganjima u bruto investicije. Poseban tabelarni dio publikacije daje prikaz nominalnih i realnih promjena između dvije uzastopne godine kao i razlike između ranije publiciranih i revidiranih podataka. Bruto domaći proizvod prema rashodnom pristupu, procijenjen je za 2011. godinu u iznosu od 27.240 miliona KM, što predstavlja nominalni porast od 3,14 % u odnosu na 2010. Posmatrano u cijenama prethodne godine porast BDP-a je bio 1,95 %, što predstavlja porast cijena u iznosu od samo 1,16%. Kao rezultat statističke revizije podataka, Bruto domaći proizvod prema rashodnom pristupu, pokazuje nominalno niži nivo od 2,34% u 2007.; 4,74% u 2008.; 5,44% u 2009. i 5,53% u 2010.; u poređenju sa procjenama iz istog perioda, koje su ranije objavljene. Posmatrano u realnim vrijednostima nove procjene su niže za 4,24% u 2008.; 7,07% u 2009. i 6,92% u 2010. Izdaci za potrošnju domaćinstava, koji čine oko 80% BDP-a, iznosili su 21.918 miliona KM u 2011. što predstavlja nominalni rast od 2,72 %, u poređenju sa prethodnom godinom. Posmatrano u relnim vrijednostima, došlo je do neznatnog pada potrošnje od 0,3%, što pokazuje prosječan rast cijena od 3,03%. Posmatrano prema osnovnim grupama potrošnje, jedino su grupa 05 Namještaj, oprema za domaćinstvo i rutinsko održavanje i grupa 06 Zdravstvo, zabilježile nominalni pad. Posmatrano u realnim vrijednostima pad su zabilježile grupe: 01 Hrana i bezalkoholna pića 0,95%; 02 Alkoholna pića i duhan 0,19%; 04 Stanovanje 0,14%; 05 Namještaj, oprema za domaćinstvo i rutinsko održavanje 5,64% i 06 Zdravstvo 8,7%. Kao rezultat statističke revizije podataka, Izdaci za potrošnju domaćinstava pokazuju nominalno niži nivo od 2,96% u 2007; 3,19% u 2008; 3,25% u 2009 i 2,24% u 2010. Posmatrano u realnim vrijednostima revidirane procjene su niže za 3,38 u 2008; 3,88% u 2009 i 2,13 u 2010. Izdaci za krajnju potrošnju vlade porasli su u između 2010. i 2011. za 4,11% nominalno, te su neznatno opali za 0,03%, posmatrano u cijenama prethodne godine. Promjene u obimu usluga vlade su rezultat promjene u broju zaposlenih i obima roba i usluga koje su institucije vlade kupile. Udio izdataka vlade u ukupnom Bruto domaćem proizvodu je neznatno porastao, sa 21,89% u 2010. na 22,09 u 2011. Revizija podataka nije imala uticaj na veličinu izdataka za krajnju potrošnju vlade u posmatranom periodu, ni u nominalnim ni u realnim vrijednostima. Bruto investicije u u stalna sredstva zabilježile su nominalni rast od 9,67% u 2011. u poređenju sa 2010.; odnosno realni rast od 7,04%. Posmatrano prema vrsti ulaganja, između 2010. i 2011. ulaganja u mašine i opremu su zabilježila nominalni porast od 14,41% dok su ulaganja u građevinske objekte porasle 7,31 nominalno. Posmatrano u realnim vrijednostima (isključujući uticaj porasta cijena) ulaganja u mašine i opremu su porasla 10,33%, a u građevinske objekte 5,57%. 73

Udio investicija u Bruto domaćem proizvodu iznosi 19,24% u 2011.; što prestavlja blago povećanje sa 18,09% koliko je iznosilo u 2010. Revizijom serije podataka od 2007. do 2011. nove procjene ulaganja u investicije pokazuju niži nivo od 9,48% u 2007; 10,86% u 2008; 9,6% u 2009. i 10,59% u 2010. Posmatrano u realnim vrijednostima nove procjene su niže 10% prosječno. Izvoz roba i usluga u 2011. u odnosu na 2010. zabilježio je rast od 10,93% nominalno i 3,83% realno, što ukazuje na rast cijena od 6,8%. U istom periodu uvoz roba i usluga je porastao za 12,45% u nominalno i 2,86% realno; što ukazuje na rast cijena od 9,32%. Implementacija nove metodologije u oblasti statistike platnog bilansa dovela je do značajnih promjena u načinu kompiliranja ove statistike, što je imalo za posljedicu značajno smanjenje apsolutnih vrijednosti novih procjena u poređenju sa ranije objavljenim. Kod izvoza roba i usluga, posmatrano u nominalnim vrijednostima, smanjenje se kretalo u iznosu od 28,25% u 2007; 27,96% u 2008, 22,32% u 2009. i 21,25% u 2010. Posmatrano u realnim vrijednostima smanjenje se kretalo između 20% i 30%. Uvoz roba i usluga, posmatran u nominalnim vrijednostima, je primjenom nove metodologije smanjen za 16,89% u 2007., 13,91 u 2008.; 10,48% u 2009. i 12,49% u 2010. Nove procjene uvoza i izvoza roba i usluga u realnim vrijednostima su niže od ranije objavljenih od 5% do 15%. 74

Introductory notes for users With a view to improving National Accounts statistics of Bosnia and Herzegovina, Agency for statistics BiH started compilation of Gross domestic product by expenditure in 2006. The year 2004 was chosen as the starting reference period for the construction of the series, as the first year in which new data sources were available, enabling compilation of the Gross domestic product by expenditure approach. The estimates were calculated at current and at prices of the previous year, thus allowing the comparison of the data between two consecutive years on a quantitative basis. Having in mind the fact that the quality of the national accounts statistics depends primarily on the availability and quality of a large number different data sources, significant gaps that existed, and still exist, oblige national accounts to revise published data when better sources of data become available. The estimates presented in this publication differ from previously published data. The differences have arisen as a result of the revision of available data sources and some methodological improvements. The main purpose of the revision was to improve data quality of the Gross domestic product by the expenditure approach estimates, and obtaining the new data series from 2007 to 2011, that would be comparable with data from 2012 onwards. The reasons for the revision are manifold, but the most important are the following: - Implementation of the International Monetary Fund Manual Balance of Payments and International Investment Position Manual (BPM6) in the Balance of payment statistics compiled by the Central Bank of BiH, - Calculation and elimination of holding gains/losses from the estimates of the value of changes in inventories held by producers, - Using the results of the Household Budget Survey conducted in 2011, - Revision of the data on investments in construction activities, - Revision of the data on investment in machinery and equipment, implementing the new Combined Nomenclature and the new BiH Custom tariff regulation, - Revisions introduced in other data sources developed in the previous period. A more detailed explanation of the changes made in the estimates is given in the "Sources and Methods". Since the revisions of the Central Bank BiH data related to the Balance of payment are at present available only for the period from 2007 to 2011, revisions of GDP by expenditure by Agency for Statistics are limited now only to that period.. Publication of the data series from 2004 to 2006 will depend on the timetable for implementing the new methodological standards in the balance of payment statistics by the Central Bank of BiH. 75

Findings The data presented in this publication refer to the revised data on Gross domestic product by expenditure approach for the period 2007 2011. In addition to the revised estimates of the main expenditure components, the revised Household final consumption expenditure by Classification of individual consumption and Gross fixed capital formation by main groups are presented as well. The tabular part of the publication gives an overview of the nominal and real changes between two consecutive years as well as differences between the earlier published and revised data. Gross domestic product by expenditure approach is estimated at 27,240 millions of KM in 2011 representing a nominal increase of 3.14% in comparison to 2010. At constant prices (at prices of previous year) the increase in GDP was 1.95%, which implies a rise in prices of only 1.16%. As a result of the statistical data revision, Gross domestic product by expenditure approach shows lower nominal level by 2.34% in 2007, 4.74% in 2008, 5.44% in 2009 and 5.53% in 2010, in comparison with estimates from the same period, previously published. In real terms revised estimates are lower by 4.24% in 2008, 7.07% in 2009 and 6.92% in 2010. Household final consumption expenditure, representing around 80% of GDP, reached the amount of 21,918 million of KM in 2011. This represents a nominal growth rate of 2.72% in comparison with previous year. In real terms, consumption in 2011 was 0.3 lower than in 2010, which implies a rise in prices of 3.03% in 2011. A breakdown of household consumption expenditure by purpose shows nominal decrease only for group 05 Furnishing, household equipment and routine household maintenance and 06 Health. In real terms, decrease is recorded in the following groups: 01 Food and non-alcoholic beverages 0.95%; 02 Alcoholic beverages and tobacco 0.19%; 04 Housing 0.14%; 05 Furnishing, household equipment and routine household maintenance 5.64% and 06 Health 8.7%. As a result of the statistical data revision, Household final consumption expenditure shows lower nominal level by 2.96% in 2007, 3.19% in 2008, 3.25% in 2009 and 2.24% in 2010, in comparison with estimates from the same period, previously published. In real terms, revised estimates are lower 3.38% in 2008, 3.88% in 2009 and 2.13% in 2010. General government final consumption expenditure grew between 2010 and 2011 by 4.11 nominally and slightly decreased by 0.03 in real terms. The changes in the volume of the government services represent the combined effect of the change in the number of employees and the volume of goods and services purchased by the institutions belonging to the government. The share of government expenditure in the total GDP is slightly increased from 21.89 in 2010 to 22.09 in 2011. Data revision did not affect the level of government final consumption expenditure in presented period, neither in nominal level nor in real level. Gross fixed capital formation grew between 2010 and 2011 by 9.67% in nominal terms and 7.04% in real terms respectively. The breakdown of gross fixed capital formation by type of assets shows increases in all type of assets: purchases by producers of machinery and equipment rose by 14.41% 77

and capital formation in construction assets grew by 7.31% nominally. In real terms (excluding price increase) investment in machinery and equipment increased by 10.33 and in construction assets by 5.57%. The gross fixed capital formation share in GDP increased to 19.24% and represents a slightly increase from 18.09% recorded in 2010. Data revision from 2007 to 2011 caused the new estimates of Gross fixed capital formation that are nominally lover by 9.48% in 2007; 10.86% in 2008; 9.6% in 2009 and 10.59 in 2010. In real terms, the new estimates are 10% lower on average. Export of goods and services in 2011 registered an increase by 10.93% in nominal terms and of 3.83% in constant prices, which implies a rise in price of 6.8%. At the same time, imports increased by 12.45% in nominal terms and at a rate of 2.86% at constant prices, which implies a rise in price of 9.32% Implementation of the new methodology in balance of payment statistics caused significant changes in compilation of these statistics in Central Bank of BiH. Consequently export and import of goods and services was estimated for the period from 2007 to 2011 at the much lower level than before. In comparison with previously published estimates, export of goods and services is now lower by 28.25% in 2007; 27.96% in 2008; 22.32% in 2009 and 21.25% in 2010. In real terms decrease ranged between 20% and 30%. The new estimates of import of goods and services, in the absolute values, are lower than previously published by 16.89% in 2007; 13.91% in 2008; 10.48% in 2009 and 12.49% in 2010. In real terms decrease ranged between 5% and 15%. 78

METODOLOŠKA OBJAŠNJENJA NOTES OF METHODOLOGY

Koncepti i definicije Bruto domaći proizvod (BDP) prema rashodnom pristupu, definiše se kao ukupna domaća krajnja potrošnja, korigovana vanjskim bilansom roba i usluga sa ostatkom svijeta. Osnovne komponente BDP-a po rashodnom pristupu su: - Izdaci za krajnju potrošnju domaćinstava, - Izdaci za krajnju potrošnju neprofitnih institucija koje usluge pružaju domaćinstvima, - Izdaci za krajnju potrošnju vlade, - Bruto investicije, - Izvoz i uvoz roba i usluga. Izdaci za krajnju potrošnju domaćinstava sastoje se od izdataka rezidentnih domaćinstava na potrošnju roba i usluga za direktno zadovoljenje ljudskih potreba i želja. Izdaci za krajnju potrošnju domaćinstava odnose se na izdatke rezidentnih domaćinstava, bez obzira da li su izdaci nastali unutar ekonomske teritorije ili u inostranstvu. Izdaci se bilježe kada je dospijeće plaćanja nastalo, odnosno kada je kupac stvorio obavezu prema prodavcu. To znači da se izdaci za robe bilježe u vrijeme promjene vlasništva, dok se izdaci za usluge bilježe u vrijeme kada je isporuka usluga kompletirana. Izdaci domaćinstava se vrednuju u kupovnim cijenama plaćenim od strane domaćinstava. Kupovna cijena uključuje sve poreze na proizvode koji mogu biti plaćeni u vrijeme kupovine. Izdaci za krajnju potrošnju domaćinstava uključuju slijedeće osnovne komponente: - Nabavku roba i usluga, - Dohodak u naturi, kao što su robe i usluge primljene kao dohodak dat od strane poslodavca, - Robe i usluge proizvedene kao output neinkorporisanih preduzeća u vlasništvu domaćinstava, a koje su zadržane za potrošnju od strane članova domaćinstava, - Usluge proizvedene od strane plaćenog pomoćnog osoblja, - Usluge stanovanja za stanove nastanjene njihovim vlasnicima, - Eksplicitne i imputirane usluge finansijskog posredovanja banaka, osiguravajućih društava, penzionih fondova, pružene domaćinstvima, - Plaćanja domaćinstava za licence, dozvole itd., koje se smatraju kupovinom usluga, - Kupovina output-a po ekonomski beznačajnim cijenama. Izdaci krajnje potrošnje domaćinstava isključuju slijedeće osnovne komponente: - Socijalne transfere u naturi, - Izdatke domaćinstava koja posjeduju neinkorporisana preduzeća, kada nastaju za poslovne svrhe, - Kupovinu stambenih jedinica, - Izdatke za dragocjenosti, - Sticanje ne-proizvedene imovine, - Sva plaćanja koja se smatraju porezima, - Dobrovoljne transfere u gotovini ili naturi date u korist ne-profitnih institucija koje usluge pružaju domaćinstvima (NPISH). 81

Izdaci za krajnju potrošnju neprofitnih institucija koje usluge pružaju domaćinstvima, sastoje se od roba i usluga koje neprofitne institucije pružaju domaćinstvima bez naknade, ili u cijenama koje nisu ekonomski značajne. Njihovi osnovni izvori finansiranja, osim povremenih prodaja, vode porijeklo iz dobrovoljnih doprinosa u gotovini ili naturi, datih od strane vlade, javnosti ili korporacija. NPISH također mogu primati i transfere od nerezidenata. Ne-profitne institucije koje pružaju ne-tržišne robe i usluge domaćinstvima uključuju slijedeće osnovne vrste institucija: - Sindikate, profesionalna ili naučna društva, udruženja potrošača, političke partije, crkve ili religijska udruženja, socijalne, kulturne, rekreacijske i sportske klubove, - Dobrotvorne organizacije i organizacije za pružanje pomoći finansirane dobrovoljnim transferima u gotovini ili naturi od strane drugih institucionalnih jedinica. Izdaci za krajnju potrošnju NPISH uključuju dvije odvojene kategorije: - Ne-tržišni output, osim investicija za vlastiti račun, koji se mjeri prema troškovima proizvodnje umanjenim za povremenu prodaju, - Izdatke za tržišnu robu i usluge koje se bez transformisanja isporučuju domaćinstvima besplatno. Izdaci za krajnju potrošnju vlade Sektor vlade se sastoji od svih institucionalnih jedinica, koje, uz ispunjavanje njihovih političkih obaveza i uloge ekonomskog regulisanja, u principu proizvode netržišne usluge (moguće i robe) za individualnu ili kolektivnu potrošnju, te redistribuišu dohodak i bogatstvo. Izdaci za krajnju potrošnju vlade uključuju dvije kategorije izdataka: - Ne-tržišni output; osim investicija za vlastiti račun; koji se mjeri troškovima proizvodnje, umanjen za povremenu prodaju - Vladine nabavke roba i usluga od tržišnih proizvođača, koje se bez bilo kakvog transformisanja plasiraju domaćinstvima, kao socijalni transfer u naturi. Izdaci za krajnju potrošnju vlade se mjere kao razlika izmedju ne-tržišnog output-a i povremenih prodaja na tržištu, uvećanog za nabavku roba i usluga za besplatnu distribuciju. Izdaci za individualnu potrošnju vlade se sastoje od plaćanja za ne-tržišne usluge vlade (obrazovanje, zdravstvo, socijalna zaštita, kultura, sport, itd.) i tržišnih roba i usluga plasiranih direktno domaćinstvima kao socijalni transfer u naturi. Izdaci za kolektivnu potrošnju vlade se sastoje uglavnom od pružanja usluga sigurnosti i odbrane, održavanja javnog reda i mira, legislative i propisa, zaštite okoliša, istraživanja i razvoja itd. Od pružanja ovih usluga korist imaju svi članovi zajednice. 82

Bruto investicije Bruto investicije obuhvataju: - Bruto investicije u stalna sredstva, - Promjene na zalihama, - Neto sticanje dragocjenosti. Bruto investicije u stalna sredstva se sastoje od neto sticanja stalnih sredstava rezidentnih proizvođača tokom određenog vremenskog perioda, uvećanih za vrijednost ne-proizvedenih sredstava koja su nastala kao rezultat proizvodne aktivnosti proizvođača ili institucionalne jedinice. Stalna sredstva mogu biti opipljiva ili neopipljiva, proizvedena kao output iz procesa proizvodnje, koja se koriste kontinuirano u procesu proizvodnje duže od jedne godine; uključujući značajnija poboljšanja opipljive ne-proizvedene imovine, kao i troškove prijenosa vlasništva nad ne-proizvedenom imovinom. Bruto investicije u stalna sredstva se bilježe u vrijeme kada se vlasništvo nad stalnim sredstvom prenese na institucionalnu jedinicu, koja ima namjeru da sredstvo koristi u proizvodnji. Bruto investicije u stalna sredstva se vrednuju u kupovnim cijenama, uključujući naknade za montažu, kao i ostale troškove prijenosa vlasništva. Promjene na zalihama se mjere kao vrijednost ulaza na zalihe umanjenim za vrijednosti povlačenja sa zaliha i vrijednosti bilo kakvih ponavljajućih gubitaka na robama držanim na zalihama. Zalihe se sastoje od slijedećih kategorija: - Sirovine i materijal, - Nedovršena proizvodnja, - Gotovi proizvodi, - Roba za preprodaju. Promjene na zalihama bi trebale biti vrednovane u vrijeme ulaska na zalihu, ili u vrijeme povlačenja sa zaliha. Cijena koja se koristi treba biti konzistentna sa vrednovanjem output-a, međufazne potrošnje i krajnje upotrebe. Neto sticanje dragocjenosti dragocjenosti predstavljaju ne-finansijska sredstva koja se ne koriste primarno za proizvodnju ili potrošnju, ne iskazuju propadanje (fizičko) pod normalnim uslovima tokom vremena, a koja se nabavljaju i drže u vlasništvu primarno kao pohrana vrijednosti. Dragocjenosti obuhvataju slijedeće vrste roba: plemenite metale i drago kamenje; antikvitete i druga umjetnička djela; ostale dragocjenosti kao što je nakit od dragog kamenja i plemenitih metala, te vrijedne kolekcije. Sticanje dragocjenosti se vrednuje u kupovnoj cijeni plaćenoj za njih, a plasman dragocjenosti se vrednuje u cijeni koju je prodavac dobio nakon odbijanja bilo kakvih naknada plaćenih posrednicima. 83

Izvoz i uvoz roba se pojavljuje kada postoji promjena vlasništva nad robom između rezidenata i nerezidenata, bez obzira na to da li je došlo do fizičkog pomjeranja robe preko granice. Izvoz i uvoz isključuju sve transakcije koje se odnose na zemljište, zgrade i nepokretnu ne-proizvedenu imovinu, te finansijska sredstva. Izvoz i uvoz robe se bilježi kada se prenese vlasništvo nad robom. Izvoz i uvoz robe treba vrednovati free on board, na granici zemlje izvoznice (fob). Ova vrijednost se sastoji od: - Vrijednosti robe u baznim cijenama; - Plus troškovi koji se odnose na transportne i distributivne usluge do tačke na granici, uključujući troškove pretovara na prevozno sredstvo za daljnji transport, ukoliko je to primjenjivo. Izvoz i uvoz usluga se sastoji od svih usluga pruženih od strane rezidenata prema nerezidentima i obratno. Usluge, koje pripadaju izvozu i uvozu, moraju biti proizvedene kao output iz procesa proizvodnje. U izvoz i uvoz usluga se ne uključuju tokovi primarnog dohotka i tokovi dohotka od vlasništva. Najvažnije vrste uvoza i izvoza usluga su: građevinske usluge, ugradnja opreme, transport, turizam, osiguranje, finansijske usluge i naknade za licenciranje. Uvoz i izvoz usluga se bilježe u vrijeme kada su nabavljene, što se u većini slučajeva podudara sa vremenom u kojem su i proizvedene. Uvoz usluga se vrednuje u nabavnim cijenama a izvoz usluga u baznim cijenama. 84

Izvori i metode U nastavku je dat opis osnovnih raspoloživih izvora podataka za kompilaciju BDP-a po rashodnim komponentama, uz opis metoda korištenih za obračunavanje svake komponente: Izvori Podaci o vanjskoj trgovini Osnovni izvor podataka za statistiku vanjske trgovine su carinske deklaracije prikupljene od strane Uprave za indirektno oporezivanje Bosne i Hercegovine i preuzete od strane BHAS-a. Jedinica posmatranja je svaka uvozna i izvozna isporuka sa ostatkom svijeta za koju je popunjena deklaracija, koja je jedinstvena u pogledu vrste robe, zemlje porijekla ili odredišta. Podaci vanjske trgovine se proizvode i publikuju na mjesečnoj osnovi. Vanjska trgovina se prati u skladu sa posebnim trgovinskim sistemom (širi koncept), što znači da se osim transakcija redovnog uvoza i izvoza obuhvata i unutrašnja i vanjska obrada, kao i obrada provedena u bescarinskim zonama. Podaci o uvozu i izvozu su bazirani na Carinskoj tarifi Bosne i Hercegovine koja koristi 10-cifrenu šifru za identifikaciju robe. Prvih šest cifara korespondira Harmonizovanom Sistemu (HS), međunarodnoj nomenklaturi za klasifikaciju podataka o vanjskoj trgovini. Ostale cifre su harmonizovane sa EU nomenklaturom (kombinovanom Nomenklaturom-CN), a dvije cifre se koriste za specifične potrebe Bosne i Hercegovine. Podaci o uvozu se vrednuju u c.i.f. cijenama a podaci o izvozu u f.o.b. cijenama. Anketa o potrošnji domaćinstava Anketa o potrošnji domaćinstava je anketa na bazi uzorka koja se u Bosni i Hercegovini provodi u nepravilnim vremenskim razmacima i fokusira se uglavnom na izdatke domaćinstava na krajnju potrošnju. Anketa o potrošnji domaćinstva je prvi puta provedena u Bosni i Hercegovini u 2004.; a nakon toga 2007. i 2011. Osnovna namjena istraživanja je bila da se prikupe informacije o strukturi i nivoima izdataka potrošnje po osnovnim socijalnim, ekonomskim i teritorijalnim karakteristikama domaćinstava putem prikupljanja podataka iz uzorka domaćinstava, upotrebom tehnike intervjua i dnevnika koji domaćinstva vode, da bi zabilježila svoje izdatke i proizvodnju za vlastitu potrošnju. Prikupljeni podaci o izdacima domaćinstava obuhvataju novčane izdatke koje domaćinstva imaju za kupovinu proizvoda i usluga namjenjenih krajnjoj potrošnji. Pored novčanih izdataka u Anketu su uključeni i nenovčani izdaci koji se odnose na potrošnju iz vlastite proizvodnje i usluge stanovanja za stanove nastanjene njihovim vlasnicima. Za analizu strukture potrošnje koristi se Klasifikacija individualne potrošnje prema namjeni (COICOP). Uslijed činjenice da su ukupni izdaci potrošnje domaćinstva u istraživanju izračunati na uzorku podataka, procjena za ukupnu populaciju Bosne i Hercegovine je dobivena preračunom izdataka za svaku stavku po glavi stanovnika uz primjenu zvanične procjene stanovništva BiH. Za svaku stavku, obračunate su greške pri uzorkovanju u cilju pružanja indikacija o tačnosti procjena. 85

Posljednja anketa je provedena na uzorku od 7400 domaćinstava, pomoću tri upitnika: Dnevnik nabavki, Dnevnik o potrošnji iz vlastite proizvodnje i Završni intervju. U 2011. u anketu su uključena dva dodatna modula: Modul socijalne uključenosti, migracija i doznaka i Modul zdravstvenog stanja i zdravstvenih usluga. PRODCOM istraživanje Predmet PRODCOM istraživanja je industrijska proizvodnja, izvršena na teritoriji Bosne i Hercegovine u periodu od jedne kalendarske godine. Istraživanje prikuplja podatke o obimu i vrijednosti proizvodnje i prodaje industrijskih proizvoda, na detaljnom nivou pojedinog proizvoda, specificiranog u nomenklaturi industrijskih proizvoda. Obuhvat PRODCOM istraživanja nije potpun, i utemeljen je na adresaru statističkih jedinica za godišnje statističko istraživanje o industriji. Obuhvat za Federalni Zavod za Statistiku je limitiran na izvještajne jedinice koje imaju deset ili više zaposlenika, a Statistički Zavod Republike Srpske i podružnica BHAS-a u Distriktu Brčko obuhvataju u istraživanju sve izvještajne jedinice iz adresara. Podešavanja za neobuhvat su načinjena putem korištenja koeficijenata (odnos ukupnog output-a prema output-u obuhvaćenom istraživanjem) na nivou razreda NACE-a. Svi proizvodi koji pripadaju razredu su podešeni sa istim koeficijentom izračunatim na nivou razreda. Bilans plaćanja Kompilacija statistike bilansa plaćanja za Bosnu i Hercegovinu je u nadležnosti Centralne Banke Bosne i Hercegovine. Za kompilaciju bruto domaćeg proizvoda rashodnim pristupom, korišteni su podaci o uvozu i izvozu roba i usluga. Izvoz i uvoz roba vrednovan je f.o.b. cijenama. F.o.b. cijena (free on board) izvoza i uvoza je tržišna vrijednost roba u tački jedinstvene valorizacije, (carinska granica ekonomije iz koje je izvezena); i jednaka je c.i.f. cijeni umanjenoj za troškove transporta i naknade osiguranja, između carinske granice zemlje izvoznice (uvoznice) i uvoznice (izvoznice). Izvoz i uvoz usluga se klasificira u tri grupe: transport, putovanja i ostale usluge. Transportne usluge sadrže transport roba i putnika. Istraživanje o Investicijama Istraživanje o bruto investicijama u stalna sredstva se provodi godišnje od 2004. godine, od strane statističkih institucija u Bosni i Hercegovini. Istraživanje obuhvata sve pravne subjekte i daje detaljne podatke o ulaganju u opipljiva i neopipljiva stalna sredstva; troškove koji su povezani sa sticanjem neproizvedene, ne-finansijske imovine (unaprijeđenje zemljišta i troškovi prijenosa vlasništva nad neproizvedenom ne-finansijskom imovinom). U istraživanju, bruto investicije u stalna sredstva su podijeljene na sticanje novih sredstava, sticanje polovnih sredstava i dezinvesticiju postojećih sredstava. Istraživanje prikuplja i informacije o uloženim sredstvima pravnih subjekata u dragocjenosti. 86

Output po ekonomskoj aktivnosti Output po ekonomskim aktivnostima je obračunat na nivou 5 cifri NACE klasifikacije, od strane entitetskih statističkih institucija i korišten je za procjenjivanje različitih vrsta usluga. Promjene na zalihama po ekonomskoj aktivnosti Obračun promjena na zalihama je baziran na podacima iz računovodstvenih izvještaja. Za potrebe revizije procjena BDP-a rashodnim pristupom, entitetski statistički zavodi su osigurali detaljne podatke o zalihama, na nivou klase (4 cifre NACE). Na raspolaganju su bili podaci samo za preduzeća. Zalihe su se sastojale od slijedećih kategorija: gotovi proizvodi, nedovršena proizvodnja, trgovačka roba, te sirovine i materijal. Indeks potrošačkih cijena Indeks potrošačkih cijena (CPI) je mjera prosjeka promjena u cijenama u određenom vremenskom periodu za potrošačku korpu proizvoda i usluga i koristi se kao mjera inflacije potrošačkih cijena u entitetima i Bosni i Hercegovini. Indeks potrošačkih cijena je kompiliran sa podacima koji počinju sa januarom 2005-te. Period koji je usvojen kao bazni za obračunavanje indeksa je decembar 2004. Promjena referentne baze za izračunavanje indeksa je izvršena u 2010. Indeks jediničnih vrijednosti Indeks jediničnih vrijednosti (Paasche tip) pruža informacije o trendovima jediničnih uvozno izvoznih vrijednosti koje se ponderišu količinama tekućeg referentnog perioda. Indeks jediničnih vrijednosti nije pravi indeks cijena. Na kvalitet ovog indeksa utiču ne samo promjene cijena koje su uključene u jedinične vrijednosti nego i struktura i kvalitet robe. Za potrebe nacionalnih računa indeks jediničnih vrijednosti je izračunat za period 2005 2011. Procjene stanovništva U svrhu kompilacije Bruto domaćeg proizvoda prema rashodnom pristupu, korištene su procjene broja stanovnika sačinjene od strane BHAS-a. Važno je napomenuti da ove procjene populacije ne iskazuju istu vrijednost koja se dobije sabiranjem procjena sačinjenih od strane entiteta. Ostali izvori Pored navedenih izvora podataka, korišteni su i mnogi drugi izvori kojima smo raspolagali. 87

Metode Izdaci potrošnje domaćinstva Procjene izdataka domaćinstava za potrošnju su djelimično bazirane na rezultatima istraživanja o potrošnji domaćinstava, podacima o vanjskoj trgovini, domaćoj proizvodnji robe i usluga za potrošnju. Procjene za godine za koji nisu bili na raspolaganju podaci iz Ankete o potrošnji domaćinstava, su bazirane na podacima o uvozu i domaćoj proizvodnji i/ili ekstrapolaciji procjena za prethodne godine. korištenjem relevantnih indikatora. Potrošnja domaćinstava električne energije, plina i vode bazirana je na izvještajima komunalnih preduzeća. Procjene potrošnje poljoprivrednih proizvoda bazirane su na ekstrapolaciji količina potrošenih u prethodnoj godini sa stopom rasta ponude poljoprivrednih proizvoda i promjena u potrošačkim cijenama za odgovarajuće proizvode. Procjene potrošnje proizvedenih neprehrambenih i prehrambenih proizvoda bazirane su na podacima statistike vanjske trgovine, izvještajima preduzeća o proizvodnji te anketama o potrošnji domaćinstava. Glavni izvor za kompilaciju procjena potrošnje usluga su ankete o potrošnji domaćinstava i odgovarajuće procjene output-a po ekonomskoj aktivnosti kompilirane od strane entitetskih zavoda za statistiku i podružnice BHAS-a u Brčko Distriktu. Za godine kada nisu raspoloživi podavi iz ankete o potrošnji domaćinstava procjene su bazirane na ekstrapolaciji procjena prethodne godine sa obimom i indikatorima cijena. Procjene izdataka rezidenata u inostranstvu i nerezidenata na teritoriji Bosne i Hercegovine su dobijene iz odgovarajućih procjena iz statistike bilansa plaćanja kompiliranih od strane Centralne Banke Bosne i Hercegovine - CBBH. Revizija izdataka potrošnje domaćinstava bila je usmjerena na detaljnu analizu kvaliteta raspoloživih izvora podataka, kao i primjenjenih metoda. Obzirom da su na raspolaganju bili podaci iz tri ankete o potrošnji domaćinstava, revizija je bila usmjerana i na analizu kretanja potrošnje za pojedine komponente u periodu od 2004. do 2007., kada su provedene prva i druga anketa o potrošnji domaćinstava, pa do 2011. kada je provedena treća anketa. Kao dodatni izvori podataka korišteni su podaci istraživanja koja su razvijena u prethodnom periodu. Za potrebe analize pripremljene su detaljne tabele za period 2004 2010, koje su omogućile praćenje promjena kretanja vrijednosti uvezene robe (cif), domaće proizvodnje, izvoza; promjena obračunatih redovnih i posebnih carina i akciza u skladu sa važećim propisima, promjena u veličini obračunate marže, poreza na promet i poreza na dodanu vrijednost u ovisnosti od propisa koji su bili u primjeni. S ciljem ocjene kvaliteta realnih promjena u potrošnji domaćinstava posebna pažnja je posvećena procjenama u stalnim cijenama. Kao rezultat sveobuhvatne analize sačinjene su nove procjene izdataka potrošnje domaćinstava koje su niže između 2% i 3% nominalno odnosno nešto iznad 3% realno. 88

Potrošnja ne-profitnih institucija koje usluge pružaju domaćinstvima (NPISH) Procjene potrošnje NPISH su bazirane na odgovarajućim procjenama output-a za ove institucije kompilirane od strane entitetskih statističkih institucija u okviru njihovih aktivnosti na kompilaciji procjena BDP-a po proizvodnom pristupu. Output ovih institucija je mjeren kao zbir komponenata troškova proizvodnje: naknada zaposlenim, potrošnje roba i usluga za proizvodnju, ostalih poreza na proizvode i potrošnja fiksnog kapitala. U procesu revizije, analiza obuhvata neprofitnih institucija ukazala je na potrebu eliminiranja nekih jedinica iz ove procjene, što je kao rezultat imalo smanjenje ranije sačinjenih procjena u periodu 2008 2010. Izdaci za krajnju potrošnju vlade Procjene su bazirane na analizama podataka prikupljenih i obrađenih od strane statističkih institucija Bosne i Hercegovine, o izvršenju budžeta za sve vladine institucija koje obuhvataju, državne, entitetske, kantonalne, lokalne jedinice vlasti i van-budžetske fondove. Uključeni su i izdaci zdravstvenih i penzionih fondova. Potrošnja je mjerena kao zbir troškova proizvodnje (naknade zaposlenim, potrošnja roba i usluga za proizvodnju, ostali porezi na proizvode i potrošnja fiksnog kapitala). Revizija podataka nije imala uticaj na prethodne procjene izdataka za krajnju potrošnju domaćinstava. Procjene bruto investicija u stalna sredstva Procjene investicija u mašine i opremu i motorna vozila su dobijena iz detaljnih analiza uvoza i domaće proizvodnje kapitalnih roba. U postupku revizije implementirana je nova Kombinovana Nomenklatura (CN) i nova Carinska tarifa BiH, što je dovelo do smanjenja procjena investicija u mašine i opremu, sačinjenih ranije. Prosječno smanjenje iznosi 14%. Procjene investicija u građevinske projekte, zasnovane su na podacima outputa iz računa proizvodnje, korigiranog za vrijednost outputa realiziranog u inostranstvu. Nove procjene su smanjene za 8% prosječno. Procjene promjena na zalihama Postoje različiti izvori podataka o zalihama koje drže proizvođači, ali ni jedan od njih ne obuhvata dovoljno dug vremenski period i sve ekonomske kategorije, osim godišnji financijski izvještaji preduzeća. Ostali izvori podataka razvijeni su tek nedavno tako da obuhvataju samo dio aktivnosti, odnosno samo podatke o gotovim proizvodima. Zbog toga su ove procjene sačinjene kao razlika između knjigovodstvene vrijednosti zaliha na početku i na kraju izvještajnog perioda, samo za preduzeća. Uzimajući u obzir da čak i kod skromne inflacije vlasnički dobici mogu biti dovoljno veliki da iskrive mjerenje različitih kategorija kao što su: proizvodnja, dohodak, potrošnja, štednja i sl; revidirane procjene promjena na zalihama su korigirane eliminiranjem vlasničkih dobitaka (dio promjene u 89

vrijednosti nastala kao posljedica promjene cijena u periodu u kome proizvođač drži zalihe). Za obračun vlasničkih dobitaka korišteni su indeksi proizvođačkih cijena i indeksi potrošačkih cijena. Procjene dragocjenosti Procjene ulaganja u u dragocjenosti su preuzete iz podataka koji su prikupljeni istraživanjem o investicijama. Uvoz i izvoz roba i usluga Procjene ukupnog uvoza i izvoza roba i usluga su uzete iz odgovarajućih procjena statistike platnog bilansa plaćanja kompilirane od strane Centralne Banke Bosne i Hercegovine. Uvoz i izvoz usluga, u skladu sa definicijama nacionalnih računa, ne uključuje plaćanja između rezidenata i nerezidenata, koja se odnose na primarne dohotke (dohodak od imovine i rada). Statistika platnog bilansa platnog je neravno metodološki unaprijeđena implementacijom novih standarda datih u MMF-om priričniku, šesto izdanje (BPM6) kao i implementacijom preporuka tehničkih misija MMF-a. Implementacija novog priručnika BPM 6 u statistiku platnog bilansa, dovela je do promjena i u kompilaciji, a i u predstavljanju podataka. Novi podaci Bilansa plaćanja, nedavno publicirani, razlikuju se značajno od ranije objavljenih i imaju značajan uticaj na kompiliranje Bruto domaćeg proizvoda prema rashodnom pristupu. Među promjenama koje su nastale u statistici platnog bilansa treba istaći implementaciju neto koncepta u bilježenju podataka o robi za doradu i reviziju koje su nastale poboljšanjem izvora i metoda. Neto efekat ovih promjena se odrazio na veći deficit za robe i usluge, smanjujući nivo BDP-a između 1% i 3%. Zbog trenutnog nedostatka izvora podataka, revidirane procjene bilansa plaćanja su raspoložive samo od prvog kvartala 2007. Stoga, revidirane procjene BDP-a su kompilirane samo od 2007. Procjene u stalnim cijenama Procjene BDP-a rashodnim pristupom obračunate su u cijenama prethodne godine, što omogućava poređenje podataka između dvije godine, na kvantitativnoj osnovi (nakon eliminisanja efekta promjena u cijenama). Implicitni deflatori agregata i njegovih komponenti su Paasche-ove vrste, što ukazuje na to da se ne odslikava samo promjena u cijenama nego i promjena u sastavu rashoda za godine koje se upoređuju. Slijedi opis osnovnih izvora i metoda korištenih za komponente krajnje potrošnje: Izdaci za krajnju potrošnju domaćinstva: procjene potrošnje poljoprivrednih proizvoda u cijenama prthodne godine su dobijene revalorizacijom potrošenih količina, korištenjem prosječnih cijena prethodne godine. Za sve ostale stavke koje čine potrošnju domaćinstva, procjene pri stalnim cijenama su obračunate na nivou 4 cifre COICOP klasifikacije, deflacioniranjem odgovarajućih vrijednosti tekućih cijena sa odgovarajućom komponentom Indeksa potrošačkih cijena (CPI). 90

Izdaci rezidentnih domaćinstava u inostranstvu su deflacionirani relevantnim komponentama indeksa potrošačkih cijena za zemlje koje su glavne destinacije u turizmu. Potrošnja nerezidenata je deflacionirana sa relevantnim komponentama CPI-a. Izdaci za krajnju potrošnju NPISH: procjene pri stalnim cijenama su dobijene kao zbir troškova komponenti potrošnje obračunate u cijenama prethodne godine, pri čemu je kupovina deflacionirana sa općim CPI-em (indeksom potrošačkih cijena), a naknade zaposlenicima pri stalnim cijenama su dobijene ekstrapolacijom podataka iz prethodne godine sa promjenama u broju zaposlenika. Izdaci za krajnju potrošnju vlada: su dobijeni kao zbir komponenti troškova pri stalnim cijenama. Nabavka roba i usluga je deflacionirana opštim CPI-em (indeksom potrošačkih cijena), a naknade za zaposlene promjenama u broju zaposlenih. Bruto investicije u stalna sredstva: Vrijednost ulaganja u mašine i opremu u stalnim cijenama dobijena je deflacioniranjem tekućih vrijednosti. Procjene za građevinske radove (zgrade i objekte) su obračunate deflacioniranjem, korištenjem implicitnog deflatora output-a za građevinsku djelatnost. Mašine i oprema proizvedeni u BiH su deflacionirani odgovarajućim indeksom proizvođačkih cijena, a mašine i oprema inostranog porijekla su deflacionirani indeksom proizvođača zemalja iz kojih je oprema uvezena, ponderiranog učešćem u ukupnom uvozu opreme. Dragocjenosti: Vrijednost dragocjenosti u stalnim cijenama dobijena je deflacioniranjem tekuće vrijednosti indeksom potrošačkih cijena. Izvoz i uvoz roba i usluga: Za obračun izvoza i uvoza roba i usluga u stalnim cijenama korišteni su indeksi jediničnih vrijednosti, Paasche vrste. Ovi indeksi su bazirani na detaljnim podacima vanjske trgovine korišteni za deflaciju odgovarajućih vrijednosti izvoza i uvoza u tekućim cijenama. Izvoz i uvoz usluga je deflacioniran odgovarajućim indeksima cijena. 91

Concepts and definitions Gross domestic product (GDP) by expenditure approach is defined as total domestic final consumption corrected by external trade balance with the rest of the world. The main components of GDP by expenditure are: - Household final consumption expenditure, - Final consumption of non- profit institutions serving households, - Final consumption of general government, - Gross capital formation, - Export and import of goods and services. Household final consumption expenditure consists of expenditure incurred by resident households on consumption goods and services for the direct satisfaction of human needs and wants. Final consumption expenditure refers to the expenditures incurred by resident households, whether these expenditures are incurred within the economic territory or abroad. Expenditure should be recorded when the payable is created, that is when the purchaser incur a liability to the seller. This implies that expenditures on goods are to be recorded at the time their ownership changes while expenditures on services are recorded when the delivery of the services is completed. Household expenditure is recorded at purchasers` prices paid by households including any taxes on products which may be payable at the time of purchase. Household final consumption expenditure includes the following main components: - The purchase of goods and services, - Income in kinds, like goods and services received as income in kind from the employer, - Goods and services produced as outputs of unincorporated enterprises owned by household that are retained for consumption by members of the household, - Services produced by domestic paid staff, - Services of owner-occupied dwellings, - Explicit and imputed services charges on household uses of financial intermediation services provided by bank, insurance companies, pension funds etc., - Payments by households for licenses, permits, etc. which are regarded as purchases of services, - The purchase of output at not economically significant prices. Household final consumption expenditure excludes the following main components: - Social transfers in kind, - Expenditures by households owning unincorporated enterprises when incurred for business purposes, - The purchase of dwellings, - Expenditure on valuables, - Acquisitions of a non-produced assets, - All payments which are to be regarded as taxes, - Voluntary transfers in cash or in kind by households to NPISHs. 93

Final consumption expenditure of non-profit institutions serving households consist of goods and services which non-profit institutions provide to households free or at prices that are not economically significant.. Their principal resources, apart from occasional sales, are derived from voluntary contributions in cash or in kind from the general public, corporations, and government. They may also receive transfers from non-residents. The non-profit institutions include the following main kinds of NPISHs that provide non-market goods and services to households: - Trade unions, professional or learned societies, consumers` associations, political parties, churches or religious societies, social, cultural, recreational and sports clubs, - Charities, relief and aid organizations financed by voluntary transfers in cash or in kind from other institutional units. Final consumption expenditure of NPISHs includes two separate categories: - Non-market output other than own-account capital formation, which is measured by production costs less incidental sales, - Expenditure on market goods and services that are supplied without transformation and free of charge to households. Final consumption of general government - The general government sector consists of the totality of institutional units, which, in addition to fulfilling their political responsibilities and their role of economic regulation, produce principally non-market services (possibly goods) for individual or collective consumption and redistribute income and wealth. Final consumption expenditure of general government includes two categories of expenditure: - Non-market output other than own-account capital formation, which is measured by production costs, less incidental sales - Purchases by general government of goods and services produced by market producers that are supplied to households, without any transformation, as social transfer in kind. Final consumption expenditure of general government is measured as difference between non-market output and occasional sales on the market plus purchase of goods and services for free distribution. Individual government consumption expenditure comprises payments for non-market government services (education, health, social care, culture, sport, etc.) and market goods and services supplied directly to households as social transfer in kind. Collective government consumption expenditure consists mostly of the provision of security and defense, the maintenance of law and order, legislation and regulation, the protection of environment, research and development etc. All members of the community can benefit from such services. Gross capital formation Gross capital formation consists of: - Gross fixed capital formation, - Changes in inventories, 94

- Acquisitions less disposals of valuables. Gross fixed capital formation consists of producers` acquisitions less disposals of fixed assets during the reference period plus certain additions to the value of non-produced assets realized by the productive activity of producers or institutional units. Fixed assets are tangible or intangible assets produced as outputs from processes of production that are themselves used repeatedly, or continuously, in processes of production for more than one year; including major improvements to tangible non-produced assets and costs associated with the transfers of ownership of non-produced assets. Gross fixed capital formation is recorded when the ownership of the fixed assets is transferred to the institutional unit that intends to use them in production. Gross fixed capital formation is valued at purchasers` prices including installation charges and other costs of ownership transfer. Changes in inventories are measured by the value of the entries into inventories less the value of withdrawals and the value of any recurrent losses of goods held in inventories. Inventories consist of the following categories: - Materials and supplies, - Work in progress, - Finished goods, - Goods for resale. Changes in inventories should be valued at the time of entering the inventories or at the time of withdrawal. The price used should be consistent with valuation of output, intermediate consumption and final uses. Acquisition less disposals of valuables Valuables are non-financial assets that are not used primarily for production or consumption, do not deteriorate (physically) over time under normal conditions and that are acquired and held primarily as stores of value. Valuables encompass the following types of goods: precious stones and metals; antiques and other art objects; other valuables such as jewellery of precious stones and metals and collectors items. Acquisitions of valuables are valued at the purchasers` prices paid for them and disposals of valuables are valued at the prices received by sellers, after deducting any fees paid to intermediaries. Exports and imports of goods occur when there are changes of ownership of goods between residents and non-residents, regardless of whether there are corresponding physical movements of goods across borders. Exports and imports exclude all transaction in land, buildings and non-movable nonproduced assets, and in financial assets. Exports and imports of goods should be recorded when the ownership of the goods is transferred. 95

Exports and imports of goods are to be valued free on board at the border of the exporting country (fob). This value consist of: - The value of the goods at basic prices; - Plus related transport and distributive services up to that point of the border including the cost of loading on to a carrier for onward transportation, where appropriate. Exports and imports of services consist of all services rendered by residents to non-residents or vice versa. The services, which belong to export and import of services, must have been produced as outputs from processes of production. They do not include flows of primary income and flows of property income. The more important types of import and export of services are: construction services, installation of equipment, transportation, tourism, insurance, financial services, and license fees. Exports and imports of services are recorded at the time at which are rendered, which mostly coincides with the time at which the services are produced. 96

Sources and methods A description of the main source data available for the compilation of GDP by expenditure components is provided followed by a description of the methods used for the calculation of each of these components: Sources Foreign trade data The main data sources for external trade statistics are custom declarations collected by the Indirect Taxation Authority of BH and taken over by Agency for Statistics. The observation unit is each import and exports shipment with the rest of the world and is uniform as regards the type of goods, country of destination or origin, and for which the custom declaration was filled. The external trade statistics data are produced and published on a monthly basis. The external trade are monitored according to the special trade system (relaxed definition), which means that beside regular import and export transactions also inward and outward processing as well as processing carried out in custom free zones are included. Data on imports and exports are available based on the Customs Tariff of BH, which uses a 10-digit code system for the identification of the goods. The first 6 digits correspond to the Harmonized System (HS), the international nomenclature for the classification of foreign trade data. The additional two digits are harmonized with the EU nomenclature (Combined Nomenclature-CN), and the last 2 digits are an extension of the classification to meet specific needs of BH. The import data are valued in c.i.f. prices and export data in f.o.b. prices. Household budget survey The household budget survey is a national household based survey conducted in irregular time periods in Bosnia and Herzegovina mainly focusing on final consumption expenditure of households. The household budget survey was implemented for the first time in Bosnia and Herzegovina in 2004. The main purpose of the survey was collecting information on the structure and levels of consumption expenditure by the main social, economic and territorial characteristics of the households by collecting data from a sample of households by mean of interviews and diaries kept by households on their expenditures and production for self-consumption. Collected data on household s final consumption expenditure include monetary expenditure that households spend to purchase products and services for final consumption. In addition to monetary expenditures survey also includes a non-monetary expenditures of households that are related to consumption from own production and housing services for dwellings occupied by their owners. For the analysis purposes the consumption expenditure are classified in accordance to the Classification of Individual Consumption by Purpose (COICOP). Estimates for the total population of BiH were obtained by grossing up the survey s results on national per capita expenditures of each item by the 97

official estimate of the population of the BiH. Sampling errors were calculated for each item to provide an indication of the accuracy of the estimates. The last survey was conducted on the sample of 7400 households. Data collection is performed using three questionnaires: Diary of purchases, Self-consumption diary and Final interview. In 2011 the survey included two additional modules: Module for social inclusion, migration and remittances and Module for health status and health services. PRODCOM survey The subject of the PRODCOM survey is industrial production, accomplished at the territory of Bosnia and Herzegovina in the period of one calendar year. The survey collects data on volume and value of production and sales of industrial production, at the detailed level of a single product specified in the nomenclature of industrial products. The coverage of the PRODCOM survey is not full, and it is based on the address list of statistical units used for annual statistical surveys on industry. The coverage in the Federal Institute of Statistics is limited to those reporting units that have ten or more employees while in the Statistical Institute of Republic Srpska and the Statistical Branch of District Brcko all reporting units from the address list are included in the survey. An adjustment for non-coverage was made using coefficients (the ratio of total output to the output covered by the survey) at the level of the NACE class. All products belonging to a class were adjusted with the same coefficient calculated at the class level. Balance of payment Compilation of the balance of payment statistics in Bosnia and Herzegovina is the responsibility of the Central Bank of Bosnia and Herzegovina. For the compilation of gross domestic product by expenditure data on exports and imports of goods and services were used. Export and import goods are valued by f.o.b. prices. The f.o.b. prices (free on board) of exports and imports is the market value of the goods at the point of uniform valuation, (the custom frontier of the economy from which they are exported); it is equal to the c.i.f. price less the costs of transportation and insurance charges, between the custom frontier of the exporting (importing) country and that of the importing (exporting) country. Exports and imports of services are classified into three groups: transportation, travel and other services. Transportation services comprise services of transport of goods and passengers. Investment survey The survey on the gross fixed capital formation has been carried out annually since 2004 by statistical institutions in Bosnia and Herzegovina. The survey covers all legal units and detailed data on product groups of tangible and intangible fixed assets and costs associated with acquisition of non-produced non-financial assets (land improvement work and transaction costs of ownership of non-produced nonfinancial assets). In the survey gross fixed capital formation is divided into acquisitions of new assets, acquisition of existing assets and disposals of existing assets. The survey collects the information on the investment of legal entities in valuables as well. 98

Output by economic activity Output by economic activities has been calculated on five-digit level of NACE classification by entities statistical institutions and has been used for estimation of different type services. Changes in inventories by economic activity Calculation of changes in inventories is based on accounting statement data. For the revision of the estimates of GDP by expenditure, the entities statistical offices have provided detailed data on inventories at the class level (4 digits NACE). Only data for enterprises have been available. Inventories consist of the following categories: finished goods, work in progress, trade goods and raw materials and supplies. Consumer price indices The Consumer Price Index (CPI) is a measure of the average change in prices over time of a market basket of goods and services and is used as measure of consumer price inflation in the entities and in Bosnia and Herzegovina as a whole. The CPI has been compiled starting with the data for January 2005. The period adopted as the base of calculation for the indices is December 2004. The reference base year for index calculation was changed in 2011. Export/Import Unit value indices Foreign trade unit value index (Paasche type) provides information on the trends in import and export unit values that are weighted with quantities of the current reference period. The unit value index is not a genuine price index. It is affected not only by changes in the prices included in the unit values, but also by the structure and quality of the goods. For needs of national accounts foreign trade unit value index has been calculated for period 2005 2011. Population estimation For purposes of GDP compilation by expenditure in final uses, the population estimates made by the BHAS have been used. It is important to mention that these population estimates do not coincide with the aggregate obtained by summing up the respective independent estimates made by the entities. Other data sources In addition to above mentioned, also all other available sources of information were used. 99

Methods Household consumption expenditure Estimates of household consumption expenditure are partially based on the results of the household budget survey, data on foreign trade and domestic production of consumer goods and services. Estimates for the years for which no household budget survey data are available, are based on imports and domestic production statistics and/or extrapolation of the previous year estimates using relevant indicators. The household consumption of electricity, gas and water is based on the reports of the utility enterprises. Estimates of consumption of agriculture products are based on the extrapolation of the quantities consumed in previous year by the growth rate of the supply of agriculture products and changes in the consumer prices for the respective products. Estimates of consumption of manufactured non-food and food products are mainly based on data on the supply of these items to the domestic market derived from the foreign trade statistics and the reports of enterprises on production as well as the household budget survey. The main sources for the compilation of the estimates of consumption of services are household budget surveys and the respective estimates of output by economic activity compiled by the entities' institute of statistics and the Brcko branch of the BHAS. Estimates for years when data from HBS were not available, were based on the extrapolation of the previous year estimate by volume and price indicators. Estimates of expenditures of residents abroad and non-residents in the territory of BiH were obtained from the respective estimates of the balance of payments statistics compiled by the CBBH. The revision of household final consumption expenditure was focused on a detailed analysis of the quality of available data sources, as well as the methods employed. Considering that the data from three household budget surveys were available, the revision focused on the analysis of consumption trends for components of individual consumption in the period from 2004 to 2007, when the first and second survey on household consumption was conducted and from 2007 until 2011 when the third survey was conducted. Data from recently implemented surveys were used as an additional data sources. For analytical purposes tables with very detailed data were prepared for the period 2004-2010, enabling the monitoring of changes in the movement of imported goods (cif), domestic production, exports, changes in regular and special customs and excise duties in accordance with applicable regulations, changes in the calculated margin, sales tax and value added tax, depending on the laws that have been in use. In order to evaluate the changes in household consumption in real terms, special attention was paid to the estimates at constant prices. As a result of a comprehensive analysis, the household consumption expenditure has been estimated at lower level in comparison with previously published. The new estimates are reduced between 2% and 3% in nominal terms or slightly above 3% in real terms. 100

Consumption of non-profit institutions serving households (NPISHs) The estimates of consumption of NPISHs are based on the respective estimates of output of these institutions compiled by the entities' statistical institutions within the framework of their work in compiling GDP estimates based on the production approach. Output of these institutions is measured by the sum of the cost components of production, that is, compensation of employees, consumption of goods and services for production, other taxes on production, and consumption of fixed capital) In the revision process, the analysis of non-profit institutions was focused on the coverage of units in the published estimates. The analysis indicated the necessity of eliminating certain units from existing estimates which resulted in a slight reduction of published data. General Government consumption expenditure The estimates are based on the analysis of the data collected and processed by the statistical institutions of BiH on the execution of the budgets by all government institutions comprising the state, the entities, cantons, local authorities, and extra budgetary funds. It also includes the expenditures of the health and pension funds. Consumption is measured as the sum of the production costs (compensation of employees, consumption of goods and services for production, other taxes on production, and consumption of fixed capital). Data revision did not have any influence on the previous estimates of general government consumption expenditure. Estimates of gross fixed capital formation Estimates on investment in machinery and equipment and motor vehicles are obtained from the detailed analysis of imports and domestic production of capital goods. In the revision process the new Combined Nomenclature was implemented as well as the new BH Custom tariff causing reduction of investment in machinery and equipment estimated before. The average reduction is about 14% Estimates of investment in construction projects are based on value of output in production account, adjusted by value of construction abroad. The new estimates are reduced by 8% on average. Estimates of changes in inventories There are different data sources on inventories held by producers but not all of them cover a sufficiently long period of time and all economic activities, except annual financial reports of enterprises. Other data sources developed in most recent periods has only partial coverage of industries and provide only data on finished goods These estimates were taken as the differences between the opening and closing book values reported by enterprises. 101

Taking into account that even with moderate inflation, holding gains can be large enough to distort the measurement of different categories like production, income, expenditure; saving etc. the revised estimates of changes in inventories were adjusted eliminating holding gains (part of the change in value due to changes in prices during the time the inventories are held by producers in the year of reference). For calculation of holding gains Producer price indices and Consumer price indices were used. Estimates of valuables The estimates of investment in valuables were taken from the data collected by investment survey. Imports and exports of goods and services The estimates of total imports and exports of goods and services were taken from the corresponding estimates of balance of payment statistics compiled by the CBBiH. Imports and exports of services, in accordance with the definitions of the national accounts, do not include payments between residents and non-residents related to primary income (income from property and labour). Methodological improvements in the balance of payment statistics were recently implemented with adoption of updated standards given by the IMF Balance of Payment Manual, Sixth edition (BMP 6) as well as the implementation and recommendations made by an IMF`s technical assistance mission. Implementation of the new Balance of Payment Manual, Sixth edition BPM6 in the balance of payment statistics caused changes to both the compilation and presentation of the data. The new published data on Balance of payment differ significantly from previously published and have considerable impact on compilation of Gross domestic product by expenditure approach. Among the changes in the balance of payments data it should be noted the implementation of the net concept in recording data on goods for processing and revisions to flows stemming from improved source data and methods. The net effect of these changes is reflected on higher deficits on goods and services, thus reducing the level of GDP ranging between 1% and 3%. Due to the lack of source data at present, revised estimates of balance of payment flows are available only from the first quarter of 2007. Consequently, revised estimates of GDP have been compiled only from 2007. Estimates at constant prices Estimates of GDP by expenditure were calculated at prices of the previous year, thus allowing the comparison of the data of two consecutive years on a quantitative basis (after eliminating the effect of changes in prices). The implicit deflators of the aggregate and its component are of a Paasche type, which implies that they reflect not only changes in prices but also changes in the composition of the expenditures between the years compared. A description of the main sources and methods by component of final expenditures is as follows: 102

Household consumption expenditure: estimates of consumption of agriculture products at prices of previous year were obtained by revaluating the quantities consumed using the average prices of previous year. For all other items composing the consumption of households, estimates at constant prices were calculated at the four-digit level of the COICOP classification by deflation of the respective current price values with the most appropriate component of the Consumer Price Index (CPI). Expenditures of resident households abroad were deflated by relevant components of the consumer price indices of the countries of main destination of tourism. The consumption of nonresidents was deflated by relevant components of the CPI. NPISHs consumption expenditure: estimates at constant prices were obtained as the sum of the cost component of consumption recalculated at prices of previous year, where purchases were deflated by the general CPI and remuneration of employees at constant prices are obtained by extrapolation of the previous year data by the change in the number of employees. General government consumption expenditure: were obtained as the sum of the cost component at constant prices. Purchases of goods and services were deflated by the general CPI and the remuneration of employees was based on the changes in the number of employees. Gross fixed capital formation: Estimates of construction assets (buildings and structures) were deflated using the implicit deflator of output of the construction industry. Calculations of acquisition of machinery and equipment at constant prices were obtained by deflation of the current values. As the deflator for domestically produced equipment corresponding producer price index was used. Imported machinery and equipment was deflated by producer price index from country of origin, weighted by share in total import of machinery and equipment. Valuables: Estimates of valuables at constant prices were obtained by deflation of the current value by consumer price index. Exports and imports of goods and services: Unit value indices of a Paasche type for exports and imports were used for the deflation of the respective values of exports and imports at current prices. Exports and imports of services were deflated by price indices. 103

TABELE I GRAFOVI TABLES AND GRAPHS

Bruto domaći proizvod - rashodni metod - tekuće cijene 2011 Gross domestic product by expenditure - current prices 2011-52,46 81,44 29,48 19,45 22,09 Izdaci za krajnju potrošnju domaćinstava sa izdacima za krajnju potrošnju NPUSD / Household final consumption expenditure and final consumption expenditure of NPISH Izdaci za krajnju potrošnju vlade / General government final consumption expenditure Bruto investicije / Gross fixed capital formation Izvoz roba i usluga / Export of goods and services Uvoz roba i usluga / Import of goods and services Bruto domaći proizvod - rashodni metod - stalne cijene 2011 Gross domestic product by expenditure - constant prices 2011-48,55 79,96 27,92 19,21 21,46 106